Vadeli doğalgaz piyasasında düzenleme

EPDK'nin Vadeli Doğal Gaz Piyasası İşletim Usul ve Esaslarında Değişiklik Yapılmasına Dair Usul ve Esaslar'a ilişkin Kurul kararı, Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlandı.

Buna göre Vadeli Doğal Gaz Piyasası'nda bekleyen tekliflerin veya gerçekleşen işlemlerin piyasa işletmecisi tarafından iptal edilebileceği durumlar yeniden belirlendi.

Düzenleme kapsamında piyasa işletmecisinden kaynaklanan bilgisayar, yazılım veya diğer teknolojik altyapı hatalarının ortaya çıkması durumunda teklifler ve işlemler iptal edilebilecek.

Piyasa katılımcılarının veya kontratların işlemlerini durduracak maddi unsurların bulunması halinde de teklifler ve işlemler iptal edilebilecek.

Piyasa işletmecisine karşı mali yükümlülüklerin yerine getirilmemesi durumunda mevcut teklifler ile kontratlara ilişkin belirlenen günlük fiyat değişim limitlerinin dışında kalan teklifler de iptal kapsamında olacak.

Belirtilen durumlardan en az birinin varlığı halinde, işleme taraf olan en az bir piyasa katılımcısının başvurusu üzerine veya resen, bekleyen tekliflerin veya gerçekleşen işlemlerin tamamı ya da bir kısmı piyasa işletmecisi tarafından iptal edilebilecek.

Düzenleme, 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girecek.

Doğalgaz toptan satış piyasasında değişiklik

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK), organize toptan doğal gaz satış piyasasında sistem dengesini sağlamak amacıyla teknik ve idari esaslarda düzenleme yaptı.

EPDK'nin Organize Toptan Doğal Gaz Satış Piyasası İşletim Usul ve Esaslarında Değişiklik Yapılmasına Dair Usul ve Esaslar'a ilişkin Kurul kararı, Resmi Gazete'nin bugünkü sayısında yayımlandı.

Buna göre, doğal gaz günlük referans fiyatı (GRF) hesaplama metodolojisinden teklif limitlerine, iletim şirketinin ilave dengeleyici işlemlerinden piyasaya erişim kısıtlamalarına kadar bir dizi yeni düzenleme hayata geçirildi.

Düzenlemeyle, GRF hesaplamasında yüzde 50'lik marj sınırı getirildi.

Bu kapsamda, her ayın ilk gaz günü hariç tutulmak üzere, ilgili gaz günü için gerçekleşen eşleşmelerden, yayınlanmış son gaz gününe ait GRF'nin yüzde 50 altında ve yüzde 50 üstünde kalan işlemler referans fiyat hesaplamasına dahil edilmeyecek.

İlgili gaz gününden bir gün önce saat 08.00 ile gaz gününü takip eden gün saat 08.00 arasında gerçekleşen işlemler, ilave dengeleyici işlemler dahil olmak üzere ağırlıklı ortalama fiyat hesabına katılacak. Hesaplanan fiyat, gaz gününü takip eden gün saat 08.30'da ilan edilecek.

Sürekli Ticaret Platformunda (STP) verilecek tekliflerin işlem hacimlerine ilişkin standartlar yeniden belirlendi.

Buna göre, STP'de verilecek her bir teklif asgari 1000 standart metreküp, azami miktar ise her gaz günü için 12.00-14.05 saatleri arasındaki dönem hariç olmak üzere 500 bin standart metreküp ile sınırlandırılacak.

İletim şirketinin STP'de gerçekleştireceği ilave dengeleyici işlemler sırasında ise aynı yöndeki diğer teklifler, belirlenen işlem saatinden 5 dakika önce başlayarak toplam 10 dakika süreyle pasife alınacak.

Düzenlemeyle piyasa işletmecisinin, ödeme ve teminat yükümlülüklerinin yerine getirilmemesi veya mevzuata aykırı işlemlerin düzeltilmemesi gibi durumlarda piyasa katılımcılarının piyasaya erişimini askıya alabilmesine ilişkin hükümler de değiştirildi.

Ayrıca piyasa işletmecisinin veri yayımlama, raporlama ve bilgi paylaşımına ilişkin görevleri yeniden düzenlendi.

Kararın piyasa katılımcılarının piyasaya erişiminin askıya alınması ile veri yayımlama, raporlama ve bilgi paylaşımına ilişkin hükümleri 1 Ocak 2027'de yürürlüğe girecek, diğer hükümler ise yayımlandığı tarih itibarıyla yürürlüğe girdi.