TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Partilerin 2023 başarı kıstasları

Sırasıyla Ak Parti, CHP ve MHP'nin ekonomik programları açıklandı. Kamuoyunda da belli bir ilgi gördü. Bunda, Meclis'te grubu bulunan üç partinin de ilk kez bir seçim döneminin ötesini hedeflemeleri belirleyici oldu. Üstelik hedef alınan tarih de Cumhuriyet'in 100. kuruluş yıldönümü gibi, çok önemli bir tarih. Tarih önemli olunca partilerin ekonomideki hedefleri iddialı hale geldi. Özellikle makro ekonomik büyüklükler bakımından.

ORTAK NOKTALAR: Üç partinin programı da büyümede artık vasat oranlar yerine yüzde 7 ve üstünde iddialı oranları hedef almış. Buna göre GSYH hasıla artışlarına gitmişler ve 2023 yılında 2 trilyon doları aşan bir ekonomik büyüklüğe ulaşmışlar. Bugünkü milli gelir ise 735 milyar dolar.
■ Üç partinin programında da, 2023 geldiğinde yüzde 5'in üzerinde kalan bir enflasyon yok. Yüksek büyümeye rağmen düşük enflasyon amaçlanmış. Bu da iddialı bir hedef.
■ Yine yüksek büyümeye rağmen giderek düşen bir cari açık öngörülüyor. Dış ticaret hacmi büyüyecek ama dış ticaret açığı daralacak. İhracat ithalattan daha hızlı artacak. Cari açık en azından bugünkünün yarısı düzeyine inecek. Ancak bu hedef de Türkiye nin ekonomik yapısında ciddi değişiklikler gerektirecek.
■ Partilerin ekonomik programları kamu borç stokunu da düşürüyor. Son rakam kamu borcunun milli gelire oranının yüzde 41.6'ya gerilediğini gösteriyor. Üç partinin de hedefi yüzde 40'ın altına çekmek ve orada kalmak. Bu da gayet iyi ve dünyada benzer ülkelerle uyumlu bir hedef.
■ 2020'de işsizlik oranı da düşecek. Bugünkü işsizlik oranının yarısına inilecek veya tek haneli rakamlarda kalınacak.
■ Nihayet 2023 yılına ve Cumhuriyet'in 100. kuruluş yıldönümüne yakışacak hedef Türkiye ekonomisinin büyüklük itibarıyla dünyanın 10 büyük ekonomisinden birisi haline gelmesi. Yani 12 yılda Türkiye'nin 6 basamak birden tırmanması. Her iki yılda, bir ülke ekonomisi geçilecek. Mucize gibi bir şey. CHP'nin bu hedefi örtük gibi, vurgulu değil. Çünkü Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu 1967'de 14. büyük ekonomi olduğumuzu hatırlattı. Yani 40 yılı aşkındır aslında ilerleyememiş, gerilemişiz.

YARARI NE?: Üç partinin birbirine çok yakın hedefleri paylaşmaları önümüzdeki dönem ekonomi yönetiminde ortaya koyacakları performanslarını değerlendirme açısından bir baz teşkil edebilir. İster tek tek iktidar olsunlar isterlerse koalisyonlar biçiminde, nasıl olsa yüksek büyümeyi üçü de hedeflemiş. Seçmenleri partilerin ekonomik programlarına bakarak oy vermiyor. Ama iktidardayken ekonomideki başarılarına göre oyunu kullanıyor.
Belki bundan da önemlisi, Türkiye nin yüksek büyüme gereğinin iyice anlaşılmış olması ve Meclis te grubu bulunan üç parti tarafından da paylaşılması. İşsizlik sorununu çözmek, gelişmiş ülkelerle farkı kapatmak için başka seçeneğimiz yok. Maliyeti ne olursa olsun, ister enflasyon isterse cari açık olsun, yeter ki uzun vadede yüksek büyüme olsun, Türkiye ye yarar.

 

Seçim sonrasına kadar düşük faize devam mı?
Dün Forum İstanbul 2023'te konuşan Başbakan Yardımcısı Ali Babacan, "Attığımız adımlar, dünyada ilk ve herkes merakla da takip ediyor. İşe yarayacak mı, yaramayacak mı noktasında da hâlâ izleniyor. Sonuçlarından biz de bugün itibarıyla açıkçası çok emin değiliz" dedi. Merkez Bankası da yeni başkanı Erdem Başçı'nın başkanlığındaki ilk toplantısında zorunlu karşılıkları küçük oranlı artırdı. Toplantının ardından yapılan açıklamada alınan önlemlerin yılın ikinci çeyreğinden itibaren etkisinin belirginleşeceği belirtildi ve "Düşük düzeyde politika faizi, geniş faiz koridoru ve yüksek zorunlu karşılık oranlarından oluşan politika bileşimine" devam denildi. Karara en etkili tepki yabancılardan geldi. İkinci el piyasada yabancı alımlarının etkisiyle gösterge bono faizi hızla düştü. Dünkü karar, seçim sonrasına kadar düşük faize devam diye yorumlanırsa böyle hızlı bir hareket de normal karşılanmalı. Seçim sonrasında mevcut politikalara devam mı tamam mı, bunun kararı da, o zaman verilecek.

SONUÇ: "Başka bir insanın elinden gelen, benim de elimden gelir." Maya Angelou

Yukarı