O'Neill: TL'de düşüş sürerse lira alabilirim

"BRIC" ülkeleri kavramının mucidi, uzun yıllar Goldman Sachs'in Başekonomistliği'ni ve Varlık Yönetimi Başkanlığı'nı yürüten ünlü İngiliz ekonomist Jim O'Neill, Türkiye'de Aralık ayından bu yana yaşanan gelişmelerin ekonomik yansımalarına ilişkin olarak, "Uzun vadede bu meselelerin abartılması tehlikesi olduğunu düşünüyorum" dedi.

AA muhabirinin sorularını yanıtlayan O'Neill, Türkiye'nin bu yıl önündeki seçimlerin son derece önemli olduğunu belirterek, "Uzun vadede bu meselelerin abartılması tehlikesi olduğunu düşünüyorum. Ben olsam uzun vadede yaşananların önemini abartmazdım. Herkes genelde şu an ile ilgili heyecanlanır. Aralık ayında bir medya kuruluşu için belgesel hazırlarken bir anda bu konuyla ilgili endişelendiklerini, röportajın bazı kısımların bir daha çekmek istediklerini söylediler. Ben de onlara bu bir medya etkinliği değil, bu Türkiye'nin geleceği ile ilgili dedim" ifadelerini kullandı.

Türkiye'de yaşananların önemli gelişmeler olduğunu belirten O'Neill, ekonomik yansımaları içinse uzun vadeli düşünmek gerektiğini belirterek, "Anın heyecanına kapılmayın. Bu Türkiye için oyun durdurucu bir gelişme mi? Sanmıyorum" dedi.

- Türkiye ekonominin yeni devleri arasında-

Meksika, Endonezya, Nijerya ve Türkiye'nin yer aldığı MINT ülkelerini ekonominin yeni devleri olarak tanımlayan O'Neill, Türkiye'nin demografik özellikleri, ekonomisinin büyüklüğü gibi sebeplerle BRIC (Brezilya, Rusya, Hindistan ve Çin) ile kıyaslanamayacağını belirtti.

O'Neill, "4 MINT ülkesi önümüzdeki dönem için en yüksek ekonomik potansiyele sahip ülke. Türkiye de bunun içerisinde yer alıyor. MINT'ten BRIC'e geçişler olması ya da tam tersinin gerçekleşmesi olasılığı çok düşük. Ben BRIC-T kavramını ilk duyduğumda, Türkiye'nin BRIC ülkeleri kadar büyük bir ekonomi olmasının çok zor olduğunu söyledim. Türkiye'nin bu ülkelerin arasında olabilmesi için mucizevi bir hıza büyümesi gerekir" ifadelerini kullandı.

- "Merkez Bankası doğru yolda"-

Türk Lirası'nın son zamanlarda dolar ve avro karşısında hızlı bir şekilde değer kaybı yaşadığını belirten O'Neill,şöyle devam etti:

"Herkes bu ara kur oranını takıntı haline getirmiş durumda. Ben hayatımın neredeyse tamamını para birimleriyle uğraşarak geçirdim. Bana sorarsanız, TL'nin nereye gittiği konusunda kimseden daha fazla bir bilgim yok. Fakat eğer Türk Lirası'nda düşüş devam ederse, lira alabilirim. Çünkü hali hazırda düşük değerde. Fakat uzun süre daha düşük seviyede kalmayacaktır. Lira'daki düşüş çok fazla ve benim gibi biri için yatırım konusunda çekici..." ifadelerini kullandı.

Merkez Bankası'nın para politikasının da mevcut koşullar göz önüne alındığında son derece yerinde olduğunu belirten O'Neill, "Mevcut durum politik gelişmelerden kaynaklı, faizlerin artırılması işe yaramayacaktır. Merkez Bankası'nın faiz artırmama stratejisini doğru buluyorum. Türkiye'nin ekonomik ve politik bir durağanlığa neden olmadan atlatacağına dair güveni artıracak bir gelişme olursa, Türk Lirası'nda toparlanma başlar. Ben de olsam, ben de faizleri artırmazdım, işe yaramaz çünkü. Bu bir para politikası krizi değil, politik bir kriz" şeklinde konuştu.

- "Türkiye'nin 2050'de ilk 10'a girme potansiyeli var"-

Türkiye'nin GSYH'ye oranla cari açık oranını yüzde 4 seviyesine indirmesi gerektiğini belirten O'Neill, Türkiye'nin 2050 yılında dünyanın en büyük ilk 10 ekonomisi içine girme potansiyeli olduğunu, fakat bunun 2020 yılında değil ancak 2050'de gerçekleşebileceğini, Türkiye'nin tasarruf oranını ve verimliliğini artırıp, dış finansmana olan bağımlığını azaltması ve iyi işleyen bir demokrasi olma özelliğini devam ettirmesi gerektiğini vurguladı.

Türkiye'nin bölgesinde özellikle Kuzey Irak'tan Türkiye'ye ulaşan petrol boru hatlarıyla birlikte bir enerji merkezi olmaya başladığını belirten O'Neill, "Enerjinin de ötesinde, Türkiye, Irak, İran, Mısır ve Suriye gibi ülkelere rol model olabilir. Türkiye istikrarını ve iyi işleyen demokrasisini sürdürürse, Ortadoğu'da genç insanların 'biz de böyle olmak istiyoruz' demek gibi bir arzusu olur" şeklinde konuştu.

- "Türkiye'nin yıllık büyüme potansiyeli yüzde 5-6"-

Türkiye'nin özellikle Avrupa'daki ekonomik iyileşme göstergelerinden olumlu yönde yararlanacağını öngören O'Neill, şöyle dedi:

"Türkiye, özellikle Batı Avrupa'nın en büyük ticari ortaklarından biri. TL'nin düşük olması Türk ihracatçısına yarayacaktır. Örneğin yakın zamanda ziyaret ettiğim şirketlerden birisi Beko, inanılmaz etkilendim. Eğer ben çamaşır makinesi üreten bir Alman şirketinin başına olsaydım, gerçekten endişelenirdim. Çünkü Beko çoktan rekabetçi durumda... Türkiye'nin yıllık yüzde 5-6 büyüme potansiyeli var" dedi.

Türkiye'de özellikle İstanbul'a sıkça geldiğini fakat yakın zamanda ziyaret ettiği Kayseri'nin ekonomisinden ve büyüme potansiyelinden çok etkilendiğini belirten O'Neill, "Benim için çok ilginçti. Bazen kendimi Bavyera'da gibi hissettim. Son derece düzenli ve disiplinli. Özellikle Batılılar'ın düşüneceklerinden çok farklı bir örnek... Kayseri'de insanlar 'Türkiye bizim gibi olmalı' diyor. Çünkü Kayseri'deki insanlar tasarruf yapıyor" diye konuştu.

- Jim O'Neill-

Manchester doğumlu, 57 yaşındaki Jim O'Neill, finans sektöründeki kariyerine 1982 yılında Bank of America'da başladı. O'Neill, Goldman Sachs'a ise 1997 yılında katıldı ve 2001 yılında yatırım bankasının küresel ekonomik araştırma biriminin başına getirildi.

2001 yayınladığı bir makalede dünyada Brezilya, Rusya, Hindistan ve Çin'in yeni bir büyüme modeli oluşturdukları tespitini yaparak bu ülkeler için ilk kez "BRIC" terminolojisini kullanan O'Neill, dünya genelinde en etkili ekonomistlerin arasına girdi.

Bir finans dergisi tarafından 2011 yılını "Dünyanın en etkili kişileri" arasında gösterilen O'Neill, Nisan 2013'e kadar Goldman Sachs Varlık Yönetimi Başkanlığı'nı yürüttü. O'Neill, Bloomberg'de düzenli olarak küresel ekonomik gelişmelere ilişkin analizler yapıyor.

AA