Kamuda 'liyakat' sosyal medya engeline takıldı

Aralık ayının başında, 2026 bütçesinin Plan ve Bütçe Komisyonundaki görüşmelerinin son gününde gelen bir teklif ile kamuda görev yapan kariyer meslek mensupları (Bakanlık müfettiş ve uzmanları) ile üst düzey kamu görevlilerinin (Mülki idare amirleri, Bakanlıklarda Müşavir, Genel Müdür, GMY ve Daire Başkanı pozisyonunda görevli olan yöneticiler) de bulunduğu maaşlarında iyileştirme öngören, bütün parti gruplarının imzasını içeren teklif Plan ve Bütçe Komisyonunda oy birliğiyle kabul edilmişti.

Kanun teklifinde yer alan Kariyer meslek mensubu olarak nitelendirilen uzman ve müfettişler için özlük iyileştirmesinin zaruriyeti uzun bir süredir yasama organının tüm mensupları tarafından dillendiriliyordu.

Daha önceki kanun tekliflerinde yer alan benzer düzenlemeler, teknik bazı düzeltmeler gerekçesiyle tekrar sunulmak üzere sessiz sedasız geri çekilmişti. Bunlar arasında BDDK personeline öngörülen maaş iyileştirmesinden, konunun yalnızca kurumun İstanbul’a taşınması sebebiyle yapıldığı yönüne evrilen ve sosyal medyada yoğunlaşan tepkiler ile vazgeçilmesi en bilinen süreç olarak öne çıkıyor.

Bugün yaşanan süreçte ise yönetici pozisyonunda olan müşavir, genel müdür, genel müdür yardımcısı gibi üst düzey memurların da pakete dahil edilmesi hem kariyer meslek mensupları için oluşan konsensusu zedeledi hem de kamuoyunda konunun çok farklı bir düzlemde tartışılmasına sebebiyet verdi.

Daha sonra, biraz da asimetrik bilgiden kaynaklı olarak, özlük ve yaşam koşullarına ilişkin olumsuzlukları bir kenara bırakarak kişisel gayret ve özverileri ile devletin kritik noktalarında görev icra eden uzman ve müfettişler kamuoyunda gösterilen tepkinin öznesi haline geldiler.

Öyle ki, kimi medya mensuplarının “Yardımcı personel kadar çalışmıyorlar”, “Ben şu kadar okul okudum, şöyle master yaptım şurada doktora yaptım demenin anlamı yok.”, “O zaman gitsinler özel sektörde çalışsınlar” “vb. söylemleri ile, kamuoyunun doğru bilgilendirilmesi yönünden sosyal sorumluluklarından uzaklaşarak vakıf olmadıkları konularda içerik üretiyor olabildiklerini hayretle tecrübe etmiş olduk.

Gözde kurumlar başarılı mezunlar için cazibesini yitirdi

BDDK, SPK, Vergi Denetim Kurulu, MASAK gibi gözde kurumlar ile Bakanlık merkez teşkilatlarının zorlu mesleğe giriş sınav süreçleri ile kabul ettiği ve 3 yıl süren eğitim sürecinin ardından yeterlilik/ tez süreçleri sonucunda ancak atamaları yapılan bu meslek mensupları artan hızla kamudan özel sektöre geçiş yaparken, yeni mezun adaylar için de bu kurumlar artık cazibesini yitirmiş durumda.

Anılan kurumların büyük ölçüde Ankara, İstanbul gibi büyükşehirlerde teşkilatlanması; bu şehirlerdeki zorlu yaşam koşullarındansa Anadolu’da bir şehirde düz memurluğun tercih edilmesine ve/veya bilinen üniversitelerden mezun en başarılı gençlerin özel sektöre yönelmesine yol açıyor.

Halihazırda çalışanlar için ise, Devlet Memurları Kanununda yer alan sınıflandırma, liyakat ve kariyer ilkelerinin somut sonuçlarının on yıllardır hissedilemiyor oluşu çalışma motivasyonlarının korunması yönünden uyarı işareti veriyor. Kariyer meslek mensuplarından Hazine ve Maliye Bakanlığı uzmanlarının geçtiğimiz günlerde Bakanlık bahçesinde gerçekleştirdikleri eylem bunun en belirgin göstergesi. Kanunen sendikalaşma yasağı olan bu meslek grubunun tepkisini bu yolla dile getirmesi alışıldık, bilinen bir yöntem değil.

Muhatap personelin yaşam koşullarının iyileştirilmesinden çok daha fazla olarak devlet hafızasına, kamuda arzu edilen liyakat ve kariyer ilkelerine yansımaları olacak bu düzenlemenin devam eden bütçe görüşmelerinde revize edilerek kanunlaşmasını temenni ediyoruz.