ABD Senatosu'nda kripto yasa tasarısı Clarity Act reddedildi

ABD Senatosunda, dijital varlıklara yönelik düzenleyici çerçeve oluşturmayı amaçlayan ve "Clarity Act" olarak bilinen "Dijital Varlık Piyasası Netlik Yasa Tasarısı"nın Genel Kurul'da görüşülmesinin önünü açacak usul oylamasında gerekli çoğunluk sağlanamadı.

Oylamada, tasarının Genel Kurul'da görüşülmesini sağlayacak önerge 49 "evet" oyuna karşı 50 "hayır" oyuyla reddedildi.

Tasarıya ilişkin görüşmelerin başlayabilmesi için en az 60 senatörün desteğinin gerektiği usul oylaması, yasama sürecinin kritik aşamalarından biri olarak görülüyordu.

Dijital varlıklara ilişkin düzenleyici belirsizlikleri gidermeyi ve kripto para piyasaları için kapsamlı bir yasal çerçeve oluşturmayı amaçlayan "CLARITY Act", 17 Temmuz 2025'te Temsilciler Meclisi'nde 134 "hayır" oyuna karşı 294 "evet" oyuyla kabul edilmişti.

Yasalaşması için Senato'dan da geçmesi ve ardından ABD Başkanı Donald Trump'ın imzasına sunulması gereken tasarı, Senato'daki görüş ayrılıkları nedeniyle nihai oylama aşamasına taşınamadı.

Senatoda yaklaşık bir yıldır devam eden müzakerelerde, özellikle kamu görevlilerinin kripto para faaliyetlerine yönelik etik sınırlamalar, sabitcoinlerin banka mevduatlarıyla rekabetine ilişkin düzenlemeler ve dijital varlık piyasalarının denetimine yönelik hükümler konusunda görüş ayrılıkları yaşandı.

Son dönemdeki tartışmaların odağında ise kamu görevlilerinin kripto para faaliyetlerinden çıkar sağlamasını engellemeyi amaçlayan etik hükümleri yer aldı.

Senato Cumhuriyetçileri, Demokratların ve bankacılık sektörünün endişelerini gidermek amacıyla tasarının güncellenmiş metnini 13 Eylül'de yayımlamıştı.

Yeni metinde etik hükümlerinin yanı sıra müzakerelerde anlaşmazlığa neden olan bazı bölümlerde de değişiklikler yapılmıştı.

Yeni etik hükmüyle, kamu görevlilerine yönelik kısıtlamaların uygulanmasında eyalet başsavcılarına daha fazla yetki tanınıyordu. Düzenleme, ihlallerle ilgili olarak eyalet başsavcılarının Adalet Bakanlığı veya kripto para şirketleri aleyhine dava açabilmesinin önünü açıyordu. Ancak Demokratlar, Cumhuriyetçilerin hazırladığı yeni metindeki etik hükümlerinin yetersiz olduğunu belirterek ek değişiklikler talep etmiş ve oylama öncesinde karşı teklif sunmuştu.

"Clarity Act"

"Clarity Act" olarak adlandırılan "Dijital Varlık Piyasası Netlik Yasa Tasarısı", ABD'de dijital varlık piyasalarına yönelik kapsamlı bir düzenleyici çerçeve oluşturmayı amaçlıyor.

Tasarı, hangi dijital varlıkların ABD Menkul Kıymetler ve Borsa Komisyonunun (SEC), hangilerinin ise Emtia Vadeli İşlemler Komisyonu'nun (CFTC) yetki alanına gireceğini netleştirmeyi, yatırımcıların korunmasına yönelik yeni yükümlülükler getirmeyi ve dijital varlık piyasalarındaki düzenleyici belirsizlikleri gidermeyi hedefliyor.

"Suçları soruşturacağız, teknolojiyi düzenlemeyeceğiz"

ABD Adalet Bakanı Todd Blanche, Adalet Bakanlığının yapay zekayla bağlantılı suçları soruşturacağını ancak bu teknolojiyi düzenleyen bir kurum olarak hareket etmeyeceğini söyledi.

Blanche, Beyaz Saray'da düzenlenen basın toplantısında, yapay zekanın suçlarda ve seçimlerde kullanımına ilişkin bir soru üzerine değerlendirmelerde bulundu.

Yapay zekayla bağlantılı suçlarda mevcut ceza yasalarının uygulanacağını belirten Blanche, "Yapay zekayla bağlantılı herhangi biri ceza yasasını ihlal ederse bunu soruştururuz. Zaten bunu yaptık. Yapay zekanın kullanıldığı çok sayıda davada kişiler hakkında suçlama yönelttik." dedi.

Adalet Bakanlığı'nın görevinin yapay zekayı düzenlemek olmadığını vurgulayan Blanche, "Biz savcıyız, düzenleyici değiliz. Bu nedenle yapay zekayı düzenlemeye çalışmayacağız." ifadelerini kullandı.

Blanche, yapay zekanın toplum açısından "son derece faydalı" bir teknoloji olduğunu savunurken, bu teknolojinin son günlerde kamuoyundaki tartışmaların odağına yerleştiğini belirtti.

ABD'de yapay zekanın hızla yaygınlaşmasıyla birlikte teknoloji şirketlerinin denetlenmesi ve yapay zekanın suçlarda kullanımı konusundaki tartışmalar son yıllarda yoğunlaştı.

Öte yandan, ABD Trump yönetimi, yapay zekanın gelişimini yavaşlatabilecek yeni düzenlemeler yerine inovasyonu teşvik eden bir yaklaşım izliyor.

Trump, yapay zeka teknolojisinin kontrolden çıkmasına yönelik "hastalıklı bir komplo yürütüldüğünü" ileri sürmüş, bu alandaki çalışmaların yavaşlatılmasının Çin'e avantaj sağlayacağını da savunmuştu.