TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Canlanmaya iki güçlü işaret

Yılın 3. 3 aylık dönemine ilişkin büyüme rakamları yüzde 1.6'ya inerek hayal kırıklığı yaratmıştı. Ekim ayına ilişkin sanayi üretimi de büyümede umut vermemişti. Dün açıklanan iki veri kasımdan itibaren canlanmanın başladığına yönelik güçlü işaretler verdi.
■ Verilerden biri tüketici güvenindeki artış. Temmuzdan itibaren başlayan tüketici güvenindeki düşüş kasımda ilk kez toparlandı. Temmuzda 92.8 olan endeks, ekimde 85.7'ye indikten sonra kasımda 89.2'ye çıktı. Endeksteki 4 puanlık artış küresel krizin dibi sayılan 2009'un ilk çeyreğinden sonraki en güçlü artışı ifade ediyor. Endeksteki bu sıçramada genel ekonomik durumdaki iyileşme etkili oldu. Bu kalemdeki artış 6.6 puana vardı.
■ İç talep veya canlanmaya ilişkin ikinci veri bütçeden geldi. Maliye Bakanlığı'nın kasım ayı bütçesinde Özel Tüketim Vergisi yüzde 13.8 artışla yılın 11 ayındaki yüzde 10.6'nın üzerine çıktı. Daha da önemlisi ithalde alınan KDV 11 aylık dönemde yüzde 1.6 artarken kasımda yüzde 21.1 büyüdü. İthalattaki bu artış bir yandan canlanmaya diğer yandan cari açığın artabileceğine işaret ediyor. Dahilde alınan KDV'nin yüzde 6.2 düşmesi ise canlanmada kuşku doğuran tek veri.
GİDİŞ TERSİNE DÖNDÜ: Hem Tüketici Güven Endeksi ndeki artış hem de yurtiçinde tahsil edilen ÖTV ve ithalatta alınan KDV'nin artışı, kasımdan itibaren ekonomideki yavaşlamanın tersine döndüğüne, sert biçimde canlanmaya geçtiğine yorumlanabilir.
Merkez Bankası Başkanı Erdem Başçı da, ekim ayında sanayi üretiminin yüzde 5.7 oranında daralmasında Kurban Bayramı nedeniyle çalışılan gün sayısının azalmasının etkili olduğunu belirtmiş,
kasım ayında ise sanayi üretiminden gelen ilk bilgilerin sıçramaya işaret ettiğini, hatta çift haneli artışın gündeme gelebileceğini söylemişti. İthalat vergisindeki yüksek artış bu görüşü doğruluyor. SURİYE VE MEVSİM ETKİLEDİ: Tüketici eğilimindeki düzelmesinde en önemli faktörün daha önce de işlediğimiz gibi mevsim koşulları olduğunu düşünüyoruz. Kış geldi, Güney Doğu'da terör eylemleri hız kesti, Suriye ile savaş ihtimali de gündemden düştü. Savaş ve terör korkusunun azalması tüketim üzerindeki baskıyı azalttı. Yılın son çeyreğinden başlayarak giderek artacak bir büyüme dönemine girdiğimizi tahmin ediyorum. Hükümetin göstereceği performansa bağlı olarak bu dönem 2014'ü de içerebilir.

SONUÇ: "Önemli olan bugün ne olduğumuz değil, nereye gittiğimizdir." Arthur Lenehan

Yukarı