Advertisement

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Mart Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu'nda, mart ayında tüketici fiyatlarının yüzde 0,66 oranında artmasında ve yıllık enflasyonun yüzde 7,29'a yükselmesinde, işlenmemiş gıda fiyatlarının etkisinin hissedildiği belirtildi.

TCMB Mart Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu'nda, mart ayında tüketici fiyatlarının yüzde 0,66 oranında arttığı ve yıllık enflasyonun yüzde 7,29'a yükseldiği dile getirildi. Temel enflasyon göstergelerinin ise ılımlı seyrini koruduğu ifade edildi.

Rapora göre, bu dönemde ÖKTG-H (Özel Kapsamlı TÜFE Göstergesi) endeksinin yıllık artış oranı yüzde 6,33 olarak gerçekleşirken, işlenmiş gıda ürünleri çıkarılarak elde edilen ÖKTG-I göstergesinin yıllık artış oranı ise 5,80 oldu. Her iki veride de önceki aya göre yatay seyir görüldü.

Alt grupların yıllık tüketici enflasyonuna katkıları incelendiğinde, bir önceki aya kıyasla gıda grubunun katkısı 0,62 puan artarken enerji grubunun katkısı 0,35 puan geriledi, hizmet ve temel mal gruplarının katkılarında belirgin bir değişim gözlenmedi.

Hizmet fiyatları mart ayında yüzde 0,42 oranında artarken grup yıllık enflasyonu sınırlı bir artışla yüzde 7,32'ye yükseldi.

Alt gruplar bazında bakıldığında, yıllık enflasyondaki yükselişte kira ve ulaştırma hizmetleri grubu gelişmeleri belirleyici olmuştur. Mevsimsellikten arındırılmış hizmet fiyatlarının artış eğilimi ile yayılım endeksinde de Mart ayında sınırlı bir yükseliş kaydedildi.

Temel mal grubu yıllık enflasyonu 0,17 puan azalarak mart ayı itibarıyla yüzde 4,29 oldu. Dayanıklı mal grubunda yıllık enflasyon, otomobil ve mobilya fiyatlarına bağlı olarak, mart ayında da yükselerek yüzde 1,29 oldu.
Diğer taraftan, giyim grubunda yıllık enflasyon şubat ayının ardından bu dönemde de gerilerken giyim ve dayanıklı mallar hariç temel mal enflasyonundaki yavaşlama sürdü. Bu çerçevede, temel mal fiyatlarının mevsimsellikten arındırılmış artış eğilimi de bu dönemde aşağı yönlü bir seyir izledi.

-''Tüp gaz fiyatları son üç aydır sergilediği düşüşünü bu dönemde de korudu''-

Rapora göre, mart ayında enerji fiyatları yüzde 0,28 oranında azaldı. Bu gelişmeye en önemli katkıyı uluslararası petrol fiyatlarının etkisiyle yüzde 0,92 oranında gerileyen yurt içi akaryakıt fiyatları yaptı. Öte yandan, tüp gaz fiyatları son üç aydır sergilediği düşüşünü bu dönemde de korudu. Sonuç olarak, enerji grubu enflasyonu geçen yılın aynı ayındaki yüksek bazın da etkisiyle bu dönemde 2,53 puan gerileyerek yüzde 9,22 oldu.

Gıda ve alkolsüz içecekler grubunda yıllık enflasyon yüzde 8,10'a yükseldi. Bu gelişmede işlenmemiş gıda fiyatları temel belirleyici oldu. Bu grupta yıllık enflasyon mart ayında temelde taze meyve-sebze fiyatları ve baz etkisi kaynaklı olarak yaklaşık 5 puan yükselerek yüzde 6,79 oldu.

Meyve-sebze dışındaki işlenmemiş gıda grubunda da başta beyaz et ve pirinç olmak üzere yüksek oranlı fiyat artışları gözlendi. Sonuç olarak, yılın ilk çeyreğinde işlenmemiş gıda grubu yıllık enflasyonu yaklaşık 10 puan yükseldi. Bu yükseliş, aynı dönemde 1,1 puan artan yıllık TÜFE enflasyonunun yaklaşık 1 puanını oluşturdu.

İşlenmiş gıda fiyatları şubat ayında yüzde 0,70 oranında artmış, grup yıllık enflasyonu yüzde 8,71'e yükseldi. Ekmek ve tahıllar alt grubunda yurtiçi buğday fiyatlarına paralel artışlar bu dönemde de sürmüşve yıllık enflasyon yüzde 11,34 ile son dört yılınen yüksek seviyesine ulaştı.

Diğer işlenmiş gıda ürünlerinde ise Türk Gıda Kodeksi Et ve Et Ürünleri Tebliği'nin mart ayında yürürlüğe girmesi ile şarküteri ürünleri fiyatlarında artışlar gözlendi. Önümüzdeki dönemde grup yıllık enflasyonunun ilk çeyrekte sergilediği yavaşlama eğilimini sürdürmesi bekleniyor.

-''Mart ayında üretici fiyatları yüzde 0,81 oranında artarken yıllık enflasyon yüzde 2,30 oldu''-

Rapora göre, mart ayında üretici fiyatları yüzde 0,81 oranında artarken yıllık enflasyon yüzde 2,30 oldu. Bu dönemde imalat sanayi aylık fiyat artışları hızlanırken tarım fiyatlarında belirgin bir değişim gözlenmedi.

Bitkisel ürünler ile meyve ve sebze fiyatları bu ayda yüzde 0,31 oranında artarken canlı hayvan fiyatlarındaki düşüş eğilimi azalarak da olsa devam etti. Mart ayında buğday fiyatlarındaki yukarı yönlü seyrin sürdüğü gözlendi.

-''İmalat sanayi fiyatları yüzde 0,90 oranında arttı''-

Mart ayında imalat sanayi fiyatları yüzde 0,90 oranında arttı. Bu dönemde fiyat artışlarının başta motorlu taşıt (yüzde 3,71), tekstil (yüzde 1,99) ve ana metal (yüzde 1,09) olmak üzere imalat sanayi geneline yayıldığı gözlendi. Mart ayında uluslararası petrol fiyatlarındaki düşüşe karşın Türk Lirası'ndaki sınırlı değer kaybına paralel olarak rafine edilmiş petrol ürünleri imalatı fiyatları sabit seyretti.

Bu dönemde petrol ve ana metal hariç imalat sanayi fiyatlarının yıllık artış oranı ise yüzde 3,34'e yükselirken MIGS sınıflamasına göre incelendiğinde, bu dönemde tüm alt gruplarda fiyatların arttığı gözlendi.

Ara mal grubundaki artışta demir, çelik ve tekstil ürünleri üretici fiyatlarındaki yükseliş belirleyici oldu. Sermaye malları fiyatları temelde motorlu taşıt ile motor parçaları fiyatlarındaki artışa bağlı olarak yüzde 1,61 oranında artarken dayanıksız tüketim malları fiyatları et ve et ürünleri ile basım araç-gereç üretici fiyatlarındaki artışın etkisiyle yükseldi.

Sonuç olarak, imalat sanayi yıllık enflasyonu geçen aya göre belirgin bir değişim göstermedi, tüketici fiyatları üzerinde üretici fiyatları kaynaklı belirgin bir baskı gözlenmedi.

AA