TVRadyo
Cüneyt Başaran
Cüneyt Başaran

Türkiye ekonomisinin 2015 resmi belirmeye başladı

 

Senenin ilk 3 ayı göz açıp kapayıncaya kadar geçti. Taze umutlarla başladığımız, ekonomide “En kötüsü geride kaldı bu sene itibarıyla toparlıyoruz” diye başladığımız 2015’in ilk çeyreğini devirmek üzereyiz. Tabii bir yandan da ekonomi dünyasında arka arkaya revizeler geliyor.

İLK REVİZELER BÜYÜME TARAFINDA GELDİ

Hatırlanacağı üzere geçen sene başında açıklanan OVP’de de, 2014 yılı için büyüme beklentisi yüzde 4 olarak belirlenmiş fakat yılın sonuna doğru bu rakam yüzde 3.3’e çekilmişti. 2014’ün resmi büyüme rakamı henüz açıklanmadı ancak aracı kurumların beklentileri yıl sonu için ortalama yüzde 2.7. Yılbaşı beklentisi yüzde 4, yıl sonuna doğru revizyon ile yüzde 3.3, muhtemel gerçekleşme yüzde 2.7!

Gelelim 2015’e. Geçen sene olduğu gibi 2015’te Orta Vadeli Program’da (OVP) büyüme hedefi yüzde 4 olarak belirlendi. Yılın henüz 3 ayını tamamladık ve aracı kurumların 2015 sonu için büyüme beklentileri aşağıya doğru revize edilmeye başlandı. Reuters’in haberine göre aracı kurumların 2015 sene sonu büyüme beklentisi ortalama yüzde 3.30.

ENFLASYON REVİZELERİ YOLDA

Yine OVP’de 2015 yılı için hedef enflasyon rakamı yüzde 6.3. 2014 yılında yüzde 13’ler civarına kadar çıkan gıda enflasyonunun yüzde 9’lara düşmesi ve gerileyen petrol fiyatlarının da yardımı ile enflasyonda 2015 yılında yüzde 6’lara kadar bir düşüş bekleniyor.

Gelelim yine bugüne. Henüz mart ayı enflasyonunu bilmiyoruz ancak ilk 2 aylık enflasyon (TÜFE) yüzde 1.80. Yine ilk 2 aylık gıda enflasyonu da yüzde 6. 2015 için hedeflenen enflasyonun yüzde % 30’unu ilk 2 ayda yapmış vaziyetteyiz. Özellikle kurun ABD Doları’na karşı yılbaşından beri yüzde 9 değer kaybetmesi ve kayıpların artabileceği ihtimali enflasyon beklentilerini bozuyor. Mart ortasında açıklanan TCMB enflasyon beklentileri raporuna göre 2015 yıl sonu enflasyon beklentisi yüzde 6.98. Bu rakam şubat ortasında 6.77’ydi. Şimdilik aracı kurumların yüzde 6.5 - 7 bandında dolaşan 2015 enflasyon rakamlarını koruduklarını görüyoruz. Ancak özellikle yılın ikinci yarısında bu rakamların yukarı revizyonu şaşırtıcı olmayacaktır.

Anlaşıldığı üzere Türk ekonomisi bir kez daha beklenenden daha düşük büyüyeceği ve tahminen hedeflenenden daha yüksek bir enflasyonla bitireceği bir yıla giriyor. Peki bu dünyanın sonu mu?

Tabii ki “Hayır”.

IMF’nin 2015 küresel büyüme rakamını yüzde 3.8’den yüzde 3.5’e çektiği, Avrupa’da sadece yüzde 1.2 büyüme beklediği bir noktadayız. Dünya Bankası ise daha karamsar. DB’ye göre küresel ekonomi 2015’te sadece 3.3 büyüyecek. Bir önceki tahmin ise yüzde 3.5’miş. Bir de Avrupa Merkez Bankası’nın (AMB) hesaplarına bakalım. AMB Avrupa’nın bu yılki büyüme beklentisini yüzde 1.5’ten yüzde 1.2’ye revize etti.

Görüldüğü üzere büyüme her yerde aşağıya revize ediliyor. Dolayısıyla bizdeki revize bununla uyumlu. Ancak enflasyon için aynısını söylemek zor. Dünyanın gelişmiş ülkelerinin tamamında ve gelişmekte olan ülkelerin çoğunda enflasyon talep yetersizliği, düşen petrol fiyatları gibi sebeplerle aşağıya revize ediliyor. Bizim gibi yılbaşında verilen hedefin üzerine çıkma ihtimali olan (Rusya, Ukrayna, Brezilya gibi) az sayıda ülke var. Yani yüksek giden enflasyonumuzun dünya ile bir uyumu söz konusu değil.

SONUÇ

2015 yılı yatırımcıların çok soru sorduğu bir yıl olacak. Biz bu soruların özellikle büyüme tarafını sanırım “göreceli” olarak daha rahat cevaplayabiliriz. Ancak başta yüksek enflasyonumuz olmak üzere, döviz kuruna hassasiyetimiz, “Enflasyon hedeflemesinden vazgeçelim mi?” tartışmalarımız ve özellikle “Tek sorunumuz yüksek faiz” şeklinde açıklamalarımız, sanırım terleyeceğimiz yerler olacak.

Yukarı