TVRadyo
Güntay Şimşek
Güntay Şimşek

Enerjide teknolojik yatırımı kim denetleyecek?

 

Yeterli enerji kaynaklarımız yok, ama uzun süredir var olanları da ihmal ediyorduk. Yenilenebilir enerji kaynaklarından bahsetmiyorum, özellikle yerli kömür için uzun bir süre rezerv çalışması dışında hiçbir adım atılmamıştı. Artık tablo değişiyor. Dün Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Başbakan Binali Yıldırım ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Berat Albayrak’ın, Beştepe Kültür ve Kongre Merkezi’nde düzenlenen Elektrik Santralları Toplu Açılış Töreni’nde verdikleri mesajlar dikkat çekiciydi. Yatırım değeri 5 milyar doları bulan 158 enerji santralının açılışından daha önemli olan husus, yenilenebilir enerji kaynaklarında Türkiye’nin teknolojik kazanım sağlayacağına yönelik duruş sergileyeceğine dair açıklamalardı.

Dün açılan tesislerde, çöp, doğalgaz, güneş, rüzgâr, hidroelektrik, jeotermal, linyit, taşkömürü gibi çok farklı enerji kaynaklarıyla elektrik üretilecek. Ama teknolojisi tamamıyla yabancıların olan bir yatırımdan bahsediyoruz. 5 milyar doların önemli bir oranı yurtdışına çıkacak demektir.

Daha önce de defalarca enerji yatırımlarında teknoloji transferi için sözler verildi, yasal düzenlemeler yapıldı. Hatta yerlilik kriterleri konuldu. Ama hiçbir zaman açıklanan, yasalara konan hedeflere ulaşılamadı. Daha enteresanı yerlilik kriterlerini denetleyecek bir mekanizma dahi kurulamadı. Tıpkı telekomünikasyonda 4.5G ihalesinde olduğu gibi.

Son 14 yılda Türkiye’nin kurulu gücü 2 kattan fazla artıp 30 binlerden 80 bin MW seviyesine gelirken, milyarlarca dolar harcanırken, teknoloji transferi ve yerli enerji ekipmanları üretimi için neler yaptık? Pek fazla bir şey değil. Neden?

Yeni dönemde ihalelerin en önemli şartın, elektrik üretiminde kullanılacak yüksek teknolojinin ülkemizde üretilmesi olacağının altı çizilirken, mutlaka denetim ve kontrol mekanizmasının da kurgulanması gerektiğine hassaten dikkat çekmekte fayda var.

Yukarı