Advertisement
Erda Gerçek

Global ekonomide haftalık şok ve sürprizler

Her Cuma günü, bir önceki hafta dünya ekonomik verilerinde görülen şok ve sürprizlerin net sonucunu vurgulayan bir özet yayınlıyoruz. Bu çalışmanın iki temel amacı bulunmaktadır: Birincisi, dünyanın aslında fikir birliğine göre nasıl davrandığını göstermek, ve ikincisi, bize önemli bir şey söyleyebilecek bu şokları veya sürprizleri vurgulamak.


Son dört haftadaki üçüncü kez, haberler zayıftı. %22'lük şok ve %13'lük bir sürprizle, her bölgeden net olumsuz sonuçlar geldi. Küresel altı haftalık sinyal, Nisan ortasından bu yana kabaca aynı oranda ve aşağı yönde ilerlemeye devam ediyor.

ABD’nin net olumlu haberler vermesinden bu yana dört hafta geçti ve bu hafta %17’lik sürprize karşılık %22’lik şok vardı. Bu durumda, nadiren de olsa, altı haftalık sinyal pozitif seviyede kalmayı başardı. Bu hafta yaşanan şoklar ağırlıklı olarak işgücü piyasalarından geldi: Mayıs ADP raporu sadece 27 bin istihdam yaratıldığını gösterdi: Küçük şirketlerde 52 binlik bir düşüş, büyük şirketlerde 68 binlik bir artış. ADP, küçük şirketlerin büyük şirketler ile çalışanlar için rekabet edememesinin bir hayal kırıklığı olduğunu dile getirdi. Bununla birlikte, resmi tarım dışı maaş bordroları da hayal kırıklığına uğrattı ve istihdam sadece 75 bin kişi artarken, özel sektörde 90 bin kişilik artış gerçekleşti. Bununla birlikte, devlet istihdamı 15 bin kişiye ulaşmış oldu.

Öte yandan, Asya'nın veri akışı bu hafta %13 sürpriz ve %22 şok üretti. Çok net bir trend gözlenmedi. Mayıs ayı dış rezervleri, Güney Kore ve Tayvan ve ayrıca Singapur için (45 milyar dolarlık 'fazla' rezervin GIC’ye devredilmesine rağmen) beklentilerin altında kaldı. Kuzeydoğu Asya'nın Mayıs ayı ilk ticaret raporları zayıf olsa da genel olarak trend aralığında devam etti: Güney Kore'nin Mayıs ayı ihracatı geçen yıla göre %9.4 düştü, ki bu beklenenden biraz daha iyi bir sonuç oldu. Tayvan’ın Mayıs ayı ihracat fiyatları ise beklendiği kadar kötü olmadı ve geçen yıla kıyasla %1.2 düştü. Ancak, Japonya’nın Mayıs ayındaki 20 günlük ihracatı, tarihsel mevsim trendinin 1.3 standart sapması kadar altında kalarak, geçtiğimiz yıla göre %13.4’e geriledi. Çin'de ise Caixin imalat (50.2) ve hizmet (52.7) PMI'leri zayıf olsa da beklenenden daha zayıf değildi.

Avrupa ise geçtiğimiz haftayı %21 şok ve %9 sürpriz ile geride bıraktı. Bunun ana nedeni, Nisan ayı ticaret ve sanayi verilerinin hem Almanya hem de Fransa için zayıf olmasıydı. Almanya'nın Nisan ayı sanayi üretimi geçen aya göre %1.9; ihracatı ise %3.7 azaldı. Fransa'nın ihracatı geçtiğimiz yıla göre yalnızca %3.7; ithalatı ise %2.6 arttı ve bu iki durumda da aylık veriler geçmiş mevsimsel ortalamaların 1 standart sapma altındaydı.

Bu arada, gerçeklesen üç 'sürpriz' ten ikisi muhtemelen istenmeyen türdendi: Euro Bölgesi'nin Mayıs ayı çekirdek TÜFE’deki flaş tahminini geçen yıla göre sadece %1.2'ye, Nisan ayı ÜFE'deki tahmin ise yine geçen seneye kıyasla %2.6'ya geriledi. Genel olarak bakılırsa, enflasyonun geri çekilmesini olumlu bir sürpriz olarak gözükse de AMB öyle görmüyor olsa gerek.

Yukarı