TVRadyo
Cüneyt Başaran
Cüneyt Başaran

Ticaret dengeleri ve NATO Zirvesi

 

Almanya ile Rusya arasında, Baltık Denizi’nin altından geçen ve uzunluğu 1.224 km olan ikiz boru hattı var. Adı “Nord Stream” olan bu ikiz doğalgaz boru hattı toplam yıllık 55 milyar m3 Rus doğalgazını Almanya üzerinden Avrupa’ya aktaracak şekilde 2012’den beri faaliyet gösteriyor. Mevcut koşullarda Rusya, Avrupa’nın toplam doğalgaz ihtiyacının yüzde 39’unu karşılıyor.

NORD STREAM II

Almanya, Rusya ile yaptığı müzakerelerin ardından, Baltık Denizi’nin altından giden ikiz boru hatlarının yanına yeni bir boru hattı daha yapılması ve 2019 yılı itibarıyla devreye girmesi kararı aldı. Projenin yaklaşık 20 milyar Euro’ya mal olması bekleniyor. Projenin yüzde 50’si Rus Gazprom’un kalan yarısı da Alman BASF ve E.ON, Avusturyalı OMV, Fransız ENGIE ve Hollandalı Shell’in.

Bu projenin adı da “Nord Stream II” olacak ve faaliyete geçtiğinde taşınan toplam Rus gazının miktarı yıllık 110 milyar m3’e çıkacak. Bu durum da Avrupa’ya ulaşan Rus gazının yüzde 80’inin aynı hattan gelmesi ve Batı Avrupa’nın Rus gazına bağımlılığının yüzde 70’lere çıkması anlamına gelecek.

KAZANANLAR VE KAYBEDENLER...

Halihazırda Rusya’nın Avrupa’da en büyük gaz müşterileri sırasıyla: Almanya, İtalya ve Fransa. Rus gazının mevcut Nord Stream dışında bu coğrafyalara ulaşabilmesi için kullandığı Belarus üzerinden (sonra Litvanya ve Polonya’dan geçiyor) ve Ukrayna üzerinden (Slovakya, Romanya ve Macaristan’dan devam ediyor) iki ana boru hattı daha var. Bu iki ülke ile özellikle de Ukrayna ile siyasi çekişme içinde olan Rusya, toplam 150 milyar m3’lük kapasite ile Ukrayna üzerinden geçen gaza alternatif hat arıyor. İşte Almanya ile yapılan Nord Stream II anlaşmasının önemi de burada. Denizin altından ve direkt Almanya’ya sorunsuz ulaştırılacak 100 milyar m3’lük doğalgaz boru hattı Rusya’ya büyük kolaylık sağlayacak. Diğer yandan Almanya’da bu işten kârlı çıkacak gözüküyor. Avrupa’ya giren gazın büyük kısmını tekelinde tutacak olmak ve Rusya ile karşılıklı ticareti artırmak Almanlar için artı yazacak hususlar. Kaybedenlerin başında ise Ukrayna ve Belarus geliyor. Transit geçiş noktası olması sebebiyle ciddi bir taşıma ücreti alan bu iki ülke, aynı zamanda bu özelliklerinden dolayı Avrupalılar için stratejik önem arz ediyordu. Rus gazının Avrupa’ya başka bir destinasyondan gidecek olması yıllar boyu Rusya’nın çok da dostane olmayan ilgisini çekmiş bu iki ülkeyi kaygılandırıyor.

AVRUPA’DA TAŞLAR YERİNDEN OYNARKEN...

NATO üyesi 28 ülke Polonya’nın başkenti Varşova’da “Brexit sonrası İngiltere’siz Avrupa’nın güvenliği nasıl olacak? Kırım sonrası artan Rusya tehdidine karşı Doğu Avrupa’da artırılacak NATO gücü ve IŞİD’e karşı ortak tavır ve mülteci” konularını tartışmak üzere toplandı. Özellikle ev sahibi Polonya’nın çok uzun süredir beklediği bir zirvede Polonya’daki daimi NATO gücünün yanına her biri 1000 askerden oluşan 4 ayrı birliğin daha Polonya, Estonya, Litvanya ve Letonya’ya konuşlanması kararı verildi.

Ancak NATO’nun bu kararı bütün üyelerinin memnun olduğu anlamına gelmiyor. Özellikle Almanya Dışişleri Bakanı Frank Walter Steinmeier bu birliklerin Rusya’nın gücü karşısında sembolik kaldığını ve Rusya’yı taciz etmekten öteye gitmediğini söyledi. Almanya Şansölyesi Merkel’in koalisyon ortağı Sosyal Demokratlar’ın “Rusya ile ipleri daha fazla germemek lazım” görüşünün bir ifadesi olan Steinmeier’ın açıklamaları Amerikalıları da kızdırmışa benziyor. Avrupa’nın güvenliği ve Rusya tehdidi konularında Almanya ile fikir ayrılığı yaşayan ABD, Başkan Obama aracılığıyla NATO Zirvesi’nde bu iki konunun altını çizmeyi planlıyor.

Brexit sonrası Avrupa’da sular tahmin edilenden hızlı ısınabilir. Yıllar önce “Ekonomik birlik oluşsun arkasından siyasi birliğe dönüşür” diye kurulan AB’nin, İngiltere ile aldığı yara eğer Almanya’nın başını çekeceği ve NATO için kriz oluşturabilecek bir güvenlik zafiyetine de giderse ortalık çok karışabilir.

 

BU YAZIYA YORUM YAZ
 
10 Temmuz 2016 Pazar, 11:02 Misafir İnşallah NATO – Rusya arasındaki gerilim ülkemizin rusya ile yeniden düzelmeye başlayan ilişkisine yansımaz…
Yukarı