Advertisement

ABD Merkez Bankası (Fed), politika faizini 75 baz puan artırarak yüzde 3-3,25 aralığına yükseltti.

Kararın oybirliği ile alındığı açıklandı. Karar metninde önümüzdeki toplantılarda faiz artışlarının devam etmesinin uygun olacağı yönündeki yönlendirme yeniden kullanıldı.

Fed yetkililerinin bu yıl için faiz beklentisi yüzde 4,4; 2023 sonu için ise yüzde 4,6 olarak kaydedildi. Bu beklenti, Kasım ayındaki toplantıda da 75 baz puanlık faiz artışının masada olduğuna işaret etti.

Faiz kararıyla birlikte Fed'in ekonomik verilere yönelik projeksiyonları da yayımlandı. Buna göre, Fed'in takip ettiği enflasyon göstergesi olan PCE enflasyonu beklentisi 2022 için yüzde 5,2'den yüzde 5,4'e yükseltildi. Bu veriye ilişkin 2023 beklentisi de yüzde 2,6'dan yüzde 2,8'e çıkarıldı.

Fed işsizlik ile ilgili beklentilerini de yukarı çekti. Fed'in projeksiyonlarında 2022 yılında ABD'de işsizlik beklentisi Haziran ayında yapılan öngörülere göre yüzde 3,7'den yüzde 3,8'e çıktı. 2023 için işsizlik beklentisi ise yüzde 3,9'dan yüzde 4,4'e yükseltildi.

Büyüme beklentilerinde ise bu yıl için aşağı yönlü sert bir revizyon yapıldı. 2022 için Haziran ayında yaptığı projeksiyonlarda ABD ekonomisinin yüzde 1,7 büyüyeceğini öngören Fed, bu beklentisini yüzde 0,2'ye çekti. 2023 büyüme beklentisi ise yüzde 1,7'den yüzde 1,2'ye indirildi.

Powell: Yumuşak iniş zorlu olacak

Fed Başkanı Jerome Powell, Federal Açık Piyasa Komitesi (FOMC) toplantısının ardından yaptığı basın açıklamasında şu ifadeleri kullandı:

“Enflasyonu yüzde 2’lik hedefe getirmeye kararlıyız. İhtiyacımız olan araçlarımız var. Fiyat istikrarı ABD Merkez Bankası’nın sorumluluğundadır. Bilhassa da, fiyat istikrarı olmadan hepimizin faydalanabileceği sürdürülebilir bir iş piyasası koşulları elde edemeyiz. FOMC, politika faizini 75 puan artırdı ve süregelen artışların uygun olacağını düşünüyoruz. Bilançoyu yine daraltmaya devam ediyoruz.

Tüketici harcamalarındaki büyüme hızı biraz yavaşladı ve şu an insanların gelirlerinde azalma oldu. Emlak sektöründeki aktiviteler çok büyük oranda zayıfladı. Yüksek faizler ile yavaşlayan büyüme, yatırımları da baskılıyor. Büyümedeki yavaşlamaya rağmen iş piyasası inanılmaz bir şekilde sıkı kalmaya devam etti. İşsizlik oranı yine düşük seyretti. İstihdam artışlarının güçlü kaldığını görüyoruz. Son 3 ayda gerçekten iyi bir istihdam artışı oldu.

Enflasyon yüzde 2’lik hedefimizin çok üzerinde. Fiyat baskısı çok fazla, mal ve hizmetlerde şu an görülebilir. Akaryakıt fiyatları son aylarda düşüş gösterse bile bir önceki yılın aynı dönemine kıyasla çok yüksek olduğunu görüyoruz. Gıda ve enerji fiyatlarında çok artış var. Katılımcılar enflasyon risklerinin yukarı yönlü olduğunu düşünüyor. Yüksek enflasyon çok büyük bir zorluk yaratmaktadır, çünkü satın alma gücü azalmaktadır. İnsanlar gıda, barınma ve ulaşım gibi en önemli kalemleri karşılamakta zorluk yaşıyorlar. Önümüzdeki aylarda enflasyonun aşağı doğru geldiğinin kanıtlarını görmek istiyoruz.

Süre gelen faiz artışlarının uygun olacağı görüşündeyiz. Bu artışların hızı da gelen verilere ve ekonominin görünümüne bağlı olarak değişeceltir. Para politikası daha da sıkılaştıkça, faiz artışlarının hızını yavaşlatmak uygun olabilir. Bir süre daha kısıtlayıcı bir para politikası ile devam edeceğiz. Para politikasının erkenden gevşetilmemesi gerektiğini düşünüyoruz.

Talebi daha ılımlı hale getirebilmek ve arzla dengeleyebilmek için hızlı adımlar atıyoruz. Enflasyonu yüzde 2’lik hedefimize getirebilmek için araçlarımızı kullanacağız. Uzun vadeli enflasyon beklentilerini çıpalı hale getirmeye çalışacağız.

İş piyasanın biraz daha soğuduğuna dair ufak işaretler alıyoruz. Fonlama faizini kısıtlayıcı bir seviyeye getirip, orada bir süre daha kalması gerektiğini düşünüyoruz. Yumuşak iniş zorlu olacak. Fed’in politika duruşunun durgunluğa yol açıp açmayacağını bilmiyoruz. Fed bilanço planlarında şu anda değişiklik yapmayı düşünmüyor.

Beklenti 75 baz puan olarak belirlenmişti

Genel beklenti, ABD Merkez Bankası'nın politika faizini 3. ayda da 75 baz puan artırması yönündeydi. Diğer taraftan, piyasalarda 100 baz puanlık artış beklentisi yüzde 20 olarak fiyatlanmıştı. Bu, 1980'li yıllardaki Paul Volcker döneminden beri en agresif sıkılaşma döngüsü oldu.

ABD'de enflasyon Ağustos'ta beklentileri aşmıştı

ABD Çalışma Bakanlığı'nın verilerine göre, Ağustos’ta enflasyon yıllık yüzde 8,5'ten yüzde 8,3'e gerilemiş ve aylık olarak yüzde 0,1 artmıştı.

Bloomberg anketine katılan ekonomistlerin medyan tahmini, yıllık enflasyonun yüzde 8,1 olması, aylık ise yüzde 0,1 düşmesi yönündeydi. Bu durum, Fed'den yüksek montanlı faiz artış beklentilerini de güçlendirmişti.

Dolar, Fed cephesinden gelen sıkılaşma mesajlarının etkisiyle güçlendi.

Bloomberg Dolar Endeksi 1.328,8’e kadar çıktı ve rekor kırdı.

Fed Çarşamba günü faiz oranlarını beklentilere paralel şekilde 75 baz puan artırarak yüzde 3-3,25 bandına çıkardı.

Böylece aynı büyüklükte aralıksız üçüncü faiz artışını gerçekleştiren Fed, oranları 2008 finansal krizi öncesindeki seviyelere yükseltmiş oldu.

Fed yetkililerinin geleceğe dönük tahminlerini yansıtan noktasal grafik piyasa beklentilerinden ve haziran ayındaki toplantıda yer alan projeksiyonlardan daha şahin bir tablo ortaya koydu.

Buna göre Fed yetkilileri faizlerin bu yıl sonuna kadar yüzde 4,4 ve 2023’te de yüzde 4,6’ya yükseleceğini öngördü.

Bu da ABD’deki ara seçimlerden bir hafta önce yapılacak Kasım toplantısında da 75 baz puanlık bir artışın ihtimaller arasında olabileceğine işaret etti.

Bununla birlikte yetkililer faizlerin 2024’te yüzde 3,9’a, 2025’te de yüzde 2,9’a ineceğini tahmininde bulundu. Fed yetkilileri işsizlik tahminlerini de yukarı yönlü güncelledi.

Beklentiler işsizliğin mevcut yüzde 3,7 seviyesinden gelecek yıl yüzde 4,4’e ulaşması ve 2024 yılına kadar orada kalması yönünde.

Fed Başkanı Jerome Powell da kararın açıklanmasının ardından düzenlenen basın toplantısında işgücü piyasasında çok büyük ihtimalle bir “yumuşama” yaşanacağını söyledi. “Arz ile daha iyi bir denge kurması için talebi yumuşatacak güçlü ve hızlı adımlar atıyoruz” diyen Powell, “ekonomide uzun süreli trend altı büyüme” olması gerekebileceğini belirtti ancak resesyon kelimesini kullanmadı.

Powell, “Fiyat istikrarını yeniden sağlarken, aynı zamanda işsizlikte nispeten mütevazı bir artış ve yumuşak bir iniş gerçekleştirmenin çok zor olacağını her zaman biliyorduk” dedi ve ekledi: “Enflasyonu arkamızda bırakmalıyız. Keşke bunu yapmanın acısız bir yolu olsaydı. Ama yok.”