TVRadyo
İbrahim Haselçin
İbrahim Haselçin

Ayrılma hakkı

Sermaye Piyasası Kanunu değişiklikleri içinde şu andaki düzenlemelerde olmayan yeniliklerden biri, halka açık şirketlerde küçük ortaklara getirilen ayrılma hakkıdır. Plan ve Bütçe Komisyonu'ndan geçen tasarının değişmediğini bildiğimiz 24. maddesinde; önemli nitelikteki işlemlerin görüşüleceği genel kurul toplantısına katılıp da olumsuz oy kullanan ve muhalefetini tutanağa kaydettiren ortakların sahip oldukları hisseleri bizzat şirkete satarak ortaklıktan ayrılma hakkına sahip olacakları belirtiliyor.
Bu ortaklara borsada oluşmuş geçmiş 30 günlük ortalama fiyattan hisselerini satma imkânı getiriliyor. Yapılacak genel kurul toplantı gündemine de ortakların bu tür bir ayrılma hakkının olduğu ilan edilecekmiş. Bu arada kanunun 23. maddesinde birleşme, bölünme, tür değiştirme, tasfiye, mal varlığının önemli kısmının satılması, faaliyet konusunun değiştirilmesi, imtiyazların değişmesi ve borsa kotundan çıkılması önemli nitelikte işler olarak sayılmış.
Bu madde yeni bir düzenleme. Yeni bir hak getiriyor olsa da, yatırımcılar açısından pek büyük anlamlar ifade etmiyor. Önemli nitelikte işlemi beğenmeyen ortak her zaman hissesini borsada satabilir. Tek farkı satacağı günkü fiyatın önemli nitelikte işin kamuya açıklandığı günden önceki 30 günlük ortalama fiyattan ne kadar sapacağıdır. Bunun da olağanüstü şartlar olmadıkça büyük farklılık taşımayacağı ortada. Yani bu haliyle ayrılma hakkının gerçek anlamıyla pratikte işlemesi pek mümkün görünmüyor.
Öte yandan, birleşmeye ilişkin yeni Türk Ticaret Kanunu hükümleri farklı bir düzenleme öngörüyor. Türk Ticaret Kanunu'nun 141. maddesi birleşmede ortaklara birleşilen şirketten yeni pay verilebileceği gibi bu payların gerçek değerine denk ayrılma akçesi de verilebileceği ve ortaklara bu seçimlik hakkın sunulması gerektiği öngörülüyor. Türk Ticaret Kanunu'nun bu hükmü Sermaye Piyasası Kanunu Tasarısı'nın 24. maddesine göre küçük yatırımcıyı daha fazla koruyan bir hüküm.
Birleşme için biçilen değerler genellikle borsa değerinden daha yüksek olduğundan bu birleşmeye katılmak istemeyen bir küçük yatırımcı Türk Ticaret Kanunu uyarınca ayrılma akçesi seçeneğinden yararlanırken Sermaye Piyasası Kanunu'na göre geçmiş 30 günlük borsa ortalama fiyatından yararlanacak. Halka açık şirketler için Sermaye Piyasası Kanunu öncelikle uygulanacağı için halka açık şirketlerin ortakları Ticaret Kanunu'na göre dezavantajlı olacaktır.
Sermaye Piyasası Kanunu ile Türk Ticaret Kanunu arasındaki bu çelişkili gibi görünen farklılığın giderilmesinde fayda var. Sermaye Piyasası Kanunu, Meclis Genel Kurulu'nda görüşülürken verilecek bir önergeyle tasarının 24'üncü maddesi değiştirilmelidir. En azından 24. maddede ayrılma hakkının kullanımında ayrılmanın hangi fiyattan yapılabileceği konusunda Sermaye Piyasası Kurulu'na yetki verilmelidir. Tasarı bu haliyle kanunlaşırsa ileride SPK'nın bu hükmü değiştirme ve takdir hakkını kullanma imkânı olmayacak. Küçük yatırımcı haklarının korunması ilkesinden hareket edilirken aksi sonuçlara varılması söz konusu olabilir.
Herkesin Cumhuriyet Bayramı'nı ve Kurban Bayramı'nı kutlarım.

Yukarı