Advertisement

ABD, Avrupa, Japonya ve İngiltere Merkez Bankası’nın da aralarında olduğu birçok ülke yılın son faiz kararını bu hafta verecek.

Omikron varyantının büyüme ve enflasyona ne denli etkisi olacağı Merkez Bankası yetkililerinin kararında etkili olacak. Yeni varyant nedeniyle devreye alınacak önlemlerin tüketimi azaltacağı ve işletmelere yeni kısıtlamalar geleceği beklentisi endişelere neden oluyor.

Enflasyon ikilemi

Merkez Bankalarının politika değişimleri her zaman riskleri de beraberinde getiriyor. Sıkılaşmaya gidip ardından birçok Merkez bankası yöneticisinin de söylediği gibi enflasyonun ‘geçici’ olduğunu keşfetmek ekonomik toparlanmalara darbe vurabilir. Diğer taraftan fiyat baskılarının geçici olduğunu düşünerek beklemek ileride daha agresif bir sıkılaşmayı zorunlu kılabilir.

TS Lombard Araştırma Müdürü Freya Beamish politikalarda hata yapma riskinin şimdilerde çok daha yüksek olduğunu belirterek “enflasyon görünümü yeni virüs varyantı nedeniyle karmaşıklaştı” diye konuştu.

Enflasyonun 40 yılın en yüksek seviyelerinde kalması durumunda Fed’in beklenenden daha erken bir dönemde faiz artırabileceği belirtiliyor.

Avrupa Merkez Bankası Başkanı Christine Lagarde’ın bu haftaki toplantıda acil varlık alım programını sonlandırma ihtimali olsa da genişleyici politikaya devam etmesi bekleniyor. Lagarde 2023’e kadar faiz artışı beklemediğini belirtmişti.

Düşük fiyat artışları nedeniyle Japonya Merkez Bankası’nın güvercin tutumunu sürdürmesi beklenirken İngiltere Merkez Bankası’nın Omikron tehdidi nedeniyle sıkılaşmaya gitmeyeceği belirtiliyor.

Politikalarda ayrışma

Diğer yandan Norveç Merkez Bankası’nın bu hafta faiz artırması bekleniyor. Çin Merkez Bankası emlak piyasasındaki çalkantının büyümeyi tehdit etmesi nedeniyle politikasında gevşeme sürecine girerken Rusya ve Brezilya agresif sıkılaşma döneminde.

Rusya’nın sıkılaşma politikasına devam edebileceği, benzer biçimde Macaristan, Şili, Kolombiya ve Meksika’nın da faiz artırması bekleniyor.

Natixis’te Asya Pasifik Kıdemli Ekonomisti olan Alicia Herrero para politikasında artan biçimde ayrışmaya gidildiğini söyledi.

Bloomberg Economics “bu yıl küresel çapta yükselen enflasyon, emtia fiyatlarındaki artış ve para birimlerindeki değer kaybı gelişen piyasalarda senkronize faiz hareketlerine neden olabilir. ABD politikasının sıkılaşması gelecek sene daha fazla faiz artışı için gerekçe olabilir” değerlendirmesini yaptı.

Bu hafta kararını açıklayacak bankalar şöyle sıralandı:

  • Fed
  • Avrupa Merkez Bankası
  • İngiltere Merkez Bankası
  • Japonya Merkez Bankası
  • Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası
  • Rusya Merkez Bankası
  • Meksika Merkez Bankası
  • Şili Merkez Bankası
  • İsviçre Merkez Bankası
  • Norveç Merkez Bankası
  • Kolombiya Merkez Bankası
  • Macaristan Merkez Bankası
  • Mısır Merkez Bankası
  • Pakistan Merkez Bankası
  • Uganda Merkez Bankası
  • Ermenistan Merkez Bankası
  • Endonezya Merkez Bankası
  • Filipinler Merkez Bankası
  • Fransız Guyanası Merkez Bankası
  • Azerbaycan Merkez Bankası

Altın, cuma günü açıklanan ABD enflasyonunun 40 yılın en yüksek seviyesine çıkmasıyla yükseldikten sonra yeni haftaya da kazançlarını koruyarak girdi. Gram altın ise dolar/TL ve küresel altın fiyatlarında yaşanan yükselişle 800 TL'yi geçti.

ABD tüketici fiyat endeksi (TÜFE) Kasım ayında bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 6,8 artış kaydetti. Bu rakam 1982 yılından bu yana en yüksek enflasyon rakamı olarak kaydedildi. Enflasyonun altın fiyatları üzerindeki etkisi sınırlı oldu. Değerli metal veri sonrasında yükselse de haftayı kayıpla kapattı.

Fed Başkanı Jerome Powell halihazırda daha hızlı bir varlık alımı azaltımına hazır olduğunu belirtmiş ve enflasyonun artık geçici olduğunu düşünmediklerini vurgulamıştı. Fed, 14-15 Aralık’ta gerçekleştireceği toplantıda 2022 yılı için erken faiz artırımlarına ilişkin bir iletişimde bulunabilir. Faizlerin yükselmesi de faizsiz bir varlık olan altın üzerinde baskı oluşturabilir.

Gram altın 800 TL'yi geçti

Gram altın, geçen haftaya 785 TL civarında başladıktan sonra salı günü 773 TL’ye kadar gerilemişti. Çarşamba gününden itibaren dolar/TL ve küresel altın fiyatlarındaki seyirle kademeli olarak yükselen gram altın, haftaya 796 TL civarında başladıktan sonra dolar/TL'deki yükselişle 800 TL'yi geçerek 814 TL'ye ulaştı.

Ons altın fiyatı

Geçen haftaya 1.783 dolar civarında başlayan ons altın, hafta boyunca dar bir fiyat aralığında seyrettikten sonra cuma günü açıklanan enflasyon verisi öncesinde 1.770 dolara kadar gerilmişti. Enflasyon verisiyle beraber toparlanan güvenli liman, haftayı 1.782 dolar ile kapatmıştı.

Deutsche Bank, yayımladığı bir araştırma raporunda piyasa koşullarının Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nı 2022’nin ilk çeyreğinde 1000 baz puanlık faiz artırımı yapmaya zorlayacağını belirtti.

Aralık ayındaki toplantıda TCMB’nin 100 baz puanlık bir indirim yapmasını bekleyen Deutsche Bank, sonraki üç para politikası toplantısında ise agresif bir faiz indirimi beklemediklerini söyledi.

Acil bir faiz artırımı kararı alınmasının şu anki durumda zor olacağını belirten kurum, TCMB’nin dolarizasyon, zayıf Türk lirası ve artan enflasyondan dolayı 2022’nin ilk çeyreğinde politika faizini yüzde 25’e çıkarmak zorunda kalabileceğini ifade etti.

Enflasyonun bu yılın sonunda yüzde 25 olacağını öngören Deutsche Bank ekonomistleri, 2022’nin ilk yarısında ise enflasyonun yüzde 30’a kadar tırmanacağını düşünüyor. Deutsche Bank, kur geçirgenliğinin etkisinin enflasyona yansıyacağını ve asgari ücretteki artışla beraber Mayıs 2022’de enflasyonun yüzde 35 civarına ulaşabileceğini de dile getirdi.

Türkiye ekonomisinin 2021 yılında yüzde 10,1 büyümesini beklediklerini belirten banka, Türk lirasındaki oynaklığın tüketiciler ve iş çevresi için belirsizliği artıracağını, bunun da ekonomik aktiviteyi yavaşlatacağını söyledi. Deutsche Bank 2022 yılında Türkiye ekonomisinin yüzde 3,5 büyümesini bekliyor.