TVRadyo
Ercan Kumcu
Ercan Kumcu

Ekonomi tam gaz gidiyor

Türkiye ekonomisinin geçen yıl yüzde 8.9 büyüdüğünü öğrendiğimiz gün Türkiye İstatistik Kurumu bu yılın şubat ayına yönelik dış ticaret verilerini açıkladı. Veriler ekonominin bu yılın ilk aylarında da tam gaz ilerlediğini gösteriyor.
Bu yılın ilk iki ayında üretimin de, yatırım harcamalarının da hızla devam ettiği izlenimi alınıyor. Şubat ayında toplam ithalat artışı dolar bazında yüzde 48.7 oldu. Yılın ilk iki aydaki toplam ithalat artışı ise geçen yılın ilk iki ayına göre yüzde 47'nin biraz altında kaldı.
Bu yıl ihracat da geçen yılın tümüne göre daha iyi gidiyor. Yılın ilk iki ayında toplam ihracat geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 22 arttığı halde, iki aylık dış ticaret açığımız 15 milyar dolara dayandı. Son on iki aydaki dış ticaret açığı da 79 milyar dolar oldu. Bu rakam 2010 yılı sonunda 71 milyar dolardı. Artış oldukça hızlı.

ÜRETİM VE YATIRIM
2010 yılı milli gelir verileri özellikle özel kesim yatırım harcamalarının hızlanarak devam ettiğini gösterdi. 2010 yılının tümünde özel kesim yatırım harcamaları bir önceki yıla göre yüzde 33.5 artarken, 2010 yılının son üç ayında, 2009 yılının aynı dönemine göre, özel kesim yatırım harcamalarındaki artış yüzde 50'ye dayandı.
Yatırım malları ithalatı da bu verileri destekliyor. 2010 yılının tümünde yatırım malları ithalatı bir önceki yıla göre yüzde 34 kadar artmıştı. Yılın son üç ayında yatırım malları ithalatındaki artış bir önceki yılın aynı üç ayına göre yüzde 60'a dayanmıştı. Bu yılın ilk iki ayında da yatırım malları ithalatı, geçen yılın ilk iki ayına göre, yüzde 43 civarında artmaya devam ediyor.
Ara malları ithalatı ekonomik faaliyetlerin düzeyi hakkında oldukça iyi bir fikir veriyor. Ekonomik büyümenin yüzde 8.9 olduğu bir yılda ara malları ithalatındaki yıllık artış yüzde 32 olmuştu. 2010 yılının son çeyreğindeki ara malları ithalatındaki artış, bir önceki yılın aynı üç ayına göre, yine yüzde 32 civarındaydı. Bu yılın ilk iki ayında ise, geçen yılın ilk iki ayına göre, ara malları ithalatındaki artış yüzde 47'ye dayandı. Artışın hızlanmasında petrol fiyatlarındaki artışın elbette önemli bir rolü var. Yine de, yılın ilk aylarında ekonomik büyümenin çok fazla hız kesmeden devam ettiğini söyleyebiliriz.

DAHA KÖTÜ DE OLABİLİRDİ
Türkiye ekonomisinde ekonomik büyümenin artan dış ticaret ve cari işlemler açığı anlamına geldiğini artık herkes biliyor. Bu yılın ocak ayı itibarıyla son on iki ayda 51 milyar doları aşan cari işlemler açığının yılın ilk üç ayı sonunda aynı bazda 55 milyar doları aşması şaşırtıcı olmayacak.
Grafikte 2007 yılı başından 2010 yılı sonuna kadar aylık olarak on iki aylık ortalama imalat sanayi üretimi endeksi ile aynı dönemdeki petrol hariç toplam ara malları ithalatı dolar olarak veriliyor (2010 yılı aralık ayı petrol ithalatı tahmine dayanıyor). 2008 yılının son üç ayına kadar petrol hariç ara malları ithalatında hızlı bir artış yaşanırken, imalat sanayi üretim endeksindeki artış daha yataydı. Küresel krizle beraber, imalat sanayi üretimi de, petrol hariç ara malları üretimi de hızla düştü, düşüş ithalatta daha hızlı oldu. 2009 yılının son aylarından sonra iki veri arasında tam bir paralellik var. 2009 öncesi eğilim devam etseydi, 2009 yılından sonra aslında dış açıklarımızın daha büyük olması gerekirdi.

Yukarı