Tarımsal üretim destekleri artırıldı

İRFAN DONAT

Hayvansal üretimde 2026 yılı, bitkisel üretimde 2027 üretim yılı için destek tutarları Resmi Gazete’de yayımlandı. Diğer yandan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın daha önce açıkladığı, bölgedeki savaş ve çatışmalardan dolayı artan girdi maliyetleri karşısında üreticilerin yükünün hafifletilmesine yönelik, 2026 yılı için bitkisel üretimde temel destek ve planlı üretim desteği tutarları da güncellendi.

Yeni düzenlemelerle bitkisel üretimden hayvancılığa, arıcılıktan su ürünleri yetiştiriciliğine kadar birçok alanda destekler artırıldı.

Destek oranı %18,4 arttı

2025-2027 Yıllarında Yapılacak Bitkisel Üretime Yönelik Desteklemeler ile Diğer Bazı Tarımsal Desteklemelere İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar” kapsamında, 2026 üretim yılı uygulamaları için dekar başına 310 TL olarak belirlenen destek katsayı değeri yüzde 18,4 artırılarak 367 TL olarak güncellendi. 2025 üretim yılında 244 TL olan dekar başına destek katsayı değeri baz alındığında artış yüzde 50,4 oldu.

2027 üretim yılı desteklemeleri için ise destek katsayı değeri 442 TL’ye çıkarıldı.

Ürün bazında en yüksek artış mercimek ve nohut desteklerinde

Ürün bazında en yüksek artış ise mercimek ve nohut desteklerinde gerçekleşti.

Mercimek ve nohut üreten üretici temel ve planlı üretim desteği olarak 2026 üretim yılı için dekara 734 TL destek alırken, 2027 üretim yılı için dekara 1.326 TL destek alacak.

Üretim planlaması kapsamına giren ürünlerden buğday, arpa ve mısırda, temel destek ve planlı üretim desteği toplamı 2026 üretim yılı için 806 TL olarak belirlenmişken, bu rakam 954 TL olarak güncellendi. 2027 üretim yılı için de bu tutar 1.149 TL’ye yükseltildi.

Ayçiçeği, fasulye, soya ve kanolada ise 2026 üretim yılı için temel destek ve planlama desteği toplamı 930 TL iken 1.101 TL olarak güncellendi. 2027 üretim yılında bu tutar 1.326 TL’ye çıktı.

Pamukta ise 1.395 TL olan tutar 1.652 TL olarak güncellenirken, 2027 için 1.989 TL oldu.

Patates, soğan ve aspirde ise 620 TL olan temel destek ve planlama desteği toplamı 734 TL olarak güncellendi; 2027 içinse 884 TL olarak belirlendi.

Sertifikalı tohum kullanım desteğinde de önemli artışlar yapıldı. Buna göre 2027 üretim yılında sertifikalı tohum kullanımında dekar başına destek; soya ve yer fıstığında 442 TL’ye, nohut ve yem bezelyesinde 442 TL’ye, mercimekte 353,6 TL’ye çıktı.

Tarımsal yayım ve danışmanlık desteği de bir önceki yıla göre yüzde 40 artırılarak 345 bin 450 TL’den 483 bin 630 TL’ye yükseltildi.

Hayvancılık destekleri artırıldı

“2024-2026 Yıllarında Yapılacak Hayvancılık Desteklemelerine İlişkin Kararda Değişiklik Yapılmasına Dair Karar” kapsamında da 2026 yılı uygulamalarında büyükbaş ve küçükbaş hayvancılık destekleri artırıldı.

Karara göre, büyükbaş hayvancılıkta hayvan başına buzağı temel desteği 1.400 TL’den 2.000 TL’ye, malak desteği ise 2.800 TL’den 4.000 TL’ye çıkarıldı. Bu desteklerdeki artış oranı yüzde 43 oldu.

Küçükbaş hayvancılıkta ise hayvan başına kuzu ve oğlak temel desteği yüzde 43 artırılarak 300 TL’den 430 TL’ye yükseltildi. Çoban desteği de yüzde 43 artırılarak 81 bin TL’den 116 bin 100 TL’ye çıkarıldı.

Gebe hayvanlarda yavru kayıplarına yönelik desteklerde yeni dönem

Resmi Gazete’de yayımlanan karara göre, atık desteğinin kapsamı genişletildi ve verilen desteklerde yüzde 100 artış yapıldı.

Buna göre, gebe hayvanlarda, Bakanlık tarafından uygulanan programlı aşılar nedeniyle meydana gelen yavru kayıpları için ödenen desteğin kapsamına, bulaşıcı hastalıklar nedeniyle meydana gelen yavru kayıpları da dâhil edildi. Buzağı/malak başına verilen destek 20 bin TL’ye, kuzu/oğlak başına verilen destek ise 4 bin TL’ye çıkarıldı.

Üreticilere ilave destek

Yeni düzenleme kapsamında ayrıca, bazı üretim alanlarında ilave destekler de sağlanacak.

"Güçlü Besi Güçlü Üretim Projesi" kapsamındaki hayvanlarda, etçi ırk sperma ile yapılan tohumlama sonucunda doğan buzağılar için ilave 1.000 TL/baş destek verilecek.

Göçer sevk kontrol noktasında doğan kuzu ve oğlaklar için ilave 215 TL/baş, ari işletmelerde doğan dişi kuzu ve oğlaklar için ise ilave 860 TL/baş destek sağlanacak.

Tam izole bölgelerde koruma altına alınan arı gen kaynaklarını tampon koruma bölgesinde muhafaza eden üretici ve yetiştirici örgütlerine üye üreticilere arılı kovan başına ilave 75 TL, üye olmayanlara ilave 60 TL destek verilecek.

Çiğ süt desteği kapsamında ise ürettikleri sütü, Mesleki Yeterlilik Belgesine sahip çiğ süt toplama ve/veya depolama sorumluları aracılığıyla işleme tesislerine satan üreticilere temel desteğe ilave destek sağlanacak.

Arıcılık, ipek böceği ve tiftik üretimine destekler yükseltildi

Karar kapsamında, arıcılık desteğinde, üretici ve yetiştirici örgütlerine üye üreticilere arılı kovan başına verilen temel destek 140 TL’den 250 TL’ye yükseltildi.

Örgüt üyesi olmayan üreticiler için ise temel destek tutarı ise kovan başına 100 TL’den 200 TL’ye çıkarıldı.

İpek böceği temel desteği yüzde 36 artırılarak kilogram başına 1.100 TL’den 1.500 TL’ye yükseltildi.

Tiftik üretimi temel desteği ise yüzde 38 artırılarak kilogram başına 160 TL’den 220 TL’ye çıkarıldı.

Su ürünleri yetiştiriciliği

Su ürünleri yetiştiriciliği yapan işletmelere, ürettikleri türler ve üretim şekillerine göre verilen temel destek oranlarında yüzde 30 ile yüzde 100 arasında değişen artışlar yapıldı. Hayvan gen kaynakları için verilen birim destek tutarları da bir önceki yıla göre yüzde 60 artırıldı.

Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı, Resmi Gazete’deki kararlarla ilgili, sosyal medya hesaplarından yaptığı değerlendirmede, "Tarımsal üretimimizi artırmak ve gıda arz güvenliğimizi güvence altında tutmak için hazırladığımız bitkisel ve hayvansal üretimde destekleme tutarlarını artıran kararlar Resmî Gazete'de yayımlandı. Ayrıca bölgedeki savaş ve çatışmalardan dolayı artan girdi maliyetleri karşısında üreticilerin yükünün hafifletilmesine yönelik, bitkisel üretimde 2026 üretim yılı için daha önce açıklanan temel destek ve planlı üretim desteği tutarları da güncellendi" dedi.