Advertisement

Milyonlarca çalışan "Asgari ücret ne zaman açıklanacak, asgari ücret ne kadar olacak?" sorularının yanıt bulmasını bekliyor.

Çalışanlar bu soruların yanıtlarını beklerken ekonomi yönetiminden ilk değerlendirmeler de geldi. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Bilgin, TBMM Plan Bütçe Komisyonu'nda bakanlığının sunuşunda yaptığı değerlendirmede asgari ücreti gündemden çıkaracak bir düzenleme yapılacağını söylemişti.

Bilgin, "İşçilerimizi koruyan, asgari ücret meslesini Türkiye gündeminden çıkaracak bir düzenleme olacak. Asgari ücretle ilgili Türkiye çapında anket yapıyoruz. Enflasyon karşısında emeği koruyacak bir asgari ücret seviyesinin belirlenmesi gerektiği düşüncesiyle hareket ediyoruz." dedi.

Elvan da asgari ücret mesajı vermişti

Perşembe günü konuşan Hazine ve Maliye Bakanı Lütfi Elvan da asgari ücret konusunda açıklamalarda bulunmuştu. Elvan, Türkiye'nin 2023 Vizyonu Zirvesi'nde konuştu. Bakan Elvan yaptığı açıklamada, "Cumhurbaşkanımızın en hassas olduğu hususlardan biri vatandaşımızın enflasyona ezdirilmemesi. Asgari ücret başta olmak üzere bu konuda gerekli hassasiyeti göstereceğiz" demişti.

Asgari ücret nasıl belirleniyor?

Asgari ücreti, yasa gereği 5'er işçi, işveren ve devlet temsilcisi olmak üzere 15 kişiden oluşan Asgari Ücret Tespit Komisyonu belirliyor. Komisyonda, işveren tarafını Türkiye İşveren Sendikaları Konfederasyonu (TİSK), işçi tarafını ise en fazla üyeye sahip konfederasyon olduğu için Türkiye İşçi Sendikaları Konfederasyonu (Türk-İş) temsil ediyor.

Yeni yılda geçerli olacak asgari ücreti belirleme çalışmaları kapsamında açılış ve kapanış toplantılarını Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığında yapan komisyon, ara toplantılarını ise işçi ve işveren temsilcilerinin ev sahipliğinde ayrı ayrı gerçekleştiriyor.

Bakanlığın belirlediği üyelerden birinin başkanlık ettiği komisyon, en az 10 üyenin katılımıyla toplanıp, oy çokluğuyla karar veriyor. Oyların eşitliği halinde başkanın bulunduğu tarafın çoğunluğu sağladığı kabul ediliyor.

Asgari Ücret Tespit Komisyonu ne zaman toplanacak?

Asgari Ücret Tespit Komisyonu toplantıları Aralık aylarında yapılıyor. Önceki uygulamalara bakıldığında komisyonun ilk ve son toplantısının ev sahipliğini Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı yapıyor.

İkinci toplantının ev sahipliğini işveren adına TİSK, üçüncü toplantının ise işçiler adına Türk-İş yapıyor.

Geçen sene komisyonun ilk toplantısı 4 Aralık tarihinde yapılmıştı. Taraflar ikinci toplantı için 15 Aralık, üçüncü toplantı için ise 22 Aralık'ta bir araya gelmişti. Son toplantı ise son haftanın ilk iş günü olan 28 Aralık 2020 tarihinde yapılmıştı. Bu sene son haftanın ilk iş günü 27 Aralık tarihine denk geliyor.

2020'de komisyon ne zaman toplanmıştı?

Toplantı tarihi (2020) Ev sahibi
İlk toplantı 4 Aralık Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
İkinci toplantı 15 Aralık TİSK
Üçüncü toplantı 22 Aralık Türk-İş
Dördüncü toplantı 28 Aralık Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) asgari ücret hesaplamasını nasıl yapıyor?

3. toplantıda Türkiye İstatistik Kurumu'nun asgari ücret hesaplaması da sunuluyor.

Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’nın talebiyle bir işçinin günlük dengeli beslenme kalıbı hakkında bilgi için Hacettepe Üniversitesi hafif, orta ve ağır iş kollarında çalışan yetişkin işçilerin enerji ve besin öğesi gereksinimini karşılayacak protein, süt/süt ürünleri, yağ, karbonhidrat, sebze/meyve gibi temel besin maddelerini ve bunların günlük tüketilmesi gereken miktarları belirliyor. Buna işçi dengeli beslenme sepeti deniyor.

Geçen yıl bu çerçevede, Hacettepe Üniversitesi tarafından, hafif iş kolunda çalışan yetişkin bir işçi için 2.765 kalori, orta iş kolunda çalışan için 3.090 kalori ve ağır iş kolunda çalışan için ise 3.590 kalori alması gerektiği belirtilmiş ve bir işçinin bu kalori ihtiyacının sağlıklı beslenerek karşılayabilmek için tüketmesi gereken gıda madde ürünlerini ve bunların günlük miktarları belirlenmiştir.

Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun verdiği görev çerçevesinde Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Hacettepe Üniversitesi’nin belirlediği bu işçi dengeli beslenme sepetinde yer alan gıda maddelerinin günlük ve aylık parasal değerlerini,TÜFE endeksi kapsamında yer alan ve her ay internet sitesinde yayınladığı bölge bazındaki ortalama perakende satış fiyatlarını esas alarak üç farklı iş kolu için hesaplıyor.

Asgari Ücret Tespit Komisyonu’nun üçüncü toplantısında Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) hesaplamalarını sunmuştu. Buna göre TÜİK tarafından asgari ücret ağır iş kolu için 2.792,10 TL; orta iş kolu için 2.507,70 TL; hafif iş kolu için 2.339,10 TL olarak hesaplanmıştı. TÜİK'in yaptığı hesaplamalarda geçen yıla göre ortalama yüzde 20'lik artış olduğu görülmüştü.

Asgari ücret 2 bin 829 lira 90 kuruş

2021 için asgari ücret 2 bin 895 lira 90 kuruş olarak uygulanıyor.

Evli ve eşi çalışmayan çalışanlar için net asgari ücret, 2 bin 879 lira 57 kuruş; evli, eşi çalışmayan ve bir çocuklu çalışan için 2 bin 919 lira 81 kuruş; evli, eşi çalışmayan ve iki çocuklu çalışan için 2 bin 960 lira 6 kuruş; evli, eşi çalışmayan ve üç çocuklu çalışan için ise 3 bin 13 lira 72 kuruş olarak veriliyor.

Net asgari ücret nasıl hesaplanıyor?

Asgari ücret brüt ve net olmak üzere ikiye ayrılıyor. Brüt asgari ücret vergiler, kesintiler öncesindeki toplam rakamı ifade ederken, net asgari ücret ise kesintiler sonrasında kalan tutarı ifade ediyor.

Kesintiler içinde sigorta primi işçi payı, işsizlik sigortası primi işçi payı, gelir vergisi ve damga vergisi yer alıyor. Bunların karşısında ise asgari geçim indirimi de uygulanıyor.

Asgari ücretin işverene maliyeti

Asgari ücretin işverene maliyeti dikkate alınırken brüt asgari ücretin üstüne SGK işveren primi ve işsizlik sigortası işveren primi ekleniyor.

2021 asgari ücreti dikkate alındığında 3 bin 577 TL'lik brüt asgari ücrete 544 TL'lik SGK işveren primi ve 71 TL'lik işsizlik sigortası işveren primi eklenmiş ve toplam maliyet 4 bin 203 TL'ye çıkmıştı.

Asgari ücret ne kadar olacak?

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Bilgin ve Hazine ve Maliye Bakanı Lütfi Elvan'ın açıklamalarıyla birlikte özel sektör ve ekonomistler de 2022 yılına ilişkin beklentilerini açıklamaya başladılar.

Özyeğin Üniversitesi Öğretim Görevlisi ve TÜSİAD Başekonomisti Gizem Öztok Altınsaç asgari ücrete yüklü ücret zammı yapılacağını düşündüğünü söyledi.

Bloomberg HT’ye konuşan Altınsaç, asgari ücrette 2016 yılındaki gibi yüksek oranda zam beklediğini belirtti.

Altınsaç’ın konuyla ilgili öne çıkan ifadeleri şunlar oldu:

“Asgari ücret zammının enflasyona birtakım etkileri olacak. Ben yüklü bir asgari ücret zammı yapılacağını düşünüyorum. 2016 yılındaki gibi yüzde 25 civarında olacağını düşünüyorum. Belki daha bile fazla olabilir. Asgari ücret zammı belli olmadan speküle etmek doğru değil. Fakat, asgari ücret zammı piyasada çok konuşuluyor ve şirketler kendilerini buna göre ayarlıyor”

Zincir Mağazalar Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Serhan Tınastepe asgari ücret artışında devletin desteği ile çalışanlara güçlü bir zam yapmak istediklerini söyledi.

Bloomberg HT’ye konuşan Tınastepe, kamu asgari ücret ve diğer alınan ücretleri bir miktar azaltılırsa, bizim de yapacağımız zam ile çalışanlarımıza ciddi bir gelir artışı sağlamış oluruz diye belirtti.

Tınastepe’nin konuşmasında öne çıkanlar şöyle;

“Sadece şirketlerin değil hane halkının da desteklenmesi gerekiyor. Alım gücünün düşmesi tüketicilerimizde sıkıntı yarattığı gibi çalışanlarımızın da motivasyonu noktasında bizi zorluyor. Enflasyon nedeniyle çalışanların motivasyonu azaldı. Belli maaş düzeltmeleri, ara zamlar, promosyonlarla çalışanımızın gelirini düzenlemeye çalışsak da herkesin gözü yılbaşında yapılacak asgari ücret artışında. Devletimiz de destek olursa eğer biz sektör olarak taşın altına elimizi koymaya hazırız. Kamu asgari ücret ve diğer alınan ücretler bir miktar azaltılırsa, biz tüm çalışanlarımıza güçlü bir zam yapalım istiyoruz. Hem bizim yapacağımız zam hem de devletin brüt ücretten alacağı biraz azalırsa çalışanların gelirlerinde kayda değer bir artış sağlayacağız. Örnek vermek gerekirse, devletimiz asgari ücretten alınan vergiyi yüzde 10 azaltsın biz de işverenler olarak yüzde 25 zam yapalım toplamda yüzde 35’lik zam yapmış olalım. Bu sadece asgari ücret için değil tüm ücret skalaları için düzenlensin ki böylece sadece dar gelirliye değil orta gelir sınıfını da desteklemiş olalım”

Asgari ücrete yüzde 25 zam yapılması durumunda net asgari ücret 3 bin 532 TL'ye yükselecek.

Zincir Mağazalar Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Serhan Tınastepe asgari ücret artışında devletin desteği ile çalışanlara güçlü bir zam yapmak istediklerini söyledi.

Bloomberg HT’ye konuşan Tınastepe, kamu asgari ücret ve diğer alınan ücretleri bir miktar azaltılırsa, bizim de yapacağımız zam ile çalışanlarımıza ciddi bir gelir artışı sağlamış oluruz diye belirtti.

“Toplamda yüzde 35’lik zam yapalım”

Tınastepe’nin konuşmasında öne çıkanlar şöyle;

“Sadece şirketlerin değil hane halkının da desteklenmesi gerekiyor. Alım gücünün düşmesi tüketicilerimizde sıkıntı yarattığı gibi çalışanlarımızın da motivasyonu noktasında bizi zorluyor. Enflasyon nedeniyle çalışanların motivasyonu azaldı. Belli maaş düzeltmeleri, ara zamlar, promosyonlarla çalışanımızın gelirini düzenlemeye çalışsak da herkesin gözü yılbaşında yapılacak asgari ücret artışında. Devletimiz de destek olursa eğer biz sektör olarak taşın altına elimizi koymaya hazırız. Kamu asgari ücret ve diğer alınan ücretler bir miktar azaltılırsa, biz tüm çalışanlarımıza güçlü bir zam yapalım istiyoruz. Hem bizim yapacağımız zam hem de devletin brüt ücretten alacağı biraz azalırsa çalışanların gelirlerinde kayda değer bir artış sağlayacağız. Örnek vermek gerekirse, devletimiz asgari ücretten alınan vergiyi yüzde 10 azaltsın biz de işverenler olarak yüzde 25 zam yapalım toplamda yüzde 35’lik zam yapmış olalım. Bu sadece asgari ücret için değil tüm ücret skalaları için düzenlensin ki böylece sadece dar gelirliye değil orta gelir sınıfını da desteklemiş olalım”

Özyeğin Üniversitesi Öğretim Görevlisi ve TÜSİAD Başekonomisti Gizem Öztok Altınsaç asgari ücrete yüklü ücret zammı yapılacağını düşündüğünü söyledi.

Bloomberg HT’ye konuşan Altınsaç, asgari ücrette 2016 yılındaki gibi yüksek oranda zam beklediğini belirtti.

Altınsaç’ın konuyla ilgili öne çıkan ifadeleri şunlar oldu:

“Asgari ücret zammının enflasyona birtakım etkileri olacak. Ben yüklü bir asgari ücret zammı yapılacağını düşünüyorum. 2016 yılındaki gibi yüzde 25 civarında olacağını düşünüyorum. Belki daha bile fazla olabilir. Asgari ücret zammı belli olmadan speküle etmek doğru değil. Fakat, asgari ücret zammı piyasada çok konuşuluyor ve şirketler kendilerini buna göre ayarlıyor”