Erdoğan'dan ABD'li şirketlere 5 kritik mesaj

Cumhurbaşkanı Erdoğan, New York’ta DEİK ve TAİK tarafından düzenlenen yatırımcı toplantısında 29 ABD’li şirketin Başkan, CEO ve üst düzey yöneticisiyle bir araya geldi.

Erdoğan dünyada değişim yaşanacak 5 ana temadan söz ederken, Türkiye’de dezenflasyon programından, para politikasından ve mali sıkılıktan ödün verilmeyeceği konusunda net güvence verdi.

Birleşmiş Milletler toplantıları çerçevesinde New York’da bulunan bakanlar ve Türk iş dünyası temsilcileri DEİK ve TAİK önderliğinde düzenlenen çok sayıda organizasyonda, ABD’li şirketlerin temsilcileriyle bir araya geldi.

Toplantıların son gününde, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD’nin önde gelen 29 şirketinin temsilcisiyle bir toplantı yaptı. Toplantıya Türkiye’de yatırımı bulunan birçok farklı sektörden temsilci katılırken, iş dünyası temsilcileri beklentilerini Cumhurbaşkanı Erdoğan ve kabinenin ilgili bakanları ile görüşme imkanı buldu.

Toplantılara katılan DEİK Başkanı Nail Olpak ve TAİK Başkanı Murat Özyeğin, yaptıkları açıklamada, Türkiye’ye olan ilginin önceki yıllarla kıyaslandığında çok daha yüksek olduğu görüşünde birleşti.

TAİK Başkanı Murat Özyeğin, Türkiye ile iş yapan ya da yapmak isteyen büyük firmaların hepsinin büyük bir iştahla masaya oturduğunu belirtirken, “Kabineyi çok iş dünyası dostu bulduklarını söyleyebiliriz. Sorunları anlatmaktan çok, bugüne kadar atılan adımların değerlendirildiği ve takdir gördüğü bir toplantı oldu” dedi.

DEİK Başkanı Nail Olpak ise, “Masaya gelen çeşitli talepler elbette var. Şirketlerin iş yapma konusunda çok daha arzulu olduklarını, imkan ve fırsat görmek için, çok daha pozitif ajandayla konuştuklarını gördük” dedi.

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın toplantının açılışında verdiği mesajın çok önemli olduğunu belirten Olpak, “Cumhurbaşkanı henüz açılışta, (Ekonomik programa dezenflasyonist sürece bağlıyız. Para politikası ve mali kısımda kararlı bir şekilde yola devam edeceğiz) ifadelerini kullandı. Bu programa olan güveninin teyidi ve öngörülebilirlik açısından çok önemliydi” diye konuştu.

Olpak; Erdoğan’ın verdiği ekonomi dışındaki başlıkları da aktarırken, 5 temel noktada şu mesajları ilettiğini söyledi:

1) Tedarik zincirlerinin yeniden konumlanması. En ucuz değil, en güvenilir olanın öne çıkması.

2) Enerji yollarının yeniden çizilmesi.

3) Ticaret koridorlarının da değiştiği bilgisi. Buna örnek olarak Orta Koridor ve Kalkınma Yolu projeleri.

4) Bölgede yeni imar dönemi: Liman, santral, altyapı gibi birçok unsurun yenileneceği bir dönem.

5) Savunma ve ileri teknolojideki değişimler.

Uluslararası yatırımcıların bu konularda ciddi bir farkındalıkla hareket ettiğini belirten Özyeğin, “Dayanıklılık meselesi çok öne çıktı. Savaştan para politikasını bozmaz, istikrarlı yaklaşımını sürdürür, diplomasiyi önceleyen, barış tarafında durma yaklaşımı takdir görüyor. Enflasyon konusu devam ediyor, ancak şu anki duruşumuz takdir ediliyor” dedi.

Toplantıda şirketler ile ilgili öne çıktığı konuşulan unsurlar ise şöyle sıralandı:

- Boeing ve THY arasında ilk etapta 100, sonra 50 olmak üzere 150 yeni dar gövdeli uçak anlaşmasının imzalanması.

- Netflix’in Türkiye’de 10 milyar TL’lik yeni bir yatırımı açıklaması.

- Kanadalı ARC ile küçük nükleer reaktörler konusunda doğrudan müzakere sürecine başlanmış olması.

- Dijital hizmetler vergisinin aşağı çekilmesi talebi. Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in bu konuda adım atıldığını söylediği, %2.5 seviyesinin düşünüldüğü, ancak daha aşağı indirilmesi için Meclis düzenlemesi gerektiği yönünde bilgi verdiği aktarıldı.

- Ford’un toplantıda Made in Europe konusunda Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan destek istediği, bu konuda kendileri açısından yapılabilecek her şeyin yapıldığı konusunda garanti verdiği, siyasi desteğin bu noktada belirleyici olacağını aktardığı öğrenildi.

- Fedex’in yeni havalimanı başta olmak üzere operasyon merkezi konusunda takdir ilettiği aktarıldı.

- JP Morgan’ın Türkiye’deki ödeme sistemleri başta olmak üzere yaptığı yatırımları büyütme konusunda kararlılık bildirdiği öğrenildi.

- GE Aerospace’in Türk savunma sanayi ile yakın ilişkisini sürdürdüğü, işbirliklerine devam konusunda iradesini dile getirdiği aktarıldı.

- RTX’in Türkiye’deki faaliyetlerini geliştirme konusunda kararlılık bildirdiği öğrenildi.

- Amerikan Exim’in elinde 115 milyar dolar kullanılmamış kaynağı bulunduğu, üçüncü ülkelerde yapılacak anlaşmalara Türk ve Amerikalı şirketlerin ortak olarak girmesi için irade gösterdiği ifade edildi.

- Merck’ün Türkiye’deki ilaç pazarında daha fazla arge çalışması yapmak üzere istekli olduğu kaydedildi.

- Bu toplantı dışında Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in doğrudan sermaye yatırımcıları ile yaptığı toplantıda Excalibur’un başta kritik mineraller konusunda olmak üzere işbirliği için çalışma yürüttüğü ifade edildi.

Yatırımcılarla yapılan toplantılarda Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek’in seçim ekonomisi konusunda yaptığı açıklamalarda da güvence verdiği belirtildi.

Şimşek’in “Konut projeleri ve yapısal kırılganlıkları azaltmak üzerine atılan adımlar dikkate alındığında, Türkiye’de zaten seçim ekonomisi adına atılacak çok fazla bir unsur kalmıyor” dediği öğrenildi.

DEİK Başkanı Nail Olpak, uluslararası ya da yerli tüm yatırımcılar açısından kendi bakış açısını aktarırken de şunları söyledi:

“Artık iş hayatında da diplomaside de güven rekabeti gerekiyor. İş hayatında hep rekabet içinde olduk. Ama güven rekabeti devletler ve iş dünyası için yeni kavram. Bu hızlı inşa edilebilen bir şey değil. Ancak doğru sağlandığında çok uzun soluklu bir işbirliği getirebiliyor. Yeni dönemin paradigmalarının içinde önemli bir konu. Öngörülebilirlik çok değerli. Müktesep hakkın korunması çok önemli. Bir de Türkiye’de mevcut tahkim mekanizmasını nasıl revize edebileceğimize bakmak gerekir. Hukukun geriye işletilmemesi lazım. Uluslararası kabulde cumhurbaşkanının konumu çok başka bir yerde. Bunun düzenlemelerle tanımlanması ve sisteme dahil olması lazım” dedi.