TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Enflasyonun düşeceği hiç bu kadar netleşmemişti

*Reel getiriler ekimdeki % 0.18’lik ve 11 ayda % 8.65’lik tüketici enasyonundan arındırılmıstır. *Mevduat. bankalarının 3 aylık faizinin ortalamasıdır. Faiz getirisi hesaplanırken stopaj kesilmistir. *Döviz sepeti. TCMB’nin döviz satısına dayalı yarım dolar ve yarım Euro’dan olusmustur.

Dün açıklanan kasım verileri enflasyonda yılı tek haneli rakamlarda bitirmeyi kolaylaştırdı. Yıllık yüzde 9.15’e çıkan enflasyonda aralık ayında durum daha rahat. Geçen aralıktaki enflasyon yüzde 0.46. Bu aralıkta yıllık enflasyonun çift haneli rakama çıkması için yüzde 0.85’lik fiyat artışı gerekiyor. Bunun olabilmesi için hem kamu kesiminin hem özel sektörün zamları ardı ardına yapması gerekiyor. Ama yurtiçi talep canlı olmadığı gibi, genelde aralık ayı da özel sektörün zam ayı değildir, kampanya ve stokları eritme ayıdır. Kamu için ise ancak kaybedilmiş bir yıl gözüyle bakıldığı yıllarda aralık birikmiş zamları yapma ayıdır. Kamunun da kendi eliyle zam yaparak enflasyonu çift haneye yükselteceğini sanmıyorum.

- Kaldı ki kamuda birikmiş zammın da olmaması gerekir. Çünkü elektrik ve doğalgaz ekimde zamlandı. Akaryakıta ise zam değil indirim yapılması lazım. Küresel fiyatlar öyle bir düşüyor ki, Türkiye’de de enflasyon gerilemesinin önünde durmak mümkün değil gibi. Petrol fiyatlarında son beş ayda meydana gelen fiyat düşüşü yüzde 40’a vardı. Emtia fiyatlarındaki gerileme yüzde 20’yi buldu.

Emtia ve petrolu ithal ettiğimiz dolar kurunda veya döviz kurunda bu yıl için artış yok, yukarıdaki tablodan da izlenebileceği gibi nominal olarak düşüş bile var. Geriye fiyatları mecburen düşürmek kalıyor.

Bu nedenledir ki kasım ayında yurtiçi üretici fiyatları yüzde 0.97 geriledi. Bunun içinde yüzde 85 ile en büyük payı oluşturan imalat sanayiinde gerileme yüzde 0.84 düzeyinde. Orada da rafine petrol ürünlerinin fiyati yüzde 8.27 geriledi

Tüketici fiyatlarında ise akaryakıt fiyatlarındaki gerilemeden dolayı ulaştırma sektöründe yüzde 1.79 düşüş meydana geldi. Bunun yaptığı pozitif katkı da, yüzde 4.11 artan giyim ve ayakkabı fiyatlarını dengeledi ve aylık enflasyonun düşük çıkmasını sağladı.

Üretici fiyatlarındaki gerilemenin, yurtiçi talebin sıçramaması durumunda perakende fiyatları, yani tüketici fiyatlarını aşağı çekici etki yapması beklenir.

Yeni yıldan itibaren ortalama yüzde 1’lik yüksek oranlı aylık rakamların yerine daha düşük fiyat artışları geldiğinde yıllık enflasyon düşecek. Normalde kurlarda sermaye çıkışıyla sert yükselişler yaşanmaması halinde, bu eğilim gelecek yılın ortasına kadar devam edebilir.

Küresel bazda petrol ve enerji fiyatları düşüyor ve düşük kalacak gibi. İthalatımızın en büyük payını oluşturan hammadde fiyatları geriliyor. Buna bağlı üretici fiyatlarında düşüş kasımda başladı. Denilebilir ki, enflasyonun düşeceği şimdiye kadar hiç bu kadar netleşmemiş ve enflasyonla mücadele bu kadar kolay gözükmemişti.

SONUÇ: “Talihli olanın horozu da yumurtlar.” Napolyon

Yukarı