TVRadyo
Güntay Şimşek
Güntay Şimşek

Mehmet Kutman kurumuş petrol buldu...

Aslında bugünlerde Çin'de olacaktım. Çin'in termik santrallar konusunda kaydettiği gelişmeleri yerinde görme şansıyla birlikte Global Yatırım Holding Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Kutman ve ekibinin yapacakları önemli bir anlaşmaya da şahitlik edecektim. Ancak Çin'in İstanbul Başkonsolosluğu gideceğimiz ve göreceğimiz yerleri gazeteci gözüyle ziyaret edebilmek için özel izin gerektiğini söyleyince yola çıkamadım.
Fakat işadamı Mehmet Kutman'ın, Global Holding adına Çinlilerle yapacağı anlaşma önemli. Öylesine önemli ki hem istihdama, hem elektrik enerjisine hem de istikrara ihtiyacı olan bölgeye değer katacak. Global Holding ve iştirakleri 200 milyon ton muhtemel rezerve sahip asfaltit madeni sahasında termik enerji santralı kuracak. Asfaltit yani kurumuş petrolün kalori değeri yaklaşık 4 bin 500. Türkiye'de bundan daha yüksek değerlisi yok. Şırnak'ta bulunan ve 250 km2'lik bir alanı kapsayan asfaltit maden sahasının 2043 yılına kadar işletme haklarını elinde bulunduran şirket, ilk etapta Çinlilere anahtar teslimi 270 megavat gücünde termik santral kurduracak. Yer teslimin 2-3 ay, yapım işinin ise 36 ay sürmesi tahmin ediliyor. Projenin finansmanı da çıkmış. Yaklaşık olarak 350-400 milyon dolarlık bir yatırımla Şırnak "enerjinin merkezi" olma yolunda ilk adımı atacak.
Sonrasında dünyada bu alanda teknik olarak en yüksek kurulu güç olan 600 megavatlık termik santralın kurulabilmesi de araştırılıyor. Rivayet muhtelif. 20 bin megavat güçte termik santrallarına 50 yıl yetecek kadar asfaltit rezervi olduğu bile söyleniyor. 10 bin bile olsa 51 bin kurulu gücü olan Türkiye için süper denecek bir elektrik üretimi demek. İlla petrolü yaş bulmak gerekmiyor.
Çünkü maden sahasında kaynak bakımından zengin ve bilinen yedi adet filon (asfaltit rezerv yatağı) bulunmakla beraber mevcut durumda bu yedi adet filondan sadece birinde madencilik faaliyeti yapılıyor.
Buradaki asfaltitle üretim yapacak olan termik santral Almanların geliştirdiği akışkan yataklı kazan (AYK) teknolojisiyle çalışacağı için çevreye etkisi de sıfır noktasında olacak. Birileri çıkıp kömürden elektrik üretip çevreyi kirletecekler diyebilir. Yarın santral çalıştığında varlığını bile hissetmeyeceklerini söyleyebilirim. Ama Şırnaklılar ve Türkiye bu santrallara çok şey borçlu olacaktır. Kısa sürede kesintisiz ve temiz elektrik kaynağına kavuşacağız. Bundan ötesi nükleer santral.
Ayrıca buradaki asfaltit, 2008 yılında Almanya'da akışkan yataklı kazan teknolojisiyle çalışan bir test santralında (Ruhr-Universität Bochum Üniversitesi) yapılan yakma testleri, Avgamasya Filonu'ndan elde edilen asfaltitin Türkiye'de gözlemlenen en yüksek kaloriye sahip (kilogramda 3.500-4.500 kcal) yakıt kaynaklarından birisi olduğunu ortaya koymuş.
Santralın ilk aşamada yılda toplam bin 600 GWh elektrik üretimi yapması bekleniyor. Ardından diğer 6 filon için çalışmalar yapılacak. Ve ilk etapta 1.500 MW'a kadar santral kurulması amaçlanıyor, ancak sonrası gelebilir.
Kurumuş petrolü Şırnak'ta bulan Kutman, termik santral yapım işini yapacak şirketi de Çin'de keşfetmiş. Akışkan yataklı kazan teknolojisiyle çalışan termik santralların mühendisliği, yapımı ve işletilmesi konusunda dünyadaki en deneyimli firmalardan birisi olan China National Machinery & Equipment Import & Export Corporation ile proje anahtar teslim olarak yapılacak.
Daha önce Mehmet Kutman ile Norveç'e gitmiş Statkrafat ile yapılan hidroelektrik santral anlaşmasına şahit olmuştum. Şu an Norveçliler 5 santral için harıl harıl çalışıyor. Ama bu asfaltit olayı çok daha önemli...

***

Rusya ile gaz oyununda özeller boşuna yoruldu

Gazprom Yönetim Kurulu Başkanı Alexey Miller, Ankara'da Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Taner Yıldız başkanlığındaki BOTAŞ heyetiyle uzun bir görüşme yaptı. Ardından Bakan Yıldız'ın Rusya'ya gideceği haberi geldi. Daha önce yazdığım gibi Türkiye doğalgazda indirim, Rusya ise özellerle değil, kamu şirketi BOTAŞ ile anlaşma ve Güney Akım Doğal Gaz Boru Hattı'nda ilerleme istiyor. Karşılıklı anlaşma olur. Batı Hattı açılır, gaz akar, Türk bir süre daha bakar...

Yukarı