TVRadyo
Ali Tezel
Ali Tezel

Hak ve borçlar değişiyor

Torba Kanun hayatımızda neleri değiştirecek - 4 -

Torba Yasa ile devlet memurlarının hak ve borçlarında da olumlu ve olumsuz değişiklikler yapılmakta. Biz de sizlere bunları ‘olumlu’ ve ‘olumsuz’ olarak başlıklandırdık. Doğum sonrası gelen izin hakları olumlu olarak öne çıkarken, onay şartının kaldırılması ve amir transferi olumsuz adım olarak dikkat çekiyor

OLUMLULAR

Yapılan değişiklikle, “Son sekiz yıl içinde herhangi bir disiplin cezası almayan memurlara, aylık derecelerinin yükseltilmesinde dikkate alınmak üzere bir kademe ilerlemesi uygulanır” hükmü getirilmiştir.
*  Eğitim amaçlı aylıksız izin süresi artırılıyor Yabancı memleketlerin resmi kurumları veya uluslararası kuruluşlarda kurumlarının muvafakati ile görev alacak olanlara, ilgili bakanın onayı ile (her üç yılda bir bakan onayı yenilenmek kaydıyla) memuriyeti süresince yabancı memleketlerin resmi kurumlarında on yıla, uluslararası kuruluşlarda yirmi bir yıla kadar aylıksız izin verilebilecek.
* Özürlüler için değişik mesai Buna göre; özürlüler için, özür durumu, hizmet gerekleri, iklim ve ulaşım şartları göz önünde bulundurulmak suretiyle günlük çalışmanın başlama ve bitiş saatleri ile öğle dinlenme süreleri merkezde üst yönetici, taşrada mülki amirlerce farklı belirlenebilecektir.
*  Hamile memurlara gece yasağı Buna göre kadın memurlara; tabip raporunda belirtilmesi halinde hamileliğin yirmi dördüncü haftasından önce ve her halde hamileliğin yirmi dördüncü haftasından itibaren ve doğumdan sonraki bir yıl süreyle gece nöbeti ve gece vardiyası görevi verilemez. Özürlü memurlara da isteği dışında gece nöbeti ve gece vardiyası görevi verilemeyecek.

Erken doğum yapan doğum iznini sonra kullanabilecek

Torba Kanun ile normal şartlarda hamile kalan memurlara doğum öncesi 8 ve sonrasında 8 hafta aylıklı izin verilmektedir. Yeni bir uygulama olarak erken doğum yapan kadınların kullanamadığı doğum öncesi izinleri doğum sonrasına ilave edilecektir. Ayrıca, doğumda veya doğum sonrasında analık izni kullanılırken annenin ölümü halinde, isteği üzerine memur olan babaya anne için öngörülen süre kadar izin verilecektir. Bu da olumlu bir düzenlemedir. Ayrıca memura, eşinin doğum yapması halinde, isteği üzerine on gün babalık izni; kendisinin veya çocuğunun evlenmesi ya da eşinin, çocuğunun, kendisinin veya eşinin ana, baba ve kardeşinin ölümü hallerinde isteği üzerine yedi gün izin verilecektir.
* Süt izni de artırılmıştır Kadın memura, çocuğunu emzirmesi için doğum sonrası analık izni süresinin bitim tarihinden itibaren ilk altı ayda günde üç saat, ikinci altı ayda günde birbuçuk saat süt izni verilir. Hangi saatler arasında ve günde kaç kez kullanılacağı hususunda memurun tercihi esas alınacaktır.

Doğum sonrası aylıksız izin süresi 24 aya çıkıyor

Doğum yapan memura verilen 8’er haftalık doğum izinleri sonrasında analık izni süresinin bitiminden; eşi doğum yapan memura ise doğum tarihinden itibaren istekleri üzerine yirmi dört aya kadar aylıksız izin verilebilecek.
* Evlatlık için de izin geldi Üç yaşını doldurmamış bir çocuğu eşiyle birlikte veya münferit olarak evlat edinen memurlar ile memur olmayan eşin münferit olarak evlat edinmesi halinde memur olan eşlerine, çocuğun ana ve babasının rızasının kesinleştiği tarihten veya vesayet dairelerinin izin verme tarihinden itibaren yirmi dört aya kadar aylıksız izin verilir..
* İsteyene aylıksız izin değişti Daha önce 10 yılı tamamlamış memurlara verilen 6 aylık ücretsiz izin de değişikliğe uğradı. Yeni uygulama gereğince; memura, yıllık izinde esas alınan süreler itibarıyla beş hizmet yılını tamamlamış olması ve isteği halinde memuriyeti boyunca ve en fazla iki defada kullanılmak üzere, toplam bir yıla kadar aylıksız izin verilebilecek.

OLUMSUZLAR

657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun ek 8’inci maddesi değiştirilerek memurlara kurumlar arasında geçiş yaptırabilecekler. Memurun muvafakati de aranacak ama amir, “kamu yararı ve hizmet gerekleri sebebiyle” diyerek memurun izni olmasa da geçici görevlendirebilecek. Yeni düzenleme gereğince; “Memurlar, geçici görevlendirme yapmak isteyen kurumun talebi ve çalıştıkları kurumun izniyle diğer kamu kurum ve kuruluşlarında aşağıda belirtilen şartlarla geçici süreli olarak görevlendirilebilir:
a) Yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri hariç olmak üzere, memurun görevlendirileceği kurumda göreve ilişkin 4’üncü ve daha yukarı bir dereceden boş kadronun bulunması şart.
b) Geçici süreli olarak görevlendirildikleri kurumların mevzuatına uymakla yükümlüler.
c) Yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri hariç olmak üzere, aylıkları ile diğer mali ve sosyal haklarını kurumlarından alır. Kendi sınıf ve derecelerindeki terfi ve emeklilik hakları devam eder.
d) Geçici süreli görevlendirme süresi bir yılda altı ayı geçemez. Yurtdışında görevlendirilen güvenlik görevlileri için geçici görevlendirme süresi en çok iki yıldır; gerekli görülmesi halinde bu süre bir katına kadar uzatılabilir.
e) Geçici süreli görevlendirmenin, memurların göreviyle ilgili olması şarttır.”

Özel sektörden ve belediyelerden amir transferi başlıyor

Kamuda üst düzey memuriyetlere atanabilmek için 6 yıllık üst sınır da kaldırılıyor. 657 Sayılı Kanun’un 68’inci maddesi şöyle: “Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin; a) 1’inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl, b) 1’inci ve 2’nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl, c) 3’üncü ve 4’üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır. Dört yıldan az süreli yükseköğrenim görenler için bu sürelere iki yıl ilave edilir. Bu sürelerin hesabında; 8.6.1984 tarihli ve 217 Sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin 2’nci maddesi kapsamına dahil kurumlarda fiilen çalışılan süreler ile yasama organı üyeliğinde, belediye başkanlığında, belediye ve il genel meclisi üyeliğinde, kanunlarla kurulan fonlarda, muvazzaf askerlikte, okul devresi dahil yedek subaylıkta ve uluslararası kuruluşlarda geçen sürelerin tamamı ile yükseköğrenim gördükten sonra özel kurumlarda veya serbest olarak çalıştıkları sürenin; Başbakanlık ve bakanlıkların bağlı ve ilgili kuruluşlarının müsteşar ve müsteşar yardımcıları ile en üst yönetici konumundaki genel müdür ve başkan kadrolarına atanacaklar için tamamı, diğer kadrolara atanacaklar için altı yılı geçmemek üzere dörtte üçü dikkate alınır.”

Bakan’ın veya yetkili makamın onay şartı da kaldırılıyor

Yine Torba Kanun ile 657/68’e aşağıdaki “C” bendi ilave edilmiştir. Bu değişiklikle artık dışarıdan atanan amirler için alınacak aylıklarda onay da gerekmeyecek. “C) Derece yükselmesi ile ilgili onay mercii atamaya yetkili amirdir. Müşterek kararla atanmış olanların derece yükselmeleri, ilgili bakanın veya yetkili kıldığı makamın onayı ile yapılır. Üst derece kadroya atanmış olup da kazanılmış hak ve emeklilik keseneğine esas aylık dereceleri daha aşağıda bulunanların (45’inci maddenin ikinci fıkrasına göre yapılan atamalar hariç), kazanılmış hak ve emeklilik keseneğine esas aylık derecelerinin yükseltilmeleri için, bu halin devamı süresince yukarıda belirtilen onay aranmaz.”
Özellikle müfettiş ve uzman gibi kadrolarda çalışanların korkması gereken bir madde de 657 Sayılı Kanun’un 91’inci maddesinde yapılmıştır. Gerekçe gösterilmeden bazı memurların kadrosu kaldırılacak.

Yukarı