TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Ne olmuş bu Mısır Borsası’na?

Mısır'da darbenin ilk gününde borsanın yüzde 7.56 düzeyinde yükselmesi bize bir hayli ilginç geldi. Dünyada darbeler çok seyrek görülür ve istisnaidir. Siyasi istikrarsız unsuru olarak algılanır ve piyasalarda da böyle fiyatlanır. Bırakın böyle fiyatlamayı Mısır Borsası dünkü yükselişi ile bütün dünya borsaları arasında ilk sıraya çıktı. Hatta en yakınındakine iki katı fark bile attı. Buradan hareketle çeşitli yorumlar yapılabilir. Bu piyasanın demokrasi düşmanı olduğu, ya da darbe sonrası Mısır ekonomisinin ve şirketlerinin daha iyiye gideceğine güvenildiği dahi iddia edilebilir.
Önce Mısır Borsası'nın fiyat seyrini yansıtalım ve bazı bilgileri paylaşalım. Bakalım bir sonuca ulaşabilir miyiz?
■ Kahire Borsası en yüksek değerine 1.888 puanla 5 Mayıs 2008'de ulaştı. Öncesindeki 10.5 ayda ise yüzde 170 yükseldi. 2008'den başlayan düşüş ise 24 Haziran 2013'te 613 puana kadar sürdü. Bunun oranı ise yüzde 67.5. Küresel kriz sonrası Kahire Borsası uzun vadeli düşüşünü sürdürdü, toparlanma dönemleri istisnai kaldı.
■ Mısır Borsası'nda son dönemin en sert düşüşünü 3 Haziran-13 Haziran arasında yaşadı. 10 günlük düşüş yüzde 17.3 oldu. 24 Haziran sonrasında ise toparlanma var. 613 puandan dün itibarıyla 728 puana çıktı. Artış oranı yüzde 19. Bu arada sadece dünkü yüzde 7.56 artış değil, benzer yükseliş salı günü de var, azalarak da olsa çarşamba günü de var. Yani gösteriler ve olayların doruk noktasına çıkmasına paralel borsa da yükselmiş.
■ Mısır Borsası derin bir piyasa değil. 179 şirket işlem görüyor ve toplam 50.5 milyar dolarlık piyasa değerine sahip. Sığ bir piyasa ve buna bağlı olarak oynaklığı ve speküle edilebilirliği yüksek.
■ Mısır'ın ekonomik durumu da kötü. IMF ile bir anlaşma ve 4.8 milyar dolarlık bir kredi ilişkisi kurulmuş ama çıkmaza girmiş. Darbe sonrası bu kredi ilişkisinin yeniden başlayacağına, ekonomik zorlukların aşılacağına güvenen yabancılar var mı, bilinmez. Ya da bunun borsada spekülasyonunu
yapanların bir etkisi mi söz konusu, bilmiyorum.
■ Ancak ne olursa olsun, Mısır Borsası'nda şirketlerin değeri küresel kriz döneminin de, 2006 yılı ortasındaki düzeyinin de gerisine düşmüştü. Haziranın son haftasındaki yükseliş temmuzun ilk haftasında da devam ediyor. Bunun önünde ne gösteriler ve hükümetin yıkılma olasılığı, ne de siyasi istikrarsızlık ve darbe durabilmiş.
■ Mısır Borsası'nın darbenin ilk günündeki yükselişinin birden çok nedeni olsa da asıl neden bence fiyata duyarlılık. Bundan da önemlisi belki de herhangi bir anlam yüklememek. Başbakan Erdoğan'ın belirttiği gibi "Borsa bu, iner de çıkar da." Oynaklığın yüksek oluşu ve gizemlilik Ortadoğu ülkelerinin genel karekteri gibi. Mısır'ın ve borsasının da.

SONUÇ: "Bir kum tanesinin sırrını çözmeyi başarsaydık, bütün dünyanın sırrını öğrenmiş olurduk." Albert Einstein

Yukarı