Dış ticaret açığı yıla yükselişle başladı
-
2026 yılında dış ticaret açığı, Ocak ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 11,2 oranında artarak 8,4 milyar dolar olarak gerçekleşti.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat'ın yaptığı açıklamaya göre, 2026 yılında dış ticaret açığı, Ocak ayında geçen yılın aynı ayına göre yüzde 11,2 oranında artarak 8,4 milyar dolar olarak gerçekleşti.
Bolat'ın verdiği bilgiye göre, yıllıklandırılmış 12 aylık dış tircaret açığı da 92,9 milyar dolar olarak kaydedildi.
2025 Ocak ayı itibarıyla yıllıklandırılmış bazda (12 aylık) 83,6 milyar dolarlık dış ticaret açığı kaydedildi.
Bakanlıktan yapılan açıklamaya göre, 2026 yılı Ocak ayında geçen yılın aynı ayına göre; ihracat yüzde 3,9 oranında azalışla 20 milyar 328 milyon dolar, ithalat yüzde 0,03 oranında artışla 28 milyar 681 milyon dolar oldu. 2025 yılı Şubat- 2026 yılı Ocak döneminde ise, ihracat yüzde 3,7 oranında artışla 272 milyar 529 milyon dolar, ithalat yüzde 5,5 oranında artışla 365 milyar 379 milyon dolar olarak gerçekleşti.
2026 yılı Ocak ayında geçen yılın aynı ayına göre; ihracat, yüzde 3,9 oranında azalarak 20 milyar 328 milyon dolar, ithalat, yüzde 0,03 oranında artarak 28 milyar 681 milyon dolar, dış ticaret hacmi, yüzde 1,7 oranında azalarak 49 milyar 9 milyon dolar olarak kaydedildi.
2025 yılı Şubat- 2026 yılı Ocak döneminde geçen yılın aynı dönemine göre; İhracat, yüzde 3,7 oranında artarak 272 milyar 529 milyon dolar, ithalat, yüzde 5,5 oranında artarak 365 milyar 379 milyon dolar, dış ticaret hacmi, yüzde 4,7 oranında artarak 637 milyar 908 milyon dolar olarak gerçekleşti.
2026 yılı Ocak ayında geçen yılın aynı ayına göre; ihracatın ithalatı karşılama oranı 2,9 puan azalarak yüzde 70,9 oldu. Enerji verileri hariç tutulduğunda, ihracatın ithalatı karşılama oranı 6,9 puan azalarak yüzde 82,3 olarak kaydedildi.
Enerji ve altın verileri hariç tutulduğunda ise, ihracatın ithalatı karşılama oranı 6,3 puan azalarak yüzde 87,3 oldu.
"Enerji ithalatı yüzde 20 düştü"
Ocak ayında mal ithalatının ise geçen yılın aynı ayına göre neredeyse değişmeyerek yüzde 0,03 artışla 28,7 milyar dolar olarak gerçekleştiğini belirten Bolat, "Mal ithalatında Ocak ayında net artış 9,2 milyon dolar oldu. 2026 yılı Ocak ayında işlenmemiş altın ithalatının yüzde 12,6 artarak 1,7 milyar dolara yükselmesi dikkat çekmektedir. Bu artışta, birim değerin yüzde 79,5 artması etkili oldu" dedi.
Miktar olarak ise işlenmemiş altın ithalatının yüzde 37,3 oranında azaldığını dile getiren Bolat, "Aylık baktığımızda ise 2025 yılı Aralık ayındaki 2 milyar dolara kıyasla; fiyatlardaki artışa karşın altın ithalatında yüzde 17 oranında bir düşüş kaydedilmiştir. Enerji ithalatımız yüzde 20 azalışla 5,1 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir. Altın ve enerji hariç ithalat ise yüzde 5,3 artışla (1,1 milyar dolar artış) 21,9 milyar dolar olarak gerçekleşmiştir" ifadelerini kullandı.
Küresel ihracattan alınan pay yüzde 1,05 oldu
Bolat'ın konuşmasında öne çıkan başlıklar özetle şöyle;
"2025 yılı üçüncü çeyrek itibarıyla, küresel ihracattan alınan yıllıklandırılmış pay yüzde 1,05 oldu. Geçcen yılın 10 ayında mal ihracatındaki artış kaydedierek 2025 yılı mal ihracatımızda net 11,7 milyar dolar artış kaydedildi.
2025 yılında 33 il 1 milyar doların üzerinde ihracat yaparken, 46 ilimiz de ihracatını artırdı. İhracatçı firma sayısıı 167 bin 779’a yükseldi.
Geçen yıl en önemli ticari ortağı olan Avrupa Birliği’ne ihracatı 117 milyar dolara ulaştı; bölge ile ticaretide 1 milyar doların üzerinde dış ticaret fazlası elde edildi.
50 ülkeye 1 milyar dolar üzerinde ihracat ve 41 ülkeye rekor ihracat gerçekleşti. 2025 yılında orta yüksek ve yüksek teknolojili ürünlerin ihracatdaki payı yüzde 43,5’e yükseldi.
Savunma sanayisinde 10 milyar dolar ile rekor düzeyde ihracat gerçekleştirildi.
Yeni STA süreçleri, mevcut asimetriyi ve “trafik sapması” riskini kritik seviyelere taşıdı
Bakan Bolat, son günlerde tartışmaların odağında yer alan Gümrük Birliği Mercosur anlaşmalarına ilişkin olarak da şöyle konuştu:
"Esasen, AB’nin 70’ten fazla ülkeyle imzaladığı STA ağının yarattığı asimetri, karar alma süreçlerindeki dışlanmışlığımız ve taşıma kotaları gibi kronikleşen yapısal sorunlar, Gümrük Birliği’nin güncellenmesini uzun süredir bir gereklilik kılmıştır. Bugün geldiğimiz noktada ise tablo çok daha ağırlaşmıştır. 1995’te literatürde dahi olmayan Yeşil Mutabakat ve Dijital Ekonomi gerçekleri, sanayi yapımızı derinden etkilemektedir. Buna ilaveten, AB’nin Hindistan ve Merosur gibi dev üretim merkezleriyle sonuçlandırma aşamasına geldiği yeni STA süreçleri, mevcut asimetriyi ve “trafik sapması” riskini kritik seviyelere taşımış durumdadır. Gümrük Birliği’nin güncellenmesiyle söz konusu risklerin bertaraf edilmesi için 2024 yılında kurulan Yüksek Düzeyli Ticaret Diyaloğu, kritik bir platform olarak öne çıkmaktadır.
AB-Hindistan STA’sını daha hassas biçimde ele alıyoruz. Özellikle tekstil-hazır giyim gibi emek yoğun sektörlerde Hindistan’ın fiyat avantajı rekabet baskısı yaratabilir. Bununla birlikte, Türkiye’nin AB ile Gümrük Birliği sayesinde sahip olduğu serbest dolaşım, teknik mevzuat uyumu ve AB tedarik zincirlerine entegrasyonu son derece değerlidir ve önemli bir dengeleyici unsurdur. AB’nin STA akdettiği ülkeler ile gerçekleştirdiği iş birliğinin ötesinde bir entegrasyondur. Türkiye, Gümrük Birliği kapsamındaki hak ve yükümlülükleri çerçevesinde, karşılıklı faydaya dayalı STA ve TTA’larını ihracatçılarının rekabet gücünü koruyacak şekilde genişletmeye devam edecektir."
