Umman'dan Hürmüz için 'gönüllü geçiş ücreti' önerisi

Reuters'ın haberine göre Umman, Hürmüz Boğazı'nın yönetimi ve gönüllü geçiş ücretlerinin tahsili için İran'a ortak bölgesel mekanizma kurulmasını önerdi.

Stratejik açıdan yaptığı son ani politika değişikliğiyle hafta sonu iki haftalık ABD saldırısını durduran Başkan Donald Trump, İran ile "iyi görüşmeler" yürütüldüğünü belirtti, ancak müzakerelerden sonuç alınamaması halinde saldırıları yeniden başlatma tehdidinde bulundu.

İran, ABD ile görüşmeleri yeniden başlatma arayışında olduğu iddiasını reddetti.

Washington, savaş öncesinde küresel petrol ve sıvılaştırılmış doğalgaz akışının yaklaşık beşte birinin gerçekleştiği boğaz üzerindeki İran hakimiyetini kırmak amacıyla, bu ayın başlarında yeniden bir bombardıman harekatı başlatmıştı.

İran, ABD ve İsrail'in 28 Şubat'taki saldırılarının ardından boğazı kendi gemileri dışındaki gemilere fiilen kapattı. Geçen ay ABD ile İran arasında varılan bir anlaşmayla boğaz kısmen yeniden açıldı, ancak anlaşma, İran'ın kanalı kullanmasını onaylamadığı gemilere ateş açması nedeniyle kalıcı olamadı.

İran, karşı kıyıyı kontrol eden Umman ile birlikte boğazı yönetmek ve buradan geçen gemilerden hizmet bedeli talep etmek istediğini açıkladı. Washington ise gemilerin herhangi bir ödeme yapmaksızın serbestçe geçebildiği savaş öncesi statükoya dönülmesini istiyor ve zorunlu ücret uygulamasının yasa dışı olacağını savunuyor. Konu hakkında bilgi sahibi Körfezli kaynak ve Batılı diplomatın Reuters'a verdiği bilgiye göre, Umman'ın önerisi kapsamında İran tek başına kontrolü elinde bulundurmayacak ve ücretler isteğe bağlı olacak.

Bu sistem, Endonezya, Malezya ve Singapur'un gemilerden seyrüsefer, çevre koruma ve arama-kurtarma faaliyetlerini finanse etmek amacıyla gönüllü katkı payı ödemelerini talep ettiği, Asya'daki Malakka Boğazı'nda uygulanan sisteme benzerlik gösterecek.

Körfez bölgesinden bir kaynak, Pazartesi akşamı itibarıyla İran'dan söz konusu teklife ilişkin resmi bir yanıt gelmediğini belirtti. Ummanlı yetkililer, hafta sonu Tahran'da İranlı mevkidaşlarıyla bir araya gelmişti.

İran Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamaya göre, İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi Pazartesi günü Ummanlı ve Suudi mevkidaşlarıyla Hürmüz Boğazı konusunu görüştü ve bölgesel iş birliğinin gerekliliğini vurguladı.