TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Borçlanmada altın yıl yaşadık ama 2014'te çifte risk ufukta

Hazine geçen hafta yaptığı ihalelerle 2013 yılının defterini kapattı. Aralıktaki faizler dahil edildiğinde 2013'te Hazine ihalelerinde oluşan ağırlıklı ortalama faiz yüzde 7.7 ile 2000'den bu yana en düşük düzeyine indi. Hatta nominal düzeydeki bu faizi11 aylık enflasyondan arındırdığımızda reel faiz yüzde 0.7'ye iniyor. Aralık ayındaki enflasyon sıfır çıkarsa böyle bir getiri kesinleşecek. Enflasyonda artış meydana gelirse de o oranda reel faiz azalacak. Ama nereden bakılırsa bakılsın reel faiz sıfır düzeyine inmiş oluyor.
Geçmişte bir kaç yıl dünyanın en yüksek faizini ödemiş bir ülke olarak reel faizde sıfır düzeyine inmek şüphesiz olay değil ve önemli. Bunu sağlayan belli koşullar var.
■ Öncelikle dünyada faizler küresel krizle birlikte 100 yılın en düşük düzeyine indi. Para bol ve ucuz. Dışarıdan yapılan borçlanma ve sermaye hareketlerinin etkisiyle Türkiye'deki faizler de son yıllarda çok düştü.
■ Yine dünyada talep daralmasından dolayı enflasyon tarihsel olarak düşük düzeylerinde. Büyük ekonomilerde hedeflerin altında. Bu da Türkiye'nin enflasyon ithal etmemesini ve faizleri düşük düzeylerde tutmasını sağlıyor.
■ Hükümet faizi düşük ve tek haneli rakamlarda tutmak istiyor. Merkez Bankası da buna uygun davranıyor. Önlem almada faiz yerine kredi sınırlaması gibi başka araçlar kullanılıyor.
■ Kamu borcu ile bütçe açığı tarihi düşük düzeyine indi. Bunun yanında makro ekonomik ve siyasi risklerin azalması da faizleri aşağıya çekti.
Ancak bu parlak tablo bu yıla ait. Yeni yıla doğru ilerlediğimiz bugünlerde durum giderek değişiyor. 2014 yılı için iki ana risk kaynağı görülüyor.
■ Bu risklerden ilki ABD Merkez Bankası'nın para musluğunu kısmaya hazırlanması ve bu çerçevede ABD hazine faizinin yükselmesi geliyor. ABD faizi ile birlikte dünyada faizlerin yükselmesi 2013'te kısmen gerçekleşti. Bu durum Türkiye'nin borçlanma maliyetlerine de yansıyacak.
■ Risklerden ikincisi siyasete ilişkin. Ardı ardına üç seçim yaşayacağız. Son operasyonların ardından seçimlerin çok zorlu ve sert geçeceği tahmin edilebilir. Bu da siyasi belirsizliğin artması ve siyasi istikrarın zayıflamasını beraberinde getirebilir. Borçlanma açısından 2013 altın bir yıldı ve inşallah bu rahatlığı aramayız.

SONUÇ: "Doğada ne ödül vardır ne de ceza. Yalnızca sonuç vardır." R.G. Ingersor

 

Yukarı