10 bin metrede nasıl uyunur?

Güntay Şimşek

H avayolunun en yoğun kullanıldığı Amerika’da çoğu yolcunun beraberinde bir seyahat çantası taşıdığı dikkatimi çekmişti. Boyun desteği, battaniye, yastık, göz bandı, kulak tıkacı ve bazen yemeğini bile taşıyanlar vardı. Uçağa adım atar atmaz, uçak içinde servis başlamadan beraberinde getirdiği yemeği yiyip çantasındaki teçhizatını çıkarıp uyku moduna geçen çok yolcuya şahit oldum. Zaten iş veya her ne amaçlı seyahate çıkmışsanız, kısa süreli ama sık ya da uzun mesafeli uçuyorsanız, bu zaman diliminde uyumanız bir gereklilik. Ancak yapılan anonslar, kabin gürültüsü, yemek servisi gibi uyarıcılar uykunuzun kaçmasına sebep olabilir. Ekonomi sınıfında uçuyorsanız battaniye ve yastık bulamamanız, dar koltuk aralıkları, koltuğunuzun rahatsızlığı ve pencere kenarından gelen soğuk hava da uykunuzun katili olabilir. Üstelik insan fizyolojisi otururken uyumak üzere tasarlanmamış. İster uzun ister kısa mesafe uçun, ekonomide ya da business class’ta seyahat edin, sık uçan biriyseniz uçakta uyumaya herkesten çok ihtiyacınız vardır. İşte size havada daha kolay uyumanın ipuçları...

Kontrolü ele geçirin

Konu uçaktaki gürültü ve sıcaklığı kontrol etmeye geldiğinde yolcular epey zorlanıyor. Ancak daha iyi bir uyku standardı için giydiğiniz kıyafetlere dikkat edin. Zira çoğunluk uçuşa uygun giysilerle yola çıkmıyor. Eğer çok sıcak tutan kıyafetler giyerseniz ve serinleyemezseniz dinlenme imkânı bulamazsınız. Ağlayan bir çocuğun veya horlayan bir yolcunun gürültüsünü bastırmak için film izlemek de çok iyi bir fikir değil. Müzik dinlemek, video izlemekten çok daha iyi bir seçim; çünkü televizyonun mavi ışığı uykunun kalitesini etkiler ve uyumayı zorlaştırır.

Konfor setinizi edinin

Çoğu havayolu bütün yolcuları için battaniye ve yastık bulundurmaz. Bu yüzden kendi battaniye ve seyahat yastığınızı yanınızda taşıyın. Özellikle hijyen kaygınız varsa kendi uyku paketinize sahip olmanız daha önemli, çünkü uçuş görevlileri yerlere atılan battaniye ve yastıkları toplayıp temizlemeden bir sonraki uçuşta kullanabilir. Dikkat etmeniz gereken kendinize uygun yastığı seçmek. Unutmayın, pahalı olması rahat edeceğiniz anlamına gelmez. Kulak tıkaçları, göz maskeleri ve boyun destekleri de rahat bir uyku için faydalı ürünler arasında.

Mini bardan uzak durun

Belli yiyecek ve içecekler uyumayı daha da zor hale getirebilir. Uçuşta bol su tüketmek daha kolay uyumanızı sağlar. Sizi gerçekten rahatlatacaksa bir bardak şarabın zararı dokunmaz, ama daha fazlasından kaçının. Çünkü çok fazla içki susuz kalmanıza ve derin bir uykuya engel olur. Doğru yiyecekleri seçmek ve bunları ne zaman yediğiniz de önemlidir. Mümkünse uçaktaki yemekleri normal uyku düzeninize göre tüketin. Uyarıcı oldukları için şekerli gıdalardan kaçının. Hindi, süt, yulaf ve bal çok iyi uyutan gıdalardandır. Bir de çok fazla kahve tüketmemenizi hatırlatmakta yarar var.

Arkaya değil öne uzanın

Ekonomi sınıfında otururken uyumak zor bir iştir. 75 derece veya 90 derece iyi bir oturma açısı olmazken, en iyi oturmayı 135 derecelik bir açı ile sağlarsınız. Ancak ne kadar uzunsanız ayaklarınızı esnetmek ve ideal pozisyonu almak o derece sıkıntılı olacaktır. Bu yüzden etrafınızdaki alanı maksimum kullanmanız önemli. Pek çok yolcu koltuğunu arkaya yatırarak uzanmanın uyku için en iyi yol olduğunu düşünür ancak uzmanların başka bir önerisi var. Hele ki orta koltuk gibi en rahatsız olanında oturuyorsanız ellerinizi ve kollarınızı koyacak yer bulmakta zorlanmak daha da rahatsız olmanıza sebep olur. Bu yüzden koltuğunuzun önündeki masaya yatarak uyumayı deneyebilirsiniz. Böylece kendinize bir alan yaratır ve kollarınızı koyacak yer bulmuş olursunuz.

Olmazsa uyku ilacı alın

Bütün bu yöntemleri denediniz ama yine de uyuyamıyorsanız bir uyku ilacı almanızda yarar var. Bazı insanlar uçakta veya herhangi bir yolculukta uyumakta diğerlerine göre daha çok zorlanır. Ancak uçuşunuzun uzunluğuna göre bu ilaçları tüketmeniz gerekebiliyor. Kısa bir uçuşta alacağınız uyku hapı yüzünden uçuş bittiğinde uyanmakta zorlanabilirsiniz. Bu yüzden hiç kullanmayın ya da yarım doz alın. Magnezyum gibi doğal ilaçlar da bir çözüm olabilir.

First ve business class’ta iyi uyku pozisyonu

Sırt ağrısı, el, kol ve yüzde uyuşmalar, rahat uyuyamadığınız anlamına geliyor. Normal koşullarda sabaha kadar aynı pozisyonda uyumak mümkün değil. Uyku sırasında 10-15 dakikada bir pozisyon değişikliği uykuda korunma mekanizmasıdır. Sürekli aynı pozisyonda uyumak ise ezilmeye ve dolaşım bozukluğuna bağlı cilt yaraları oluşturur. Havayollarının size sağladığı first ve business class koltukları da size uyku sırasında en iyi uyku pozisyonunu sağlamalıdır. En sık görülen uyku pozisyonu ayakların karına çekildiği, yarı kıvrılmış yan yatış yani cenin pozisyonudur. Sol yana yatarak uyumak karaciğer, mide ve akciğer gibi hayati organlarda stres yaratabilir. En sağlıklı olarak görülen uyku şekillerinden biri serbest düşüş olarak adlandırılan eller başın üstünde yastığa sarılmış şekilde yüzükoyun uyuma pozisyonudur. Yüzükoyun şekilde yatmak da sindirim için çok yararlıdır.

Dünyanın en iyi koltuğuna sahip havayolları

FIRST CLASS

Etihad, Singapur Havayolları, Cathay Pasific, Emirates ve Lufthansa ile beş yıldızı hak eden sağlıklı bir uyku uyuyabilirsiniz.

BUSINESS CLASS
Oman Air, Cathay Pacific, All Nippon Airways (ANA) ile Katar Havayolları’nın Boeing 777 ve 787, Singapur Havayolları’nın Airbus A380, Boeing 777-300 ve Türk Hava Yolları Boeing 777-300 uçakları.

PREMIUM EKONOMİ
Türk Hava Yolları’nın Boeing 777’si, Yeni Zelanda Havayolları, Qantas, Virgin Australia ve Virgin Atlantic

EKONOMİ SINIFI
Asiana Airlines, Katar Havayolları, Singapur Havayolları, Garuda Endonezya ve Kore Havayolları.


7 soruda yeni havalimanı...

Yeni havalimanı sonrası Atatürk Havalimanı ne olacak?

İstanbul için planlanan yeni veya üçüncü havalimanı faaliyete başladığında Atatürk Havalimanı’ndaki tüm ticari uçuşlar buraya kaydırılacak. Tarifeli veya charter uçuşlar yapılmayacak. Yolcu taşımacılığı olmayacak. Atatürk Havalimanı, genel havacılık olarak tanımlanan iş jetlerine, eğitim uçuşlarına, müstakil kargo seferlerine, uçak bakım-onarım hangarlarına ve havacılıkla ilgili bazı ticari faaliyetlere açık olacak. Şu an tartışılan durum böyle. Eğer bir değişiklik olmazsa ihale şartnamesi de bu şekilde çıkacak. Ancak Atatürk Havalimanı’nın bu konumuyla ne kadar devam edeceği ise ayrı bir mesele...

Atatürk Havalimanı neden açık tutulmak istenmiyor?

Yeni havalimanı çok büyük rakamlarla inşa edileceğinden (tahminen 8 milyar Euro) ihaleye katılacak şirket sayısını artırmak, kazananların finansman bulmasını kolaylaştırmak amacıyla Atatürk Havalimanı’nın tüm ticari kapasitesi buraya taşınacak. İki meydanın açık olması halinde kamu vereceği taahhütleri karşılamakta zorluk yaşayabilir.

Yeni havalimanının mimari projesini kim yapacak?

Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) içinden bir grup havalimanının mimari projesiyle ilgili master çalışmayı yaptı. Basında çıkan Amerikalı mimar Sidney Rasekh’in bu projeyle uzak yakın bir ilgisi yok. Muhtemelen İstanbul Büyükşehir Belediyesi adına çalışan bu mimarın varlığından Ulaştırma Bakanlığı haberdar bile değil.

Atatürk Havalimanı ne zaman ticari uçuşlara kapanacak?

Yeni havalimanın toplamda yıllık 150 milyon yolcu kapasiteli planlanması ve ilk etabının 90 milyon olarak inşa edilmesi hedefleniyor. Bu konuyu yakından bilenlerin tahminine göre böylesine büyük havalimanının terminal, pist, mütemmim inşaatları ve bağlantı yollarıyla beraber 2020 yılından önce biteceği sanılmıyor.

Yeni havalimanı ihalesini kim yapacak?

Kamuoyunda en fazla tartışılan konulardan biri de üçüncü havalimanı ihalesini kimin yapacağı ve işletme süresinde kimin denetleyeceği hususu. Bu duruma Başbakan Tayyip Erdoğan’ın başkanlık ettiği Yüksek Planlama Kurulu (YPK) karar verecek. YPK kararı henüz çıkmış değil. Ancak ihale şartnamesini, konunun en yetkin kurumu olan Ulaştırma Bakanlığı bünyesindeki Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ) hazırladı. Aksi bir durum olmaz ise ihalesini de yine DHMİ yapacaktır.

Büyük ihale sonrası hüsran olur mu?

İhale sonrası iptaller olmaması ve zaman kaybı yaşanmaması için ihaleye katılacak gruplarda mali ve teknik yeterlilikle işletme ve yapım deneyimi gibi şartlar en ince detaylarıyla yer alacak. Yap-İşletDevret (YİD) modeliyle yapılacak bu ihalede katılımcıların özkaynağı önemli argüman olacak.

Yeni havalimanı gerçekten yeşil olacak mı?

Yeni havalimanın ne kadar yeşil olacağı, etrafının ne derece imara açılacağı hususu netleşmiş değil.

Yazarın diğer yazıları »

  Son Fark %
DOW JONES 16.408,54 -16,31 -0,10
S&P 500 1.864,85 2,54 0,14
DAX 9.409,71 91,89 0,99
FTSE 100 6.625,25 41,08 0,62
CAC 40 4.431,81 26,15 0,59
NIKKEI 14.516,27 98,74 0,68
  Son Fark %
DOW JONES 16.408,54 -16,31 -0,10
S&P 500 1.864,85 2,54 0,14
NASDAQ 4.095,52 9,29 0,23
BOVESPA 52.111,85 911,29 1,78
MERVAL 6.449,87 133,43 2,11
  Son Fark %
DAX 9.409,71 91,89 0,99
FTSE 100 6.625,25 41,08 0,62
CAC 40 4.431,81 26,15 0,59
IBEX 35 10.292,40 24,50 0,24
FTSE MIB 21.613,30 78,78 0,37
Cinsi Fiyat %
ALTIN ONS 1.294,10$ -0,12
PETROL 104,30$ 0,52
DOLAR/TL 2,1301 0,33
EURO/USD 1,3813 -0,04
USD/JPY 102,43 0,03
ALTIN TL/GR 88,85 -0,04
GBP/TL 3,58 0,30
SEPET KUR 2,54 0,24