TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

ABD piyasaları neyi fiyatlıyor?

Dow Jones Endeksi Kasım 1996'dan bu yana ilk kezdir 9 gün arka arkaya yükseliyor. Geldiği düzey de 14.555 puanla tarihi en yüksek seviyeler.
S&P 500 Endeksi de arka arkaya 7 gün yükseldi, çıkışa bir gün ara verdi, 1.555 puanla henüz tüm zamanların rekorunu yakalamaya 21 puan kalmış durumda. 11 Ekim 2007'de endeks gün içinde 1.576 puanla tüm zamanların rekorunu kırmıştı.
■ ABD'nin para birimi dolar giderek güçleniyor. Euro karşısında 1.2928'e kadar yükseldi. Doların çeşitli paralarla değerini ölçen dolar endeksi 82.60 seviyesi ile son ayların en yükseğinde.
■ ABD'de faizler de yükseliyor. Merkez Bankası FED'in parasal genişlemeyi azaltma tartışmaları faizin 32 yıllık düşüş dönemini sonlandırdı ve çıkışı başlattı. 10 yıllık Hazine tahvillerinin faizi Ağustos 2012'de 1.3810'a kadar düştükten sonra yüzde 2.09 düzeyine yükseldi. FED henüz parasal genişleme azaltılması konusunda karar almadı, hatta Başkan Ben Bernanke bu konuda devam açıklaması da yaptı. Politika faizinde de bir değişme yok. Buna karşılık piyasa faizlerinde yukarı yönde kıpırdanma var.

CANLANMANIN İKİ AYAĞI:
Hisse senedi piyasalarının rekor düzeylere çıkmasına karşılık faiz oranlarının yukarı yönlü hareketi nadir görülen durumlardan. Ancak her ikisi de, hatta doların değerlenmesini de eklersek her üçü de, aynı şeyi satın alıyor. Son zamanlarda açıklanan ekonomik verileri. Bu veriler de ABD ekonomisinin canlanmakta olduğuna işaret ediyor. Geçen yıl yüzde 2.2 büyüyen milli gelirin bu yıl yüzde 2'nin altında kalacağı tahmin ediliyordu, ancak son gelen verilerle birlikte beklentiler yeniden yüzde 2'nin üstüne çıktı. Canlanmayı destekleyen veriler nedir diye bakarsak şunların altı çizilebilir.
■ Konutta canlanma var. Krize yol açan bu sektördeki canlanmanın yine krizden çıkıldığının teyidi olarak alınacağını FED de açıkladı. 2012 yılında inşaat ruhsatları 9.6 milyona yükseldi ve kriz yılının yaklaşık yüzde 50 üzerine çıktı. 2007 öncesi düzeyi yakalamaya ise epey yol var. Çünkü o yıllardaki sayı 20 milyonu aşıyor. İnşaatı başlanan konut sayısı da geçen yıl 9.4 milyonu buldu. Bu sayıda kriz sırasında 6.6 milyona kadar inmişti. Kriz öncesi rakam ise 20 milyonun üzeri. 20 büyük kentteki konut fiyatlarını izleyen Case Shiller Endeksi de geçen yıl yüzde 6.8 yükselişle 146'ya çıktı. Krizde 138'e kadar inen endeksin kriz öncesi değeri ise 200'ün biraz üzeri. Çeşitli veriler konutta belirgin bir düzelmeyi gösteriyor.
■ İstihdamda da belirgin düzelmeler söz konusu. Son olarak açıklanan tarım dışı istihdam beklentilerin iki katı düzeyinde geldi. İşsizlik oranı da yüzde 7.7 ile kriz başladıktan sonra en düşük seviyeye indi. 2009 yılında tarım dışı istihdam 5 milyon azalırken geçen yıl 2.2 milyon kişilik istihdam yaratıldı. FED'in parasal genişlemeden vazgeçmesi için koyduğu kriter ise işsizlik oranının yüzde 6.5'e gerilemesi.
Bu iki ana konudaki gelişmeler ABD ekonomisinin krizden gittikçe uzaklaştığını, normalleşmeye doğru ilerlediğini gösteriyor. Finansal piyasalarda fiyatlanan da ekonomik canlanma. Canlanan ekonomik faaliyet de daha fazla kaynak talep ediyor, faizlerin artışı bundan, doların değerlenmesi ve anavatanına yönelmesi de.

SONUÇ: "Cesaretin modası hiç geçmez." Thackeray

Yukarı