TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

3.5 ay önceye göre borsada ne değişti?

Türkiye'nin kredi notunun 18 yıl aradan sonra yatırım yapılabilir düzeye çıkarılmasından sonraki borsa yükselişi tıraşlandı. İMKB Banka Endeksi not sonrası yükselişe geçtiği düzeye yeniden geri döndü. Düşüşü yüzde 16'yı buldu. İkinci not artışı beklentisinin yarattığı köpük alındı. Peki bu durumda borsada satışların ağırlığı azalabilir, alıma dönülebilir mi?
Fiyatlar 3.5 ay önceki düzeye inse de bunun dışında aradan geçen zamanda koşullarda bir değişme var mı, ya da yatırımcıların Türkiye iştahında, hisse senedi iştahında bir değişme var mı, ona bakmak gerektiğini belirtmiştim.
Borsa gözlüğüyle baktığımızda 3.5 ay öncesine göre bugün ne değişti?
■ Türkiye'ye verilmesi beklenen ikinci not artışının hemen olmayacağı anlaşıldı. Not belli bir süre ertelendi veya yakın vadede olmayacak.
■ PKK ile barış görüşmeleri başlatıldı. Bunun yanına başkanlık sistemi tartışmaları da eklendi. Bu iki konuda ilerleme için Anayasa değişikliği gerekiyor. İktidar partisi de en az bir partiyle işbirliği yaparak Anayasa'yı değiştirmek, bunun için referanduma gitmek istiyor. Aradan geçen zamanda bu konu netleşti.
Referandumun bizzat kendisi bir belirsizlik kaynağı ve seçim etkisi yaratıyor. Hatta arkasındaki seçimleri dikkate alınca kilit seçim özelliği taşıyor. Referandumun sonucu ne olacak? Bu sonuca göre genel seçimler öne alınacak mı? iktidar partisi yerel seçimleri almak için, çok daha fazla işe asılacak mı? Harcama yapacak mı? Makro ekonomik dengeleri değiştirebilecek yol ayrımları o aşamalarda yapılacak.
■ Yine 3.5 ay önce, yüzde 15 kredi büyümesi sınırının yeni yılda aynen korunup korunmayacağı belli değildi. Yeni yılda girdik, oran aynen korunuyor. Merkez Bankası yanında siyasi otoriteden de aynı yönde vurgular geldi. Yüzde 15, parasal anlamda gevşememek, sınırlı büyümek, büyük projelere, altyapı yatırımlarına, büyük özelleştirmelere kaynak ayırmamak demek. Tabii ki bu durum bankaların da büyümesini ve kârlarını sınırlandırıyor.
■ 3.5 ay içinde küresel piyasalar da genelde prim yaptı. Gelişen piyasalar endeksi yüzde 6.5 artarken gelişmiş piyasalar yüzde 7.3 yükseldi. Kâr realizasyonu ihtiyacı ve tartışmaları biraz daha arttı. Küresel piyasaların müşterisi aynı zamanda İMKB'ye yatırım yapan yabancılar. Diğer piyasalarda satıcı olurken aynı büyük iştahla Türkiye hisselerinde alıcı olmayabilirler.
■ Bir de piyasaların veya piyasanın işleyiş tarzındaki "abartmayı" hatırlatmakta yarar var. Her eğilimi hemen her piyasa abartır. Düşüşlerde de yükselişlerde de bu böyle olur. Dolayısıyla alınan pozisyonun tersine gelişmeler ve haberler görmezden gelinir. Bu durum borsa yükselirken de böyleydi, şimdi düşerken de böyle olabilir. Aşırı satışın ardından da alımlar daha net sonuç yaratır, geri dönüş daha kuvvetli olur. Piyasanın bu yüksek oynaklığından da piyasanın içindekiler kazanır.
Kısaca borsada fiyatlar 3.5 ay öncesiyle aynı duruma gelse de, koşullar ve yatırımcıların durumu belli ölçüde değişmiş durumda.
Bu kez sonuçtaki özlü sözün yazı dışı olmasını tercih ettim.

SONUÇ: "Birgün bir yerde tekrar karşılaşırsak eğer, benimle yeniden tanış." Pablo Neruda

Yukarı