TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Konut satışlarında iki aylık türbülans

 

Haziran ayında konut satışları yüzde 8.1 düşünce bunun bayram nedeniyle çalışılan gün sayısının eksilmesinden kaynaklandığını belirtmiş ve “Haziranın acısı temmuzda fazlasıyla çıkar” demiştik. Çünkü haziranda aleyhe çalışan takvim etkisi temmuzda lehe döndü. Nitekim dün temmuz ayında 115.869 konut satıldığını gördük. Geçen yılın aynı ayında satış 81.343 olmuştu. Buna göre temmuz ayı konut satış artışı yüzde 42.4 gibi rekor bir artışa imza attı.

Konut satışlarını temmuzda bu ölçüde artıran temel faktör çalışılan gün sayısının geçen yıl 16 günden bu yıl 22 güne çıkmasıydı. Geçen yılın temmuzundaki bayram tatili bu yıl haziran ayına kaydı. Haziran ayının bu yılki verisi de bu nedenle düşük çıkmıştı zaten. 

Aslında çalışılan gün sayısı üzerinden gidersek tablo daha netleşir. Haziran 2016’da 22 gün çalışıldı ve her gün 4.826 konut satıldı. Rakam 2017’de 20 işgününe düştü yani 2 gün azaldı, buna karşılık gün başına düşen konut satışı 4.879’a çıktı ve yüzde 1 arttı.

Aynı yöntemi temmuz ayındaki satışlara uyguladığımızda geçen yıl 16 işgünü çalışılırken, gün başına 5.083 konut satıldı. Bu temmuzda ise 21 işgünü vardı ve her gün ortalama 5.517 konut satışı yapıldı. Buradaki artış yüzde 8.5 düzeyinde. Gerçek durumu daha iyi yansıtan çalışılan gün başına düşen konut üzerinden gittiğimizde haziran ayındaki düşüş artışa dönüyor, temmuz ayındaki keskin yükseliş de törpüleniyor, yüzde 1 ve yüzde 8.5 gibi normal artışlarla karşılaşıyoruz.

Haziran ve temmuzda hem bayramın bir ay öne kayması, hem de 15 Temmuz darbe girişiminin etkisiyle görünür rakamlarda tam bir türbülans yaşandığı söylenebilir. Ama gerçekte böyle güçlü bir türbülans yok. Temmuz ayında işgünü bazına indirgenmiş satışların yüzde 8.5 artması, geçen temmuz ayının düşük satışlarına bağlanabilir. Devam eden aylarda böylesi iniş ve çıkışları görmeyeceğiz.

AYLIK YÜZDE 1'İN ÜZERİ FAİZİN ETKİSİ AĞUSTOSTA GÖRÜLÜR 

Neresinden bakılırsa bakılsın temmuz ayı konut satışları geçmiş bütün temmuzlardan yüksek ve gerçek bir artışa da işaret ediyor. Artışın gerisinde ise banka kredisi kullanılarak yapılan alımların etkili olduğunu görüyoruz. İpotekli satışlar temmuz ayında yüzde 62.8 artarken, diğer satışların artışı yüzde 34.2’de kaldı ve ortalaması da yüzde 42.4 oldu.

İpotekli satışları diğer satışlara göre daha hızlı artıran faktör ise aylık yüzde 1’in altındaki faizlerin son kervanını yakalama isteği olabilir. Bankaların konut kredi faizlerinin ortalaması haziran sonunda yüzde 11.78 iken, hemen her hafta artışla temmuz sonunda yüzde 12.12’ye çıktı. Temmuz ayındaki konut satışlarının patlaması, faizlerin 40 baz puan arttığı bir dönemde gerçekleşti. 

Konut kredisinde yıllık yüzde 12’nin veya aylık yüzde 1’in üstü kredi kullanma iştahını azaltıyor. Ağustos ayı, faizlerin yüzde 1’in üzerine çıktığı ve türbülans etkisinin ortadan kalktığı bir dönemin ilk verileri olacağı için belirleyici olacak. Çünkü 11 Ağustos itibarıyla konut kredi faizlerinin ortalaması yüzde 12.49’a ulaştı.

Temmuz ayındaki ipotekli satışlardaki artışın düşük faiz vagonunu yakalama amaçlı olup olmadığını ağustos verilerinden çıkaracağız. Yoksa faizlerin aylık yüzde 1’in üzerine çıkmasıyla önce ipotekli satışların sonra da toplam satışların azalması beklenebilir.

SONUÇ:  “Orta yol en güvenlisidir.” Ovid

Yukarı