TVRadyo
Abdurrahman Yıldırım
Abdurrahman Yıldırım

Sağlam bankacılık...

Dünyanın 2008 krizinde ve bu yıl yaşamakta olduğu bankacılık krizini, Türkiye 2001 'de yaşadı. O dönemdeki milli gelirin yüzde 25'ine varan bir bedel ödedi. 23 banka kapatıldı. Bazı bankalar da yabancı ortak aldı veya yabancıya satıldı. Sermayeleri güçlendirildi.
Bu sağlam yapıyla Türk bankaları 2008 krizinde iyi bir sınav verdi. Portföylerinde yüklü kamu kâğıdı bulunduğundan ve ilk kez bir krizde faizler düştüğünden dolayı, bankalar tarihlerinin rekor kârını elde ettiler. Bu güçle de son dönemde büyüyen ekonomiyi finanse ettiler. Bankalar Birliği Genel Sekreteri Ekrem Keskin in açıklamasına göre, mevduatın krediye dönüşme oranı eylül sonu itibarıyla yüzde 96'ya çıktı. Tarihte görülmemiş bir oran. Bireysel kredilerin yarıdan fazlasının vadesi 4 yıl ve üstünde.
Buna karşılık 2011 yılında daha yüksek risklere karşı daha düşük kârlılıkla karşı karşıya sektör. Ancak yine de, özkaynak kârlılığı yüzde 14 ile dünyada 11. sırada. Sermaye yeterliliği bakımından da, yüzde 18 ile dünyada üçüncü sırada. Türkiye bankalarını kıl payı farkla Brezilya ve Rusya bankaları geçiyor. Sağlam bankacılık yapısı Türkiye'yi küresel kriz ortamında koruyan ayaklardan biri.

ve sağlam bütçe fırtınadan korur mu?

Küresel krizden Türkiye'yi koruyacak en önemli ayak ise merkezi yönetim bütçesindeki sağlam duruş. Dün Maliye Bakanı Mehmet Şimşek hem 2012 bütçe büyüklüklerini hem de 9 aylık sonuçlarını açıkladı. 2012'de bütçe açığı yüzde 1.7 olacak. Tarihi en düşük ikinci bütçe açığını oluşturacak bu rakam. Bütçede sıkı duruşun en önemli kanıtı da, son yapılan zamlar. Buradan bütçeye 5.5 milyar liralık bir katkı gelecek. Zamlar aynı zamanda halkın alım gücünü düşürecek, dolayısıyla ithalatı frenleyecek ve cari açığı düşürecek.
Bu yılın 9 ayında ise bütçe fazla vermiş. Bunda faiz yükündeki azalmanın ciddi bir katkısı var. Düşük faizler devam ettiğinden gelecek yıl da faiz ödemelerinin bütçeye pozitif katkısı olacak.
Türkiye'nin sağlam bankacılık ve bütçe görüntüsüne karşılık Avrupa ve Amerika bütçe açıklarından, zayıf bankacılıktan ve yüksek kamu borçlarından dolayı bir tıkanma yaşıyor. Dünya kamu borcu ve bankacılık krizini birlikte yaşıyor.
Türkiye'nin en önemli sorunu ise cari açık. Küresel kriz karşısında cari açıktaki eksisine karşılık Türkiye'yi fırtınadan koruyacaksa sağlam bankaları, sağlam bütçesi ve düşük kamu borcu koruyacak. Türkiye zayıf tarafını kısa vadede güçlendiremiyorsa, güçlü yanlarını takviye etmesi de benzer sonucu yaratabilir.

 

SONUÇ: "Zehri zehir temizler." Özbek atasözü

Yukarı