Advertisement

Bu rakip bölgesel güç İran, yeniden dirilen Irak ya da uzun süredir rakip olan Rusya olmayacak. Cevap çok daha tatsız. Arz fazlası üretim son bulsa dahi, 2014'ten bu yana biriken 1 milyar varil üzerindeki fazla stok fiyatlar üzerinde etkide bulunacak. Uluslararası Enerji Ajansı stokların 2017 sonuna kadar artmaya devam edeceğini ve arz fazlasının piyasadan çekilmesinin yıllar alabileceğini söylüyor.

New York'ta Societe Generale SA petrol piyasaları şefi Mike Wittner, "Yıl sonuna geldiğimizde, arz ve talep dengeye gelse dahi, piyasa stoklarda azalma olduğuna dair kanıt bekleyebilir. Stok artırımından dengeye gelmek yetersiz kalabilir." dedi.
2014'te açıklandığından bu yana, Suudi Arabistan'ın dünyada petrol piyasalarındaki arz fazlasını düşük fiyatlı üreticileri sıkıştırarak yeniden dengeye getirme stratejisinin oldukça zahmetli olduğu ortaya çıktı. Bu süreçte geçtiğimiz ay petrolün varil fiyatı 30 doların altına geriledi. ABD üretimindeki kademeli düşüş arzın artmaya devam edeceğine dair sinyaller veriyor. Bu sürecin ikinci aşamasında stokların yavaşça daralması sürecin en uzun kısmı olabilir.

Goldman Sachs Group, bugünkü sürece tarihsel bir örnek olarak, Asya finansal krizi öncesinde talebin geri çekilmesiyle 1998'den 1999'a kadar yaşanan arz fazlası sorununa işaret ediyor. Petrol fiyatları düşmeye devam etmiş, OPEC üyeleri Mart ve daha sonra Haziran 1998'de üretimde kesintiye gitmişti. Aynı yılın Aralık ayında petrolün varil fiyatı Londra'daki işlemlerde 10 doların altına gerilemişti.

Petrol fiyatlarında toparlanma gelişmiş ekonomilerdeki stoklar düşmeye başlayıncaya kadar gerçekleşmemişti.