Advertisement

Ekonomi Bakanı Zafer Çağlayan, bazı bankaların, gelinen düşük faiz seviyelerini müşterilerine yansıtmadığını belirterek, "Bankalar bu işi (düşük faiz) henüz kavrayabilmiş değil. Hala eski alışkanlıklarına devam etmek istiyorlar" dedi.

Forum İstanbul'un 2. gün açılışının ardından basın mensuplarının sorularını yanıtlayan Çağlayan, Sanayi Üretim Endeksindeki düşüşe ilişkin açıklamalar yaptı.

Endekteki ve kapasite kullanım alanlarının hızındaki azalmanın iç piyasanın yeterince harekete geçirilemediğinin bir göstergesi olduğunu söyleyen Çağlayan, "Sanayi üretim endeksi ve diğer taraftan kapasite kullanım oranlarındaki oranların azalışı bizim ilk çeyrekteki büyümenin de çok istediğimiz şekilde olmayacağının göstergesi" ifadesini kullandı.

Hükümet olarak Orta Vadeli Plan'da (OVP) büyüme hedefini yüzde 4 olarak belirlediklerini aktaran Çağlayan, bu hedefe ulaşmak için sadece ihracatın yetmeyeceğini bildiklerini dile getirerek, "Bu yıl yüzde 4'lük hedefin yakalanması için bir taraftan ihracatın bir taraftan da iç piyasanın mutlak surette hareketlenmesi gerekiyor. Çünkü geçen sene büyümeye iç piyasanın bir desteği olmadı. Merkez Bankası'nın kötü yönetmiş olduğu faiz politikalarından dolayı..." diye konuştu.

İhracatta küresel kriz ortamına rağmen iyi bir seyir görüldüğünü ifade eden Çağlayan, şunları kaydetti:

"İhracatımızda şu ana kadar yüzde 5'lik bir artış var. Geçen yıl artış hızımız daha fazlaydı. Şükürler olsun geri gitmiyoruz ancak bundaki yüzde 5'lik artış hızı dünya ekonomisinde yaşanan sıkıntıların ciddi şekilde devam ettiğinin bir göstergesi. Böyle bir ortamda ihracatın da büyümeye katkısı bu şekilde olursa, geçen yılki gibi olamayacaktır.

Şu an itibarıyla 12 aylık ihracatımız 154,3 milyar dolar. Bu bizim 158 milyar doları yakalayabileceğimizin göstergesi. Zaten ihracatta yüzde 5'lik bir artış olursa biz 158 milyar doları yakalayabileceğiz ama Türkiye'nin yüzde 4'lük büyümeyi yakalayabilmesi için iç piyasanın hareketlenmesi gerekiyor."

Merkez Bankası'nın son uygulamasının (faiz indirimi) doğru ama geç kalmış bir adım olduğunu belirten Çağlayan, "Merkez Bankası bu uygulamayı daha önce yapacaktı. Merkez Bankası maalesef proaktif davranma konusunda zaman zaman kendisine yön ve istikamet bulamıyor. Son yaptığı uygulamayı daha erken yapsaydı bugün biz size Sanayi Üretim Endeksi'ndeki hızın azalmasından bahsetmeyecektik. Maalesef Merkez Bankası'nın yaptığı operasyon mart ayını kurtaramamıştır" değerlendirmesini yaptı.

Bankacılık sistemini etkin bir denetim için uyaran Çağlayan, faizlerdeki düşüşün kredilere yeterince uygulanmadığına işaret ederek, şunları söyledi:

"Maalesef bankalar bu işi (düşük faiz) henüz kavrayabilmiş değil. Hala eski alışkanlıklarına devam etmek istiyorlar, eski yüksek karlara devam etmek istiyorlar ve faizlerdeki düşüşü kendi kredilerine, üreticiye, tüketiciye, KOBİ'ye, esnafa ve çiftçiye yansıtmıyorlar. Bu konuda Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun (BDDK) süratle devreye girmesi gerekiyor. BBDK ve Türkiye Bankalar Birliği'nin oturup düşen faizleri kendi bankalarına yansıtması gerekiyor."

-"Bankacılıkta yeni bir hastalık başladı"-

Türkiye'nin elde ettiği faiz avantajının bankacılık sistemi tarafından vatandaşa etkin olarak yansıtılması gerekirken, vatandaştan "kredi kapatma komisyonları" talep edildiğini anımsatarak, "Yeni bir hastalık başladı. Bankacılık sistemi şu anda gidip geçmişteki yüksek maliyetlerle bugünkü düşük maliyetleri revize etmek isteyenlerin üzerine yeniden yüzde 4 gibi kredi kapatma komisyonu koymaya başladılar. Bu hiçbir şekilde etik de değildir ahlaki de değildir. Bu bankaların adı bende var. Bu bankaları ahlaki davranmaya davet ediyorum" çağrısında bulundu.

Konut kredileri için mevcut yasalarda yüzde 2'lik bir tavan bulunduğunu söyleyen Çağlayan, diğer alanlarda bu alanın sınırlanmadığını dile getirerek, "Şu anda bir tasarımızın içine bununla ilgili bir madde koyarak bu alanı bankacılık sisteminin keyfine bırakmayacağız. Burada bir tavan getiriyoruz şimdi. Bir kısıt getiriyoruz. Vatandaşı, çiftçimizi ,KOBİ'mizi, köylümüzü bankaların elinde oyuncak olmaktan çıkartacağız."

Çağlayan, Merkez Bankası'nın son müdahalesiyle Türkiye'nin dünyada uluslararası kuruluşların dikkatini çekerek saygınlığının arttığını belirterek, faizlerin aşağı yönlü gitmesi gereken uzun bir mesafe olduğuna işaret etti.

AA