TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Seçim trendleri değiştirmez

 

Seçime en yakın tarihte açıklanan anketlerle hareket eden piyasa bu seçimde anketleri beklemedi. Ocak sonundan bu yana alınan pozisyonlarda kâr realizasyonuna gitti. Pozisyonların kârlı, seçimin tahmin edilebilir olması ve doların küresel çapta mart ortasından itibaren düşmesi de cesaret verdi. Dolar 2.6901’den başladığı haftayı 2.5749’dan tamamladı ve yüzde 4.3 düştü.

■ Sepet kurun TL karşısındaki değeri de 2.8560’tan 2.7620’ye indi ve yüzde 3.3 düştü. Sonuçta dövizde tepe kotasını oluşturan 7 Mayıs’a göre doların kaybı yüzde 5.1’e vardı. TL değer kaybında olduğu gibi, değer kazanımında da dünyanın en hızlısı. Küresel eğilimler de, TL’nin ve Türkiye piyasalarının hareketiyle aynı yönde ama hareket boyları çok daha kısa.

■ Bu pozitif gelişme sadece kurda yaşanmıyor. Portföy girişlerinin etkisiyle borsa geçen hafta yüzde 6.5 yükseldi. Faiz oranları geriliyor.

■ Türkiye’nin geçmiş seçim tecrübeleri, seçim öncesi ile seçim sonrasını net biçimde ayrıştırmıyor, iki farklı dünya yaratmıyor. Buna iktidarın toptan değişiminin yaşandığı 2002 seçimi de dahil. Piyasalarda oluşan eğilimler muhtemelen bu seçimde de değişmeyecek. Trend değiştiren seçim yok.

■ Bunda Türkiye piyasalarının küresel piyasalarla entegre olmasının büyük etkisi var. Eğilimleri asıl belirleyen, Türkiye ekonomisinin performansını da çok etkileyen dışarısı.

■ Piyasa trendleri seçimle değişmeyecekse seçim sonrasının riski ne diye sorulabilir? Bugünkü risklerin sürmesi seçim sonrasının da riskleri. Buna Mayıs 2013’ten itibaren küresel çapta yükselişe geçen dolar da dahil.

■ Dolar kurunun uzun vadeli seyri bitişikte yer alıyor. 2002 seçiminde dolar seçim öncesinde yüzde 35 kadar arttı. Seçimden tek parti iktidarının çıkmasıyla doların hareketinde bir çukur oluştu. Üç haftada dolar yüzde 14 düştü. Ama ABD’nin, Irak’a müdahaleye hazırlanması ve savaş riski doları düştüğü seviyenin de üstüne çıkardı.İktidar toptan değişti ama belirleyici olan küresel gelişmelerdi.

■ 22 Temmuz 2007 Genel Seçimi de altı ay kadar erken yapıldı. 27 Nisan bildirisi ile erken seçimin yolu açıldı ama küresel piyasa eğilimleri içinde döviz kurunda herhangi bir sapma olmadan değer kaybı devam etti. Bu nedenle TL’nin değerlendiği, borsanın arttığı ve faizlerin gerilediği bir seçim yaşadık. Seçimin hemen sonrasında ise küresel krizle birlikte Türkiye piyasaları da karıştı.

■ 2011 genel seçimleri de küresel krizin Avrupa kolunda devam ettiği bir döneme denk geldi. Merkez Bankası da Kasım 2010’da para politikasını değiştirdi. Yaklaşık bir yıl içinde dolar kurunun artışı yüzde 39’u buldu.Seçim bu kur artışının ortasına denk geldi. Kur yükselince varlık fiyatları ve hisse senetleri geriledi.

■ Seçimlerin diğer bir ortak özelliği ise sanayi hisseleri prim yaparken, banka hisseleri sert düşüyor. Bu durum 2015 dahil hemen her seçimde gerçekleşti.


7 HAZİRAN SEÇİMİNE DOGRU PİYASALARDA DURUM

 


DOLAR TL’NİN ORTA VE UZUN VADELİ TRENDLERİ ÜZERİNDE SEÇİMLERİN ETKİSİ MARJİNAL KALIYOR

Yukarı