Advertisement

Hazine ve Maliye Bakanlığı, Türk parası kıymetini koruma hakkında 32 sayılı kararda tanımlanan yetkili müesseseler olan Döviz bürolarının çalışma düzenine ilişkin yönetmelikte değişiklikler yaptı.

Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlanan kararda, 100 ABD Doları ve/veya karşılığı Türk Lirası tutarı altındaki işlemlerde kimlik ibrazı zorunluluğunun kaldırıldığı açıklandı.

Açıklamada, Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin Tebliğinin "20 nci maddesinin altıncı fıkrasında yer alan “tüm işlemlerde” ibaresi “100 ABD Doları ve/veya karşılığı Türk Lirası tutarını aşan işlemler için” şeklinde değiştirilmiştir." ifadesi yer aldı.

12 Ekim 2021 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanan düzenlemeye göre döviz büroları, müşterinin T.C. Kimlik Numarasını/Pasaport Numarasını ve/veya Vergi Kimlik Numarasını, işlem tarihini, saatini ve miktarını gösterecek şekilde her bir işlem itibarıyla ayrı bir hesap veya deftere kayıt etmek zorundaydı.

İşlem limitlerini belirleme yetkisi

Tebliğin "yetki" başlıklı 30. maddesinde yapılan düzenlemeyle, Hazine ve Maliye Bakanlığı'na bu konuda kimlik ibrazına yönelik işlem limitlerini belirleme yetkisi verildi.

Tebliğin önceki halinde bu madde şu şekildeydi:

"Bakanlık bu Tebliğin tatbikatını temin etmek amacıyla gerekli göreceği her türlü tedbiri almaya, mücbir sebep hallerini veya zorunlu halleri değerlendirmeye, tereddütlü hususları gidermeye ve Tebliğde öngörülen haller dışında kalan özel durumları inceleyip sonuçlandırmaya yetkilidir."

Değişiklik sonrasında ilgili madde şöyle oldu:

"Bakanlık bu Tebliğin tatbikatını temin etmek amacıyla gerekli göreceği her türlü tedbiri almaya, mücbir sebep hallerini veya zorunlu halleri değerlendirmeye, kimlik ibrazına yönelik işlem limitlerini belirlemeye, tereddütlü hususları gidermeye ve Tebliğde öngörülen haller dışında kalan özel durumları inceleyip sonuçlandırmaya yetkilidir.

Tebliğle ayrıca, hisse devirleri Hazine ve Maliye Bakanlığı iznine tabi olan tebliğ kapsamındaki yetkili müesseselerin hisse devirlerinde ödenecek ücretlerin belgelenmesi uygulamasında müessesenin "mevcut ortaklarına" tanınan istisna kaldırıldı.

Hazine ve Maliye Bakanlığı, Türk parası kıymetini koruma hakkında 32 sayılı karara ilişkin tebliğde yapılan değişiklikte işlem limitlerinin belirlenmesine yönelik ibareyle ilgili açıklama yaptı.

Bakanlık açıklamasında düzenleme ile döviz bürolarında alım satım işlemlerinde kimlik ibrazı limitinin 100 doların üstü ve karşılığı Türk Lirası olarak yeniden belirlendiğini hatırlattı.

Açıklamada söz konusu değişiklikte “işlem limitlerini belirlemeye” ifadesinin ise sadece kimlik ibrazına yönelik olduğu ve bu ifadenin 100 dolar limitini artırma veya azaltmaya yönelik bir yetkilendirmeyi ifade ettiği vurgulandı.

Bakanlık ilgili açıklamasında döviz alım satımının piyasada alıcılar ve satıcılar arasında serbestçe gerçekleştiğini ve düzenlemenin serbest piyasaya müdahalesinin kesinlikle söz konusu olmadığı ifade edildi.

Sektörden "işlem limitlerini belirleme yetkisiyle" ilgili eleştiri gelmişti

Söz konusu tebliğ değişikliği ile ilgili döviz büroları sektörü eksiklikler olduğu eleştirisinde bulunmuştu.

Bloomberg HT'ye konuşan Yetkili Müesseseler Derneği Başkanı Mustafa Ünver, tebliğe “işlem limitlerini belirlemeye” ibaresinin eklenmesinin bazı sıkıntılara sebep olacağını ifade etmişti.

Bloomberg HT’ye konuk olan Ünver'in açıklamalarında öne çıkanlar şunlar oldu:

Acelece hazırlanmış bir tebliğ. Burada 100 dolar ve üzerine kimlik tespiti zorunluluğu getirilmiş. Alt limit 100 dolar iken “üst limit de belirlenebilir” denilerek tebliğde büyük bir açıklık oluşmuş.

Örnek vermek gerekirse, A grubu 100 dolar ile işleme başladı. Yıl içerisinde A grubuna 'Senin 5 milyon dolar limitin var ve 5 milyon dolar üzerinde işlem yapamayacaksın' dense ve 6. ayda firma 5 milyon doları doldursa sonra bu firma ne yapacak?

Bu limitin dolar olarak değil lira olarak belirlenmesi lazım. Hazine ve Maliye Bakanlığı'na önerimiz 10 bin lira ve üzerine kimlik tespiti yapılması yönündeydi. Tebliğ ile alakalı çok büyük eksiklikler var.

İşlem limitlerini belirleme yetkisi

Tebliğin "yetki" başlıklı 30. maddesinde yapılan düzenlemeyle, Hazine ve Maliye Bakanlığı'na bu konuda kimlik ibrazına yönelik işlem limitlerini belirleme yetkisi verildi.

Tebliğin önceki halinde bu madde şu şekildeydi:

"Bakanlık bu Tebliğin tatbikatını temin etmek amacıyla gerekli göreceği her türlü tedbiri almaya, mücbir sebep hallerini veya zorunlu halleri değerlendirmeye, tereddütlü hususları gidermeye ve Tebliğde öngörülen haller dışında kalan özel durumları inceleyip sonuçlandırmaya yetkilidir."

Değişiklik sonrasında ilgili madde şöyle oldu:

"Bakanlık bu Tebliğin tatbikatını temin etmek amacıyla gerekli göreceği her türlü tedbiri almaya, mücbir sebep hallerini veya zorunlu halleri değerlendirmeye, kimlik ibrazına yönelik işlem limitlerini belirlemeye, tereddütlü hususları gidermeye ve Tebliğde öngörülen haller dışında kalan özel durumları inceleyip sonuçlandırmaya yetkilidir.

Döviz bürolarının temsilci derneği döviz alım-satımlarına yönelik kimlik ibrazını düzenleyen tebliğde büyük eksiklikler olduğunu belirtti.

Bloomberg HT'ye konuşan Yetkili Müesseseler Derneği Başkanı Mustafa Ünver, tebliğe “işlem limitlerini belirlemeye” ibaresinin eklenmesinin bazı sıkıntılara sebep olacağını ifade etti.

Bloomberg HT’ye konuk olan Ünver'in açıklamalarında öne çıkanlar şunlar oldu:

Acelece hazırlanmış bir tebliğ. Burada 100 dolar ve üzerine kimlik tespiti zorunluluğu getirilmiş. Alt limit 100 dolar iken “üst limit de belirlenebilir” denilerek tebliğde büyük bir açıklık oluşmuş.

Örnek vermek gerekirse, A grubu 100 dolar ile işleme başladı. Yıl içerisinde A grubuna 'Senin 5 milyon dolar limitin var ve 5 milyon dolar üzerinde işlem yapamayacaksın' dense ve 6. ayda firma 5 milyon doları doldursa sonra bu firma ne yapacak?

Bu limitin dolar olarak değil lira olarak belirlenmesi lazım. Hazine ve Maliye Bakanlığı'na önerimiz 10 bin lira ve üzerine kimlik tespiti yapılması yönündeydi. Tebliğ ile alakalı çok büyük eksiklikler var.