TVRadyo
Ercan Kumcu
Ercan Kumcu

Üretimde patinaj durdu ama kıpırdanma şimdilik zayıf

İmalat sanayii üretimi şubat ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 3.7 arttı. Son iki aydır imalat sanayii üretimi geçen yılın aynı dönemine göre artmaya devam ediyor. Daha önceki aylarda, bir ay artış, bir sonraki ay düşüş göstererek üretim patinaj yapıyordu. Geçmişteki zikzaklar durmuş görünüyor.
Sanayi üretimindeki artışın (yüzde 1.6) imalat sanayii üretimindeki artışın neredeyse yarısı kadar olması madencilik ve elektrik üretimindeki düşüşlerden kaynaklanıyor. Bir önceki yılın aynı ayı ile karşılaştırıldığında, şubat ayında madencilik sektörü üretimi yüzde 5.3, elektrik üretimi ise yüzde 8.4 düştü.

İLK ÜÇ AY DAHA İYİ
Üretim artarken enerji üretimindeki düşüşü açıklamak biraz zor da olsa, imalat sanayii üretiminin tüm alt kollarında zayıf da olsa bir kıpırdanma gözleniyor. Örneğin, geçen yılın aynı aylarına göre, ara malları üretimi ocak ayında yüzde 3.8 artarken, şubat ayında yüzde 5.3 arttı. Aynı şekilde ocak ayında yüzde 1 artan sermaye malları üretimi şubat ayında yüzde 3.9 artış gösterdi. Dayanıklı tüketim malları üretiminde aydan aya düşüşler devam ederken, dayanıksız tüketim malları üretimi artıyor, ama artışta bir hızlanma görülmüyor.

Takvim ve mevsimsel etkilerden arındırılmış üretim endeksleri de benzer bir eğilim içinde. Ocak ve şubat aylarında bir önceki aylara göre üretim endeksleri (elektrik ve enerji alt grubu hariç) artıyor. Sermaye malları üretimindeki artış ocak ayından şubat ayına hızlanırken (ocak ayında yüzde 2.5, şubat ayında yüzde 5.9), ara mallar üretimi artıyor, ama bir hızlanma söz konusu değil (ocak ayında yüzde 3.3, şubat atında yüzde 1.4). İmalat sanayiinde toplam üretim ocak ayında yüzde 2.8, şubat ayında yüzde 2 arttı. Tüketim malları üretiminde eğilim henüz çok belirgin değil.
İlk iki aylık veriler bu yılın ilk üç ayının geçen yılın son üç ayına göre ekonomik büyüme açısından, sınırlı da olsa, daha iyi olduğunu gösteriyor. İthalat verileri de bu eğilimi destekliyor.
Enerji üretimi düşerken imalat sanayii üretiminin belirgin bir artış eğilimine girmesi ilginç. Grafikte de görüldüğü gibi, on iki aylık ortalamalar bazında, üretim endekslerinin yıllık değişiminde, 2011 yılının başından bu yana artış hızları belirgin bir biçimde yavaşlıyor. İmalat sanayii üretimindeki artış geçen yılın ekim ayından bu yana yüzde 2.5 civarında bir istikrara kavuşurken, enerji üretimi hızlanarak düşüşünü sürdürüyor. Bu iki veri arasındaki zaten zayıf olan ilişki son aylarda iyice kopmuş görünüyor.

DIŞ AÇIKLAR ARTACAK
Önümüzdeki dönemde şimdilik zayıf olan ekonomik büyümedeki kıpırdanma yukarı yönde ivme kazanabilir. Yatırım malları ithalatındaki kıpırdanma, yatırım malları üretimindeki hızlanma ve son aylarda banka dışı kesimin yurtdışından doğrudan borçlanmasındaki artışlar ekonomik büyümenin önümüzdeki dönemde daha da hızlanabileceğine işaret ediyor.
Doğal olarak ekonomik büyümedeki hızlanma dış açıklardaki artışı da beraberinde getirecek. Bu olgunun sinyalleri şimdiden gelmeye başladı. Büyümenin çok fazla hızlanmasını önlemeye çalışan ek önlemlerin devreye girmesi söz konusu olsa dahi, dış açıklarda bu yıl belli bir artış gözlenecek. Bu
alanda bu yıl kaçacak bir yerimiz kalmadı.

 

Yukarı