TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Yerli ilgisi, BES ve katılım hesabı

Şubat sonu itibarıyla yerli ve yabancıların finansal portföyünü çıkardık. Yerliler genelde daha az hareketli. Tek dikkate değer hareket yeni yılda yüzde 25 devlet teşviği verilen bireysel emeklilik sistemine (BES) ve katılım hesaplarına katılımın artması. Katılım hesaplarındaki artış tutar olarak 2.7 milyar liraya, oran olarak da yüzde 6.2'ye çıktı. Yerli tasarruf sahiplerinin oran olarak en çok artırdıkları yatırım aracı katılım hesapları oldu.
Bireysel emeklilik sistemine iki aylık katılımın tutarı da 1 milyar lirayı geçti. 2012'yi 20.3 milyar liralık toplam fon büyüklüğü ile bitiren bireysel emeklilik sistemi yeni katılımlarla şubat sonunda 21.4 milyar liraya yükseldi. İki aylık artış yüzde 5.4 düzeyinde gerçekleşti. Hükümet 2013'ten itibaren yıllık yapılacak 12 bin liralık BES yatırımı karşılığında yüzde 25 veya 3 bin liralık teşvik vermeyi kararlaştırdı. Bu da BES katılımcılarının baştan sisteme girerken yüzde 25'e varan getiriyi garanti altına alması anlamına geliyor.
Fonların değerlendirilmesinden elde edilecek ayrı bir getiri de söz onusu. Ancak fon yönetim ücreti   ve katılım payı altında yapılan kesintilerin toplamı da yüzde 5'e yakşıyor. Yüzde 25 devlet katkısının tamamının alınabilmesi için de, sistemde asgari 10 yıl kalınması ve emekliliğin
kazanılması gerekiyor.
İki aylık sonuçlar yüzde 25 devlet desteğinin işe yaradığını, BES'e katılımları artırdığını gösteriyor. Merkez Bankası da yaptığı son bir araştırmada bireysel emeklilik sistemine geçen 16 gelişmekte olan ülkede tasarrufların ortalama yüzde 2 dolayında arttığını belirledi. BES'e teşvik verilmesindeki asıl amaç da tasarrufları artırmak ve bu yolla ekonominin yapısal sorunu olan cari açığını azaltmaktı.
Yerli tasarruf sahiplerinin hisse senedi sahipliğinde de küçük oranlı artış görülüyor. Bu dönemde hisse senedi fiyatları gerilemesine karşılık yerlilerin portföyü 1 milyar lira kadar arttı. Bu da yabancıların hisse senedi satışından kaynaklandı. Nitekim kâr realizasyonuna giden yabancıların borsadaki payları geçen yıl sonunda yüzde 66.11'den 26 Şubat itibarıyla  yüzde 64.94'e geriledi.

YABANCI HİSSEYİ SATIP BONO ALDI
Yabancıların hisse senedi portföyü yılın iki ayında 2.5 milyar dolarlık gerilemeyle 75.8 milyar dolara indi. Buna karşılık yabancıların devlet iç borçlanma senedi portföyü 3 milyar dolarlık artışla 64.9 milyar dolara yükseldi. Yabancıların yıl sonunda 152.7 milyar dolar olan portföyü 153.4 milyara çıktı.

SONUÇ: "Herkes sevdiği aşı yer." Özbek atasözü

 

 

Yukarı