Advertisement

Daikin Türkiye CEO'su ve Avrupa Yönetim Kurulu Üyesi Hasan Önder Bloomberg HT'de Üst Düzey programında Arzu Maliki'nin sorularını cevapladı.

2020 beklentilerini ve yatırımlarını anlatan Önder, 2020 yılında ciro hedeflerinin 2.5 milyar TL seviyesi olduğunu belirtirken, 2021'e kadar 50 milyon euronun üzerinde bir yatırım yapmayı planladıklarını söyledi.

Daikin Türkiye CEO'su Önder'in açıklamaları şöyle;

2020'ye birçok gelişmeyle başladık, bu ilk çeyreği bir değerlendirebilir miyiz?

Çin'deki koronavirüsün tüm dünyaya yayılması, dağıtım zincirindeki etkiledi. Çünkü şöyle düşünün üretimdeki herhangi bir parçanın aksaması tüm üretimi durduruyor. Doğal olarak herkes Çin'e yönelmişti uygun ekonomik üretim var diye ve tabi üretim durdu ve globalde sanayide zincirleme bir düşüşü tetikledi. Mart ve Nisan aylarını çıkarabilecek parça tedariği vardı. Çünkü 2 ay önden gidiyorsunuz zaten..Eğer yayılma böyle devam ederse bundan sonra üretimde ciddi sıkıntılar olacağını öngörüyoruz.

Mesela şu anda İtalya'da depolar kapandı ve bir lojistik sorunu yaşanıyor. Maalesef üretimde zincirleme bir düşüş bekleniyor. Tabi bu bir fiyatları etkileyebilir ve fiyatlar yukarıya doğru gidebilir. Koronavirüs aynı hızda devam ederse globalde çökmeler başlayabilir. Ama ben böyle kötü gideceğini düşünmüyorum, 1-2 aya toparlanacağını düşünüyorum.

Daikin'nin 2020 ve önümüzdeki dönem Türkiye planlarını konuşalım, yeni yatırımlar ve projeler olacak mı?

Dünyada 350 milyar dolarlık bir ısıtma-soğutma pazarı var. Bu da oldukça büyük bir pazar. Bunun 70 milyar doları ısıtma tarafında. 210 milyar doları soğutma tarafında..Soğutma pazarı ısıtma pazarının yaklaşık 3 katı.

Türkiye'ye bakarsak 4.2 milyar dolarlık bir pazarımız var. Türkiye'de soğutma pazarının ciddi şekilde büyüyeceğini düşünüyoruz. Bizim yaklaşık ciromuz 2018'de 1.7 milyar lira idi , 2019 senesini de 2.2 milyar TL seviyesinde kapatacağız yaklaşık 500 milyar TL'lik bir büyüme sağladık yani yüzde 35 bir büyüme sağladık.

Peki 2020 nasıl olur; normalde globalde Japonlar planlarını değiştirmediler. Daha çok yeni virüsün etkileri ve hedeflerde bir değişim yok. Büyüme üzerine kurulmuş bir bütçe var, bizim de hedefimiz inşallah 2020'yi 2.5 milyar TL seviyesinde kapatmak..

İhracat pazarında yine güçleniyoruz. Bizim ihracatımız çoğunlukla Avrupa'ya.. Türkiye'den Avrupa'ya ihracatı 220 milyar dolar mertebesinde bütçeledik.

Katma değerli üretimin önemi gün geçtikçe artıyor siz de Türkiye'de üretim yapan bir şirket olarak önümüzdeki dönem sanayinin gidişhatını nasıl görüyorsunuz? Büyüme rakamlarında da imalat sanayinin payı çok düşük, bu rakamları nasıl üst seviyelere çekebiliriz?

Bizim çıkış yolumuz sanayi, üretmezsek ithalatla bu işin sonunu getiremeyiz. Çünkü 30 milyar doların üzerinde dış açığımız var . Daikin olarak en azından yan sanayi geliştirmeye çalışıyoruz. Çünkü durmadan dışarıdan parça getirerek üretimde ithalata bağlı bir üretim oluyor. Netice olarak bunu hiçbir sanayici istemez çünkü Dövizdeki oynaklık direk olarak üretiminizi etkiliyor veya tedarik zincirinde şu anki gibi bir aksama olduğunda sizin fabrikanız burada durmak zorunda kalıyor. O yüzden biz Daikin olarak büyürken aynı zamanda yan sanayiyide büyütmek izliyoruz.

Türkiye'de 3 büyük projeden birini biz yapıyoruz, 2021'e kadar 50 milyon Euro'nun üzerinde bir yatırım yapmayı planlıyoruz.

Ar-Ge yatırmlarına önem veriyorsunuz sanayi 4.0 yatırımlarına nasıl ayak uyduruyorsunuz?

Ar-Ge'ye de çok önem veriyoruz, mesela Japon mühendislerle beraber biz dünyanın en küçük kombisini yaptık. Türkiye'den tüm dünyaya gitti şu anda Almanya'ya ihracatımız yoğun, İtalya'ya ihracatımız yoğun.. Bu bize gurur verdi. Türkiye'den sanayi ve teknoloji ihracatı yapabiliriz o seviyede mühendislerimiz var.

Yabancı yatırmcının Türkiye'ye bakışı nasıl? Gelişmekte olan ülkeler arasından Türkiye nasıl ayrışıyor?

Japonya mesela şu anda hala yatırım yapılabilir ülkeler arasında bizi en ön sıralarda görüyor. Japonya tarafından Türkiye yatırım yapılabilir ülke olarak görülüyor o yüzden de hala yatırımlar geliyor. Mesela geçen sene biz sermayemizi artırdık bu Türkiye'ye sıcak para girişi demektir, 950 milyon TL yeni sermaye artışında bulundu Daikin. Bu yeni yatırımların da habercisidir.

Yeni istihdam hedefiniz nedir?

Biz iklimlendirme sektöründe kadın istihdamına önem veren bir firmayız. Şimdi çalışan sayımız 1400'lere ulaştı. Asıl hedefimiz 2500'lere gelmek. 2023 yılında 2500 rakamını yakalamayı hedefliyoruz. Normalde sektör erkek egemen bir sektör fakat biz kadın teknisyenleri sahaya sürmeye başladık. Kadın teknisyen eğitimi veriyoruz ve bu erkek egemenliğini değiştirmeye çalışıyoruz, bu da dünyada bir ilk oluyor yani Japonların da heyecanla baktığı bir proje oldu.

Tasarruf projelerinizde var temiz enerjideki çalışmalarınız ne boyutta?

Öncelikle biz fabrikalarımızın tavanlarını güneş panelleriyle kapladık, 5.8 megawatt'lık bir güç, Temmuz 2020'de devreye alacağız ve enerjimizin yüzde 70'ni temiz enerjiden karşılayacağız.