Karahan: Merkez Bankası iletişimi beklentiler üzerinde kritik rol oynuyor

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, Uluslararası Ödemeler Bankası'nın (BIS) 25. Yıllık Konferansı'nda "Bölünmüş Bir Küresel Ekonomide Para Politikası" başlıklı bir sunum yaptı.

Karahan, İsviçre'nin Basel kentinde düzenlenen BIS 25. Yıllık Konferansı kapsamında gerçekleştirilen merkez bankası başkanları para politikası paneline katıldı.

BIS Genel Müdürü Pablo Hernandez de Cos'un moderatörlüğündeki panele Karahan'ın yanı sıra Yeni Zelanda Merkez Bankası Başkanı Anna Breman, Kanada Merkez Bankası Başkanı Tiff Macklem ve Norveç Merkez Bankası Başkanı Ida Wolden Bache iştirak etti.

Karahan, BIS'in yıllık konferansında 2012 yılından bu yana sunum yapan ilk TCMB Başkanı oldu.

TCMB Başkanı Karahan, sunumunda bölünmüş bir küresel ekonomide iletişimin neden daha önemli hale geldiğini ele aldı. Karahan, merkez bankası iletişimi ile metin, video ve yüz yüze iletişim gibi farklı iletişim kanallarının beklentiler üzerindeki etkilerini değerlendirdi.

Beklentilerin para politikası aktarım mekanizması açısından öneminin arttığını belirten Karahan, iletişimin beklentileri ve ekonomik davranışları şekillendirdiğini ifade etti. Karahan, etkili bir iletişimin güvenilir, dikkat çekici ve erişilebilir olması gerektiğini vurguladı.

Farklı iletişim yöntemlerinin etkisi test edildi

Karahan, TCMB'nin aynı para politikası mesajının farklı iletişim yöntemleriyle iletilmesinin etkisini ölçmek amacıyla deneysel bir çalışma gerçekleştirdiğini açıkladı. Çalışmada firmalar rastgele gruplara ayrıldı ve aynı politika mesajı farklı formatlarda iletildi.

Katılımcılara "2026 yılsonu enflasyon beklentimiz yüzde 13 ila 16 arasındadır" mesajı sırasıyla kontrol grubu, "metin", "metin-fotoğraf", "video" ve "video-metin" formatlarında sunuldu.

Araştırmada iletişim yöntemlerinin enflasyon beklentileri, döviz kuru beklentileri ve TCMB'ye duyulan güven üzerindeki etkileri karşılaştırıldı.

Araştırma sonuçlarına göre yalnızca "metin" kullanılan iletişim yöntemi enflasyon beklentilerini 0,71 puan aşağı çekerken, "metin-fotoğraf" kullanılan yöntemde bu düşüş 1,92 puana ulaştı. Yalnızca "video" kullanılan iletişim yöntemi beklentileri 2,09 puan düşürürken, "video-metin" birlikte kullanıldığı yöntemde düşüş 2,21 puan olarak gerçekleşti.

Döviz kuru beklentilerinde ise yalnızca "metin" kullanılan iletişim yöntemi 0,3 puanlık iyileşme sağladı. "Metin-fotoğraf" kullanılan yöntemde iyileşme 0,6 puana, video kullanılan yöntemde 0,7 puana ve "video-metin" birlikte kullanıldığı yöntemde 0,9 puana yükseldi.

Merkez Bankası'na duyulan güven açısından da video destekli iletişim yöntemleri öne çıktı. Yalnızca "metin" kullanılan yöntemde güven göstergesi 0,05 puan artarken, "metin-fotoğraf" kullanılan yöntemde artış 0,15 puan oldu. Yalnızca "video" kullanılan yöntemde güven 0,18 puan yükselirken, "video-metin" birlikte kullanıldığı yöntemde artış 0,23 puana ulaştı.