Advertisement

Fed, Federal Açık Piyasa Komitesinin (FOMC) 15-16 Mart 2022 tarihlerinde düzenlenen son toplantısına ilişkin tutanaklarını yayımladı.

Tutanaklarda 95 milyar dolarlık aylık bilanço daraltmanın uygun olacağı ifade edildi. Birçok yetkilinin bir ya da daha fazla 50 baz puanlık artışın garanti olduğu yönünde fikir belirttiği de görüldü.

Bilanço daraltma planının Mayıs toplantısında onaylanması beklentisi de öne çıktı. Buna göre, FOMC'nin 3-4 Mayıs'ta gerçekleştireceği bir sonraki toplantıda bilanço daralmasını onaylaması bekleniyor.

Tutanaklarda yer alan ifadelerde, Fed üyelerinin genel olarak ipoteğe dayalı menkul kıymetlerin aylık 35 milyar dolar düzeyinde azaltılmasını uygun gördüğü ve bir noktada ipoteğe dayalı menkul kıymetlerin aktif satışının düşünülebileceği bilgisi yer aldı.

Diğer taraftan yayımlanan tutanaklarda, "birçok" yetkilinin yaptıkları çeyrek puanlık hamle yerine faiz oranını yarım puan artırmayı tercih ettiklerini, ancak Rusya'nın Ukrayna'yı işgali sırasında bunu yapmama kararı aldıklarını gösterdi.

Fed, politika faizini 25 baz puan artırmıştı

ABD Merkez Bankası (Fed), 16 Mart tarihindeki Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısında, 2018 Kasım ayından bu yana ilk kez faiz artışı kararı vererek politika faizini 25 baz puan artırmıştı. Bu karar ile Fed politika faizini yüzde 0,25-0,50 aralığına yükseltmişti.

Diğer taraftan, yılın geri kalanı için de 6 faiz artışı yönünde sinyal veren Fed, noktasal grafiğinde özellikle yakın vade için şahin bir patika yönlendirmesi yapmıştı.

Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) Mart ayı toplantısında açıklanan karar metninde, istihdam piyasası ile ilgili olarak, "Ekonomik aktivite ve istihdam göstergelerinde toparlanma sürdü, son aylarda işsizlik oranı önemli ölçüde azaldı." ifadeleri kullanılmıştı. Fed bilanço daraltılması için ise önümüzdeki toplantılardan birinde FOMC'nin bilançodaki varlıkların azaltılması sürecine başlanmasını öngördüğünü açıklamıştı.

Fed ekonomik gelişmelere ilişkin projeksiyonlarını da açıkladığı karar metninde, 2022 için Aralık ayında yüzde 4 olarak açıklanan büyüme beklentisi yüzde 2,8'e çekmişti. 2023 büyüme beklentisi yüzde 2,2 olarak açıklanırken, 2024 büyüme beklentisi ise yüzde 2 olarak korunmuştu.

Diğer taraftan, 2022 ve 2023 işsizlik beklentileri yüzde 3,5 seviyesinde kalırken, 2024 işsizlik beklentisinde ufak bir düzeltme yaşanmıştı.

ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell, Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) Mart ayı toplantısının ardından yaptığı basın açıklamasında, "Bilançomuzu önümüzdeki toplantılardan birinde azaltmaya başlayacağız. Ekonomik aktivite geçen yıl güçlü bir şekilde yüzde 5,5 oranında arttı. Ukrayna’nın Rusya tarafından işgal edilmesi ve bununla alakalı olaylar ekonomik aktiviteyi aşağı yönlü baskılasa bile Federal Açık Piyasa Komitesi katılımcıları güçlü bir büyüme öngörmektedir." ifadelerini kullanmıştı.

Tutanaklar öncesinde şahin açıklamalar

Fed tutanakları öncesinde Fed’in başkan yardımcısı olmayı bekleyen üyesi Lael Brainard’dan şahin açıklamalar geldi.

Brainard Fed’in 9 trilyon dolarlık bilançosunu geçmiş dönemlere göre hızla küçültüleceğini açıkladı. Brainard’a göre bilanço küçültmeleri Fed üyelerinin tahminlerinde ortaya konan faiz projeksiyonu çerçevesinde planlanan sıkılaşmaya katkı verecek.

Brainard, Fed yorumcuları tarafından güvercin bir üye olarak görülüyordu. Daha şahin kanattaki Kansas City Fed Başkanı Esther George da sıkılaşmanın dozunun artırılabileceği görüşünde. George bilanço tartışmalarının yanısıra 50 baz puanlık faiz artışının da seçenek olarak görüşülmesi gerektiğini söyledi.

Şahin açıklamalar piyasa beklentilerini de yukarı çekti.

Para piyasaları bu yılın geri kalanında Fed’den 225 baz puan daha faiz artışı beklentisini fiyatladı.

Bu beklenti gerçekleşirse Mart ayındaki artırımla birlikte Fed 2022 yılını 2,5 yüzde puan faiz artışı ile kapatmış olacak. Fed bir yılda bu kadar yüksek bir sıkılaşmayı en son 1994’te yapmıştı. 1994’ü de aşan bir sıkılaşma ise en son 1980’ler başında Paul Volcker döneminde görülmüştü.

Fiyatlanan beklentiler gerçek olursa Fed politika faiz aralığının üst bandı yüzde 2,75’e ulaşacak. Bu seviye en son 2008 finans krizi döneminde görülmüştü.

Ülkede enflasyon 40 yılın zirvesinde

Veriler ülkede enflasyonun 40 yılın zirvesinde seyrettiğine işaret etmişti.

ABD'de Şubat ayında tüketici fiyat endeksi bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 7,9 arttı. Ocak ayında yıllık enflasyon yüzde 7,5 olarak kaydedilmişti.

Aylık bazda bakıldığında enflasyon yüzde 0,8 ile beklentilere paralel gerçekleşti. Gıda ve enerji hariç tüketici fiyat endeksi aylık bazda yüzde 0,5; yıllık bazda da yüzde 6,4 yükseldi.

Veriler ABD'de akaryakıt fiyatlarındaki rekor seviyelerden önce açıklanan son enflasyon verisi olarak kaydedildi. Daha önce Şubat ayında enflasyonun zirve yapacağı öngörülürken, Rusya-Ukrayna arasındaki savaşın devam etmesiyle fiyatların yükseleceği beklentisi önümüzdeki dönemde enflasyonun artmaya devam edeceği yönündeki öngörüleri destekledi.

Üretici enflasyonu da ülkede enflasyonist baskılar açısından bir risk olarak öne çıktı. Ülkede üretici fiyat endeksi (ÜFE) Şubat’ta yıllık yüzde 10 artış kaydetti.

ÜFE aylık bazda da yüzde 0,8 arttı. ÜFE’deki artışa en büyük katkı enerji fiyatlarından geldi.

Fed tutanaklarından çıkan sıkılaşma mesajları kripto varlık piyasasında düşüş yaratırken, milyarder yatırımcı Bitcoin'in yükselişe geçmesi için Fed'in sıkılaşmaya ara vermesi gerektiğini belirtti.

Michael Novogratz, yüksek enflasyon nedeniyle Fed'in bir süre daha şahin tarafta kalacağını ve yakında faizleri 50 baz puan artıracağını öngördü.

Novogratz ekonominin yavaşlaması durumunda Fed'in sıkılaşmadan geri adım atacağını ve bunun etkisiyle Bitcoin'in aya gideceğini söyledi.

Fed üyelerinin hızlı bilanço küçülmesi çerçevesinde daha şahin açıklamaların gelmesinin ardından Fed tutanaklarından bilanço küçülmesinin boyutları ortaya çıktı.

Fed’in Mart toplantısının tutanaklarında bilanço küçülmesinin ayda en fazla 95 milyar dolarla yapılabileceğinin sinyali verdi. Küçülmenin 35 milyar dolarlık kısmı ipotek teminatlı menkul kıymetlerden 60 milyar dolarlık kısmı ise hazine tahvillerinden oluşabilir.

2017-2019 arası döneminde aylık en fazla bilanço küçültme 50 milyar dolar seviyesinde yapılmıştı. Plana kesintisiz uyulması Fed’in 9 trilyon dolara yakın büyüklükteki bilançosunun yılda 1 trilyon dolar üzerinde küçülmesi anlamına gelecek.

Federal Açık Piyasa Komitesi’nin bu planı mayıs toplantısında onaylayıp küçülmeye başlaması bekleniyor.