TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Enflasyon tarihi dipte

Şubat ayında yüzde 0.73'lük rakam, yıllık bazda enflasyonu yüzde 4.16'ya indirdi. Bu oran 1968 sonrasının en düşüğü. Bu düzeye
inilmesinde baz etkisinin belli bir katkısı oldu.
Mart ve nisan ayında ise baz etkisi lehte çalışmayacak ama tam anlamıyla aleyhe de dönmeyecek. Bu aylarda geçen yılın enflasyonu yüzde 0.58 ve 0.60. Bu rakamların altında aylık gerçekleşmelerin olması halinde yıllık bazda düşüşler sürebilir. Bu durumda yıllık yüzde 4.16 enflasyon rakamı, 4 ve altına gerileyebilir. Ancak burada bazı zorluklar da var. Petrol ve emtia fiyatları yükseliyor. Üretici fiyatları geçmiş aylardan itibaren zaten yüksek seyrediyor. İç talep de en güçlü düzeyinde. Yani fiyat artışı yapabilme
olanağı yüksek.
Kaldı ki, gıda fiyatlarının nasıl seyredeceği pek bilinmiyor.
Nitekim şubat ayında gıda fiyatlarının enflasyona katkısı yüzde 0.72 düzeyinde. Bizzat manşet enflasyonun kendisi kadar. Ulaştırmanın katkısı 0.28. Bu iki kalemdeki eğilimler sürerse önümüzdeki iki ayda enflasyonun düşüşü zor olur. Bu durumda da şubat ayı rakamları tarihi dip olarak kalır.
Nisan ayından itibaren baz etkisi aleyhimize çalışmaya başlayacak ve eylül ayına kadar sürecek. Birde haziran ayındaki seçimden sonra geciktirilen kamu zamları yapılırsa eylüle kadar yükselen bir enflasyonla karşılaşabiliriz.



Artık paradan para kazanılamıyor

Yatırım araçlarının aylık ve yılbaşına göre getirileri yukarıdaki tabloda yer alıyor. Çok nadir görülen aylardan birine şahit oluyoruz. Altın hariç bütün yatırım araçlarının reel getirileri negatif çıktı. TL cinsi bütün yatırım araçlarının getirileri de negatife dönüştü.
Yılın ilk aylık döneminde de sadece altın ve dövizde reel bir getiri var. Bono, repo, mevduat, yatırım fonları ve hisse senetlerinden oluşan ana yatırım araçlarının tümü enflasyona göre kaybettirmiş. Yani tasarruflardan, paradan veya sermayeden artık finansal piyasalarda ve hele de TL cinsi yatırım araçlarında, gerçek bir getiri veya kazanç elde edilemiyor.
Enflasyon 42 yılın en düşük düzeyinde ama gelecek aylarda yükselmesi bekleniyor. Kredi faizleri ise parasal sıkılaştırmanın gereği olarak artacak. Bu durum, malı en düşük fiyattan almanın ve krediyi en düşük düzeyden kullanmanın ideal zamanı demek. Paradan para kazanılamadığı bir dönemde en isabetli davranış tarzı olarak tüketime yönelmek öne çıkıyor. Hatta bu davranış tarzi, önümüzdeki aylar için düşünülen tüketimlerin bile, öne çekilmesine yol açabilir. Paralarını, para piyasalarında değerlendirerek reel bir getiri elde edemeyenlerin, tasarruf eğiliminden vazgeçmesi ve tüketime yönelmesi doğal ve madalyonun diğer yüzünü gösteriyor bize. Bunun ne ölçüde gerçekleştiğini açıklanacak verilerden göreceğiz.

SONUÇ: "Doğa yaratıcıdır. zaman yıkıcıdır, ölüm katildir." Bernard Shaw

Yukarı