Advertisement

Türkiye'nin cari işlemler hesabı, Ekim'de 133 milyon dolar açık verirken, yıllıklandırılmış cari işlemler açığı 38 milyar 109 milyon dolara indi. Bloomberg'in anketine katılan ekonomistlerin tahminlerine göre cari işlemler dengesinin 200 milyon dolar açık vermesi bekleniyordu.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Ekim ayı ödemeler dengesi verilerini açıkladı.

Buna göre, Ekim'de cari işlemler açığı, geçen yılın aynı ayına kıyasla 2 milyar 176 milyon dolar azalışla 133 milyon dolar olarak gerçekleşti. Bunun sonucunda, on iki aylık cari işlemler açığı 38 milyar 109 milyon dolara geriledi.

Bu gelişmede, ödemeler dengesi tablosundaki dış ticaret açığının bir önceki yılın aynı ayına göre 2 milyar 326 milyon dolar azalarak 2 milyar 356 milyon dolara düşmesi etkili oldu. Diğer yandan, hizmetler dengesinden kaynaklanan net gelirler 170 milyon dolar azalışla 2 milyar 854 milyon dolara indi.

Parasal olmayan altın kaleminde, bir önceki yılın Ekim ayında 356 milyon dolar net ithalat görülürken, bu yılın aynı ayında 478 milyon dolar net ihracat gerçekleşti.

Hizmetler dengesi altında seyahat kaleminden kaynaklanan net gelirler, bir önceki yılın aynı ayına göre 351 milyon dolar düşüşle 2 milyar 472 milyon dolara geriledi.

Birincil gelir dengesi kalemi altında yatırım geliri kaleminden kaynaklanan net çıkışlar, bir önceki yılın aynı ayına kıyasla 40 milyon dolar azalarak 631 milyon dolar oldu.

Öte yandan ağustos ayı cari fazla 27 milyon dolardan 180 milyon dolara ve Eylül ayı cari fazla 95 milyon dolardan 117 milyon dolara revize edildi.

Ekim ayında bankacılık sektörü 382 milyon dolar net geri ödeme gerçekleştirdi.

Buna göre, Ekim'de doğrudan yatırımlardan kaynaklanan net girişler (net yükümlülük artışı), geçen yılın aynı ayına kıyasla 158 milyon dolar azalarak 367 milyon dolara geriledi.

Aynı dönemde, portföy yatırımlarında 147 milyon dolarlık net giriş kaydedildi. Alt kalemler itibarıyla incelendiğinde, yurt dışı yerleşiklerin hisse senedi piyasasında 204 milyon dolar net alım, devlet iç borçlanma senetleri piyasasında ise 61 milyon dolar net satım yaptığı görüldü.

Yurt dışında ihraç edilen tahvil ve bonolarla ilgili, bankalar 211 milyon dolar net geri ödeme, diğer sektörler ise 466 milyon dolar net borçlanma gerçekleştirdi. Diğer yatırımlar kaleminden kaynaklanan net girişler 558 milyon dolar oldu.

Diğer yatırımlar altında, yurt içi bankaların yurt dışı muhabirlerindeki efektif ve mevduat varlıkları 2 milyar 349 milyon dolar, yurt dışı bankaların yurt içindeki mevduatları da 571 milyon dolar net artış kaydetti.

Yurt dışından sağlanan kredilerle ilgili olarak, genel hükümet ve bankacılık sektörü sırasıyla 151 milyon dolar ve 382 milyon dolar net geri ödemede bulunurken, diğer sektörler 2 milyar 490 milyon dolar net kullanım gerçekleştirdi. Bankalar, Ekim ayında kısa vadeli kredilerde net geri ödeyici, uzun vadeli kredilerde net kullanıcı oldu.

Resmi rezervler ise Ekim'de 1 milyar 197 milyon dolar azaldı.

- Aylık ve yıllık cari işlemler dengesi

Merkez Bankası geçici verilerine göre, 2014 ve 2015 yıllarına ilişkin Ekim ayı ve Ocak-Ekim dönemi cari işlemler dengesindeki gerçekleşmeler şöyle:

  (Milyon dolar) 2014 Ocak-Ekim 2014 Ekim 2015 Ekim 2015 Ocak-Ekim
I - CARİ İŞLEMLER HESABI -33.825 -2.309 -133 -25.411
  Mal, Hizmet ve Birincil Gelir Dengesi (A+B+C) -34.737 -2.404 -223 -26.190
  Mal ve Hizmet Dengesi(A+B) -27.031 -1.658 498 -17.332
A. DIŞ TİCARET DENGESİ -50.167 -4.682 -2.356 -39.376
  Toplam Mal İhracatı 140.902 13.736 14.007 127.755
  Toplam Mal İthalatı 191.069 18.418 16.363 167.131
1. Genel Mal Ticareti (Ödemeler D. Tanımlı) -48.981 -4.333 -2.840 -43.821
2. Net Transit Ticaret Geliri 175 7 6 67
3. Parasal Olmayan Altın -1.361 -356 478 4.378
B. HİZMETLER DENGESİ 23.136 3.024 2.854 22.044
1. İşlem Gören Mallar 60 5 6 55
2. Tamir ve Bakım Hizmetleri -209 -15 -25 -257
3. Taşımacılık 3.733 474 715 5.340
4. Seyahat 22.213 2.823 2.472 19.656
5. İnşaat Hizmetleri 887 120 1 280
6. Sigorta Hizmetleri -405 -26 -11 -327
7. Finansal Hizmetler -830 -103 -143 -882
8. Diğer Ticari Hizmetler -1.704 -193 -118 -1.262
9. Resmi Hizmetler -1.149 -108 -153 -1.189
10. Diğer Hizmetler 540 47 110 630
C. BİRİNCİL GELİR DENGESİ -7.706 -746 -721 -8.858
1. Ücret Ödemeleri -731 -75 -90 -864
2. Yatırım Geliri -6.975 -671 -631 -7.994
2.1. Doğrudan Yatırım -2.017 -102 -114 -2.986
2.2. Portföy Yatırımları -1.847 -187 -242 -2.293
2.3. Diğer Yatırımlar -3.111 -382 -275 -2.715
D. İKİNCİL GELİR DENGESİ 912 95 90 779
II - SERMAYE HESABI -68 -1 0 -6
III - FİNANS HESABI -26.259 -3.559 -2.269 -14.214
1. Doğrudan Yatırımlar -5.622 -525 -367 -9.086
1.1. Net Varlık Edinimi 4.718 286 453 4.338
1.2. Net Yükümlülük Oluşumu 10.340 811 820 13.424
2. Portföy Yatırımları -15.677 -1.941 -147 11.550
2.1. Net Varlık Edinimi 2.012 1.311 281 5.432
2.2. Net Yükümlülük Oluşumu 17.689 3.252 428 -6.118
3. Diğer Yatırımlar -9.325 -2.553 -558 -11.706
3.1. Efektif ve Mevduatlar 630 -1.151 547 2.106
3.1.1. Net Varlık Edinimi 1.313 -531 1.457 14.482
3.1.2. Net Yükümlülük Oluşumu 683 620 910 12.376
3.2. Krediler -10.103 -1.617 -1.941 -13.248
3.2.1. Net Varlık Edinimi 2.108 77 16 466
3.2.2. Net Yükümlülük Oluşumu 12.211 1.694 1.957 13.714
3.3. Ticari Krediler 613 231 844 -302
3.3.1. Net Varlık Edinimi -110 -96 1.163 287
3.3.2. Net Yükümlülük Oluşumu -723 -327 319 589
3.4. Diğer Varlıklar ve Yükümlülükler -465 -16 -8 -262
3.4.1. Net Varlık Edinimi -12 1 0 1
3.4.2. Net Yükümlülük Oluşumu 453 17 8 263
3.5. Özel Çekme Hakları, SDR (Net Yük.) 0 0 0 0
4. Rezerv Varlıklar 4.365 1.460 -1.197 -4.972
IV - NET HATA NOKSAN 7.634 -1.249 -2.136 11.203